پیشنهاد جنجالی OpenAI برای واگذاری ۵ درصد سهام به دولت آمریکا

اگر این پیشنهاد به واقعیت تبدیل شود، برای نخستین بار دولت آمریکا می‌تواند به یکی از بزرگ‌ترین سهامداران یک غول هوش مصنوعی تبدیل شود. اپن ای آی در اقدامی غیرمنتظره، واگذاری ۵ درصد از سهام خود به دولت ایالات متحده را مطرح کرده است. پیشنهادی که علاوه بر ارزش خیره‌کننده ۴۲.۶ میلیارد دلاری، بحث‌های تازه‌ای را درباره نحوه توزیع ثروت حاصل از رشد هوش مصنوعی میان مردم و نقش دولت در آینده این صنعت به راه انداخته است.

OpenAI به دنبال سهیم کردن دولت آمریکا در آینده هوش مصنوعی

بر اساس گزارش‌های منتشرشده، OpenAI پیشنهاد داده است که ۵ درصد از سهام این شرکت در اختیار دولت آمریکا قرار گیرد. با توجه به ارزش‌گذاری اخیر این شرکت که به ۸۵۲ میلیارد دلار رسیده، ارزش این سهم حدود ۴۲.۶ میلیارد دلار برآورد می‌شود.

گفته می‌شود سم آلتمن، مدیرعامل OpenAI، این ایده را با هدف ایجاد راهکاری برای بهره‌مند شدن مردم از رشد صنعت هوش مصنوعی مطرح کرده است. بر اساس این طرح، دولت آمریکا پیش از هرگونه عرضه اولیه سهام، مالک بخشی از OpenAI خواهد شد.

این پیشنهاد تنها به OpenAI محدود نیست. در گزارش آمده است که دولت آمریکا می‌تواند از طریق یک نهاد دولتی، در دیگر شرکت‌های بزرگ هوش مصنوعی نیز سهام‌دار شود. نام شرکت‌هایی مانند Anthropic، گوگل و متا نیز به عنوان گزینه‌های احتمالی این مدل مطرح شده است، هرچند هنوز مشخص نیست این شرکت‌ها با چنین ساختاری موافقت کنند.

آیا مردم از این سهام سود خواهند برد

این پیشنهاد ادامه ایده‌ای است که OpenAI پیش‌تر در ماه آوریل مطرح کرده بود. در آن زمان این شرکت پیشنهاد ایجاد یک صندوق ثروت عمومی را ارائه داد تا افرادی که سهام یا سرمایه‌گذاری در شرکت‌های خصوصی ندارند نیز بتوانند از رشد صنعت هوش مصنوعی منتفع شوند.

با این حال، واگذاری ۵ درصد از سهام OpenAI به دولت به معنای پرداخت مستقیم پول به شهروندان نیست. نحوه استفاده از این دارایی به تصمیم سیاست‌گذاران، مدل مدیریت سهام و قوانین آینده بستگی خواهد داشت.

در صورتی که این سهم در قالب یک صندوق ثروت ملی مدیریت شود، می‌تواند در بلندمدت برای دولت درآمد ایجاد کند. اما هرگونه پرداخت مستقیم به مردم یا توزیع منافع، نیازمند تصویب قوانین و سازوکارهای جدید خواهد بود.

افزایش نقش دولت آمریکا در صنعت هوش مصنوعی

این پیشنهاد همزمان با افزایش نظارت واشنگتن بر شرکت‌های فعال در حوزه هوش مصنوعی مطرح شده است. موضوعاتی مانند ایمنی مدل‌های هوش مصنوعی، امنیت سایبری، کنترل صادرات فناوری، امنیت ملی و رقابت فزاینده با چین، اکنون به اولویت‌های اصلی دولت آمریکا تبدیل شده‌اند.

در همین راستا، گزارش‌ها نشان می‌دهد شرکت Anthropic پس از برطرف کردن نگرانی‌های ایمنی دولت، بار دیگر دسترسی به مدل‌های پیشرفته خود را فعال کرده است. این موضوع نشان می‌دهد تصمیم‌های دولت می‌تواند تأثیر مستقیمی بر فعالیت شرکت‌های پیشرو این صنعت داشته باشد.

همزمان، واشنگتن رشد سریع مدل‌های متن باز چینی را نیز با دقت دنبال می‌کند. مدل‌هایی که با هزینه کمتر توسعه یافته‌اند و به تدریج به رقیبی جدی برای شرکت‌های آمریکایی تبدیل می‌شوند.

از سوی دیگر، پیش‌تر نیز گزارش شده بود که صرافی Coinbase قراردادهای آتی دائمی پیش از عرضه اولیه سهام OpenAI و Anthropic را برای کاربران واجد شرایط خارج از آمریکا راه‌اندازی کرده است تا معامله‌گران بتوانند پیش از عرضه عمومی این شرکت‌ها، روی ارزش‌گذاری آن‌ها معامله کنند.

جمع بندی

پیشنهاد OpenAI هنوز در مراحل اولیه قرار دارد و هیچ توافق نهایی درباره آن اعلام نشده است. همچنین کاخ سفید و شرکت‌های نام‌برده تاکنون حمایت رسمی خود را از این طرح تأیید نکرده‌اند. با این حال، سابقه سرمایه‌گذاری دولت آمریکا در شرکت‌هایی مانند Intel، IBM، شرکت‌های حوزه رایانش کوانتومی و شرکت‌های فعال در بخش مواد معدنی راهبردی نشان می‌دهد ورود مستقیم دولت به صنایع استراتژیک دیگر موضوعی بی‌سابقه نیست.

اگر این طرح در نهایت اجرایی شود، می‌تواند نقطه عطفی در رابطه میان دولت آمریکا و صنعت هوش مصنوعی باشد و برای نخستین بار بخشی از ارزش یکی از بزرگ‌ترین شرکت‌های این حوزه را به مالکیت عمومی پیوند بزند. اکنون همه نگاه‌ها به تصمیم سیاست‌گذاران و واکنش سایر غول‌های هوش مصنوعی دوخته شده است.