مدیریت ریسک ترید ارز دیجیتال در شرایط ناپایداری و اختلال اینترنت

کندلی سبز رنگ در حال شکل‌گیری است و شما آماده ثبت سفارش هستید، یا شاید یک پوزیشن فیوچرز باز با اهرمی حساس دارید. ناگهان صفحه صرافی ثابت می‌ماند، فیلترشکن قطع می‌شود و تلاش‌های مکرر برای اتصال دوباره، تنها به خطای بارگذاری و صفحه‌ای سفید ختم می‌شود. در این ثانیه‌های تاریک و بی‌خبری، بازار به حرکت خود ادامه می‌دهد و سرمایه شما در معرض نوساناتی قرار می‌گیرد که دیگر هیچ کنترلی روی آن‌ها ندارید. در این مقاله، یک چک‌لیست کاربردی و قدم‌به‌قدم برای مدیریت معاملات باز، استفاده از ابزارهای خودکار کنترل ریسک و راهکارهای فنی اتصال مجدد به صرافی‌ها در زمان اختلال اینترنت ارائه می‌دهیم تا سرمایه‌تان قربانی قطعی‌های ناخواسته نشود.

مدیریت ریسک قبل از وقوع اختلال: چک‌لیست آمادگی تریدرها

در دنیای رمزارز، همیشه همه‌چیز طبق برنامه‌ی ما پیش نمی‌رود. تصور کنید سوار بر یک کشتی در دریایی طوفانی هستید؛ قطعا قبل از شروع طوفان، بادبان‌ها را می‌بندید و تجهیزات ایمنی را چک می‌کنید. معامله‌گری در زمان ناپایداری شبکه‌ی اینترنت نیز دقیقا همین‌طور است. بهترین زمان برای مدیریت بحران، قبل از وقوع آن است. در این بخش، یک چک‌لیست ساده اما حیاتی را با هم مرور می‌کنیم تا اگر ناگهان ارتباط شما با بازار قطع شد، سرمایه‌ی شما در امان بماند.

اهمیت استفاده از ابزارهای مدیریت ریسک خودکار در پلتفرم‌های معاملاتی

وقتی اینترنت قطع می‌شود، شما دیگر فرمانده‌ی حساب کاربری خود نیستید و نمی‌توانید به صورت دستی به صرافی دستور خرید یا فروش بدهید. اینجاست که ابزارهای خودکار صرافی به کمک شما می‌آیند. این ابزارها مانند دستیاران وفاداری هستند که از قبل برنامه‌ریزی شده‌اند تا در زمان غیبت شما، از سرمایه‌ی شما محافظت کنند. استفاده از این امکانات، اولین و مهم‌ترین قدم برای رسیدن به آرامش ذهن در زمان قطعی شبکه‌ی اینترنت است.

تنظیم دقیق حد ضرر (Stop Loss) و حد سود (Take Profit) برای تمام پوزیشن‌ها

هرگز نباید معامله‌ای را به حال خود رها کنید. استفاده از ابزارهای پایه‌ای کنترل ضرر و سود، سپر دفاعی شما هستند.

حد ضرر (Stop Loss) یعنی نقطه‌ای که به صرافی می‌گویید اگر قیمت از این حد پایین‌تر رفت، دارایی من را با مقدار کمی ضرر بفروش تا جلوی ضررها و آسیب‌های بزرگتر گرفته شود. این ابزار در زمان ریزش‌های ناگهانی بازار، دقیقا مانند یک کمربند ایمنی عمل می‌کند. از طرف دیگر، حد سود (Take Profit) نقطه‌ای است که در آن، سود شما تثبیت شده و دارایی به صورت خودکار با سود فروخته می‌شود. وقتی اینترنت قطع باشد و بازار رشد کند، این ابزار مطمئن می‌شود که شما سود خود را از دست نخواهید داد.

کاربرد سفارش‌های شرطی (مثل OCO) برای زمان‌های عدم دسترسی به بازار

گاهی اوقات ما می‌خواهیم همزمان هم حد ضرر و هم حد سود را برای یک معامله مشخص کنیم تا برای هر دو مسیر بالا و پایین بازار آماده باشیم. اینجاست که سفارش شرطی OCO (One Cancels the Other به معنی یکی دیگری را لغو می‌کند) بهترین راهکار است.

