مروری بر مهم‌ترین رخدادهای اقتصادی سه‌ماهه نخست سال ۲۰۲۵؛ همه سرنخ‌ها در دستان ترامپ

بیشتر سرمایه‌گذاران می‌دانستند که با بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید و در اختیار گرفتن سکان هدایت بزرگ‌ترین اقتصاد و بازار مالی جهان، شرایط امسال ممکن است نوسانی شود، اما کمتر کسی پیش‌بینی می‌کرد که این نوسانات تا این حد شدید باشند.

در نگاه اول، شاخص‌های سهام جهانی تقریباً همان‌جایی هستند که سال را آغاز کرده بودند و شاخص‌های نوسان‌سنج مانند VIX فاصله زیادی با اوج‌های دوران همه‌گیری یا بحران مالی دارند. اما اگر دقیق‌تر نگاه کنیم، وسعت تغییرات بازار کاملاً مشخص می‌شود.

افزایش قیمت طلا و افت شاخص دلار

طلا، که همواره در دوران بحران به‌عنوان پناهگاه امن در نظر گرفته می‌شود، بهترین سه‌ماهه خود را از سال ۱۹۸۶ داشته است، زیرا جنگ تجاری ترامپ و افت ارزش دلار آن را تقویت کرده است. شاخص دلار (DXY) نیز بدترین شروع سال خود را از بحران مالی ۲۰۰۸ تجربه کرده است.

عملکرد شاخص‌های مختلف اقتصادی وال‌استریت

از سوی دیگر، هفت غول فناوری آمریکا که برای سال‌ها منبع سود برای سرمایه‌گذاران بوده‌اند، تقریباً دو تریلیون دلار از ارزش خود را از دست داده‌اند و حالا شرکت‌های فناوری چین و شرکت‌های دفاعی اروپا از آن‌ها پیشی گرفته‌اند.

سقوط وال‌استریت در مقابل رشد بازارهای جهانی

مدیر سرمایه‌گذاری مؤسسه Candriam، نیکولاس فارست، معتقد است که بازارها تغییر مسیر چشمگیری داشته‌اند. او می‌گوید: «تجارت ترامپ کاملاً معکوس شده است.» در حالی که در ابتدای سال نگرانی اصلی این بود که سیاست‌های «اول آمریکا» ترامپ باعث افزایش تورم و جلوگیری از کاهش نرخ بهره شود، اکنون مهم‌ترین نگرانی، خطر رکود است.

این موضوع بازار اوراق قرضه را دگرگون کرده است. بازدهی اوراق قرضه ۱۰ ساله آمریکا، که معیاری برای هزینه‌های استقراض است، بیش از ۲۰ واحد کاهش یافته و بازدهی اوراق خزانه آلمان نیز بیش از ۴۰ واحد افزایش یافته است، زیرا دولت این کشور تصمیم گرفته است محدودیت‌های بدهی خود را برای افزایش هزینه‌های دفاعی بردارد.

بازدهی دارایی‌های و شاخص‌های سهامی کشورهای مختلف

در همین حال، بازده اوراق قرضه ۱۰ ساله ژاپن به بالاترین سطح خود از سال ۲۰۰۸ رسیده و انتظار می‌رود بانک مرکزی ژاپن نرخ بهره را افزایش دهد.

افت شاخص دلار و رشد ارزهای نوظهور

افت ۴ درصدی ارزش دلار، فرصتی نادر برای ارزهای بازارهای نوظهور ایجاد کرده است. روبل روسیه ۳۵ درصد رشد کرده است، در حالی که زلوتی لهستان و کرون چک نیز بیش از ۵ درصد افزایش یافته‌اند. حتی پزوی مکزیک و دلار کانادا با وجود تعرفه‌های تجاری ترامپ، عملکرد مثبتی داشته‌اند.

در مقابل، لیر ترکیه نزدیک به ۷ درصد سقوط کرده است، بخشی از آن به دلیل بازداشت رقیب اصلی رئیس‌جمهور اردوغان. همچنین، روپیه اندونزی به پایین‌ترین سطح خود از بحران مالی ۱۹۹۸ آسیا رسیده است.

بیت کوین نیز طبق معمول پرنوسان بوده است. قیمت آن ابتدا ۲۰ درصد افزایش یافت اما پس از آنکه طرح ترامپ برای ایجاد یک ذخیره رسمی ارز دیجیتال ایالات متحده نتوانست توجه بازار را جلب کند، ۳۰ درصد سقوط کرد.

از سوی دیگر، سهام تسلا پس از انتقادات عمومی از ایلان ماسک به‌شدت کاهش یافته است و در مقابل، رقیب چینی آن، BYD، عملکرد بسیار بهتری داشته است.

عملکرد قیمتی سهام تسلا و بی‌وای‌دی

افزایش قیمت طلا، مس و قهوه

نوسانات قیمت نفت به دلیل تغییرات عرضه و تقاضا و همچنین توافق‌های آتش‌بس بین اسرائیل، حماس و حزب‌الله که همچنان در معرض خطر شکست هستند، ادامه داشته است.

طلا ۱۷ درصد افزایش قیمت داشته است و مس نیز برخلاف نگرانی‌های اقتصادی جهانی، ۱۱ درصد رشد کرده است. اما دوستداران قهوه باید نگران باشند، زیرا قیمت دانه‌های قهوه عربیکا ۱۸ درصد افزایش یافته و تقریباً دو برابر قیمت سال گذشته شده است.

آینده بازارها در سه‌ماهه دوم

سه‌ماهه دوم نیز به نظر نمی‌رسد که آسان‌تر از سه‌ماهه اول باشد. ترامپ قرار است روز چهارشنبه جزئیات طرح تعرفه‌های تجاری جهانی خود را که آن را «روز آزادی» نامیده است، اعلام کند.

نیل رابسون، رئیس بخش سهام جهانی در Columbia Threadneedle، هشدار داده است که این طرح می‌تواند میانگین تعرفه‌های جهانی را از ۲.۵ درصد به ۱۰ درصد یا حتی بیشتر افزایش دهد، که در این صورت، احتمال وقوع یک رکود اقتصادی جهانی وجود دارد.

او می‌گوید: «یا بازارها وارد یک دوره ریسک‌گریزی شدید خواهند شد، یا شاهد یک بازگشت قدرتمند خواهیم بود.»