اگر ۱۰,۰۰۰ یورو را با بازدهی سالانه ۲.۲٪ در استیکینگ اتریوم سرمایهگذاری کنید و قیمت اتریوم (ETH) ثابت بماند، پس از یک سال حدود ۲۲۰ یورو سود خواهید کرد. این مبلغ تنها ۷ یورو بیشتر از سودی است که همان مقدار پول در یک سپرده بانکی یکساله در اروپا به دست میآورد، با این تفاوت که در استیکینگ، هر سنت از سرمایه شما در معرض نوسانات شدید قیمت اتریوم قرار دارد.
با این حال، سرمایهگذاران همچنان در صف ایستادهاند. تا تاریخ ۲۳ اکتبر، حدود ۱.۳۸ میلیون ETH در صف انتظار برای ورود به فرآیند استیکینگ قرار داشت که زمان انتظار تخمینی آن به بیش از ۲۴ روز میرسید. علاوه بر این، بیش از ۴۴.۱ میلیون ETH (بیش از ۳۶٪ از کل عرضه) از قبل برای کمک به امنیت شبکه و کسب پاداش، استیک شده است.
این عدم تطابق زمانی منطقی به نظر میرسد که بین فردی که به دنبال بالاترین نرخ بهره است و فردی که از قبل تصمیم به نگهداری بلندمدت ETH گرفته، تمایز قائل شویم. برای مثال، شرکتی مانند BitMine که حدود ۱۲ میلیارد دلار اتر استیک کرده، این کار را برای کسب توکنهای بیشتر بر روی دارایی عظیمی انجام میدهد که قصد دارد آن را برای مدتی طولانی نگه دارد.
استیکینگ در برابر سپرده بانکی
استیکینگ به معنای تخصیص ETH به فرآیند اعتبارسنجی شبکه اتریوم است. سرمایهگذاران میتوانند خودشان این فرآیند را اجرا کنند یا از سرویسهایی مانند Lido استفاده کنند که ETH کاربران را جمعآوری کرده و در ازای آن توکن قابل انتقالی به نام stETH صادر میکند.
محبوبیت استیکینگ به قدری افزایش یافته که پلتفرمهای سنتی نیز به آن روی آوردهاند. برای نمونه، شرکت Interactive Brokers در ماه اکتبر امکان استیکینگ اتریوم را برای مشتریان واجد شرایط خود فراهم کرد. این یعنی پاداش استیکینگ اکنون در کنار داراییهایی مانند سهام و پول نقد قرار گرفته است.
با این حال، بازدهی حدود ۲.۲ درصدی Lido بر اساس پاداش ETH محاسبه میشود. این یعنی ممکن است تعداد توکنهای شما افزایش یابد، اما ارزش یورویی آنها به دلیل نوسان قیمت کاهش پیدا کند. برای مثال، یک افت ۵ درصدی در قیمت اتریوم میتواند کل سود یک سال شما را از بین ببرد.
در مقایسه، میانگین نرخ بهره سپردههای یکساله خانوار در اروپا ۲.۱۳٪ و نرخ بهره سپردههای یکشبه ۰.۲۹٪ است. اگرچه استیکینگ در نگاه اول سود بیشتری دارد، اما ریسک نوسان قیمت، معادله را به کلی تغییر میدهد. یک کاهش ۵ درصدی در قیمت اتریوم، سرمایه ۱۰,۰۰۰ یورویی شما را پس از یک سال و با احتساب پاداش ۲.۲ درصدی، به ۹,۷۰۹ یورو کاهش میدهد. در مقابل، یک رشد ۵ درصدی قیمت، ارزش آن را به ۱۰,۷۳۱ یورو میرساند.
استراتژی هولدرهای بزرگ اتریوم
شرکت BitMine تا تاریخ ۱۸ اکتبر، بیش از ۵ میلیون ETH به ارزش تقریبی ۱۲ میلیارد دلار را استیک کرده بود. این شرکت در مجموع حدود ۶.۰۴ میلیون ETH در اختیار دارد و با استیک کردن بخش بزرگی از آن، دارایی موجود خود را به کار گرفته تا بدون خرید بیشتر، تعداد توکنهایش را افزایش دهد. هدف این شرکت رسیدن به مالکیت ۵٪ از کل عرضه اتریوم است.
فابین دوری، مدیر ارشد سرمایهگذاری در Sygnum، به کریپتواسلیت گفت:
استیککننده نهایی لزوماً دیگر برای بازدهی اینجا نیست.
Fabian Dori
او افزود که هولدرها به این دلیل استیک میکنند که به دنبال نگهداری بلندمدت اتریوم هستند، حتی اگر بازدهی پایینتر، توجیه این کار را برای شرکتهای خزانهداری دشوارتر کند. برای کسی که از قبل تصمیم به نگهداری توکنها گرفته، استیکینگ راهی برای انباشت بیشتر است، به شرطی که سود اضافی، هزینهها و محدودیتهای آن را توجیه کند.
ریسکها و ملاحظات عملیاتی
با کاهش بازدهی، کیفیت عملیاتی سرویسهای استیکینگ اهمیت بیشتری پیدا میکند. دوری در این باره میگوید:
در این سطوح [از بازدهی]، کیفیت عملیاتی تمایز واقعی را ایجاد میکند، نه خود بازدهی.
Fabian Dori
او به مواردی مانند کیفیت نگهداری دارایی (custody)، کنترلهای مربوط به جریمه (slashing) و دسترسی به نقدینگی در زمان خروج اشاره کرد. صفهای طولانی برای ورود و خروج از استیکینگ، یک هزینه فرصت ایجاد میکنند. برای مثال، در سپتامبر ۲۰۲۵، به دلیل یک حادثه امنیتی، خروج اعتبارسنجها از شبکه تا ۴۳ روز طول کشید.
دوری همچنین هشدار داد که بازدهی پایینتر ممکن است هولدرها را تشویق کند تا به سراغ استراتژیهای پرریسکتری مانند وامگیری در برابر داراییهای استیکشده یا «ریاستیکینگ» (restaking) بروند که لایههای جدیدی از ریسک را به همراه دارد.
در نهایت، تفاوت بین دو نوع سرمایهگذار مشخص است. کسی که یورو در اختیار دارد، برای خرید و استیک کردن ETH به دلیلی فراتر از بازدهی ۲.۲ درصدی نیاز دارد؛ دلیلی که در برابر افت شدید قیمت نیز پابرجا بماند. اما کسی که از قبل ETH دارد، استیکینگ را با نگهداری صرف مقایسه میکند. برای این گروه دوم، صف کشیدن برای استیکینگ کاملاً منطقی است، زیرا تصمیم اصلی یعنی «باور به آینده اتریوم» از قبل گرفته شده است.
اطلاعات ارائه شده در این مقاله صرفاً برای اهداف اطلاعاتی و آموزشی است و نباید به عنوان مشاوره مالی، سرمایهگذاری یا حقوقی تلقی شود. ما توصیه میکنیم قبل از انجام هر گونه سرمایهگذاری، تحقیقات مستقل انجام دهید و با یک مشاور مالی یا حقوقی مشورت کنید.