با ثبت یک سفارش OCO، شما دو دستور متفاوت به صرافی می‌دهید. صرافی صبر می‌کند تا قیمت به یکی از این دو هدف برسد. به محض اینکه یکی از این دستورها انجام شود، دستور دیگر به طور خودکار لغو می‌شود. این ابزار برای زمان‌هایی که نمی‌دانید چه زمانی دوباره به اینترنت دسترسی پیدا می‌کنید، یک راهکار بی‌نظیر برای مدیریت سرمایه‌ی شما به حساب می‌آید.

مدیریت حجم معاملات و پرهیز از اهرم‌های (Leverage) بالا در شرایط ناپایدار

یکی از بزرگترین اشتباهات معامله‌گران در زمان‌های ملتهب، طمع کردن است. اهرم یا Leverage (پولی که از صرافی قرض می‌گیرید تا با سرمایه‌ای بیشتر از پول اولیه‌ی خودتان معامله کنید) یک شمشیر دو لبه است. وقتی از اهرم بالا استفاده می‌کنید، همان‌طور که سود شما چند برابر می‌شود، ضررتان هم با سرعت بسیار بالایی افزایش می‌یابد. در شرایطی که احتمال قطعی اینترنت وجود دارد و نمی‌توانید بازار را لحظه‌به‌لحظه رصد کنید، استفاده از اهرم‌های بالا یک ریسک غیر منطقی است.

برای حفظ سرمایه‌ی خود در این شرایط، حتما نکات زیر را رعایت کنید:

• در روزهایی که احتمال اختلال در شبکه‌ی ارتباطی زیاد است، حجم معاملات خود را به حداقل برسانید.
• از اهرم‌های بالا به هیچ وجه استفاده نکنید و ترجیحا معاملات نقدی یا Spot (بازاری که در آن دارایی را خریداری کرده و در همان لحظه مالک واقعی آن می‌شوید) انجام دهید.
• همیشه بخش بزرگی از سرمایه‌ی اصلی خود را خارج از معاملات پرریسک نگه دارید.

تهیه اینترنت پشتیبان و ابزارهای جایگزین اتصال امن

همیشه داشتن یک نقشه‌ی جایگزین ضروری است. نباید تمام تخم‌مرغ‌های خود را در یک سبد بگذارید و فقط به یک ارائه‌دهنده‌ی اینترنت متکی باشید. برای یک معامله‌گر، اینترنت اصلی‌ترین ابزار کار است. اگر از اینترنت خانگی استفاده می‌کنید، حتما یک بسته‌ی اینترنت موبایل از یک اپراتور کاملا متفاوت به عنوان پشتیبان اتصال خود در نظر بگیرید.

همچنین، داشتن ابزارهای جایگزین برای حفظ پایداری ارتباط با صرافی‌های جهانی بسیار مهم است. برای مثال، استفاده از سرورهای مجازی که در بخش‌های بعدی به طور مفصل به آن می‌پردازیم، یکی از مطمئن‌ترین راه‌هایی است که پایداری اتصال شما به پلتفرم معاملاتی را حتی در زمان اختلال شدید شبکه‌ی داخلی تضمین می‌کند.

مدیریت پوزیشن‌های باز در صرافی‌های ارز دیجیتال هنگام قطعی

یکی از ترسناک‌ترین لحظات برای هر معامله‌گر، قطع شدن اینترنت در میانه‌ی یک معامله‌ی باز است. تصور کنید در حال رانندگی در یک جاده‌ی شلوغ هستید و ناگهان شیشه‌ی ماشین کاملا تاریک می‌شود؛ در این شرایط، دانستن اینکه پوزیشن (Position: معامله‌ی باز و فعال شما در بازار که هنوز آن را نبسته‌اید) در چه وضعیتی قرار دارد، دغدغه‌ی اصلی شما خواهد بود. در این بخش یاد می‌گیریم که سیستم صرافی‌ها چگونه کار می‌کند و ما چطور می‌توانیم این شرایط بحرانی را به نفع خود مدیریت کنیم.

چالش‌ها و راهکارهای کار با صرافی‌های خارجی

کار با پلتفرم‌های بین‌المللی برای ما کاربران ایرانی، همیشه با یک لایه‌ی اضافه‌تر از نگرانی همراه است. علاوه بر استرس نوسانات بازار، ما باید نگران تحریم‌ها و شناسایی شدن محل زندگی خود نیز باشیم. در زمان اختلال در شبکه‌ی ارتباطی، این چالش‌ها پررنگ‌تر می‌شوند و نیازمند دقت بیشتری هستند.

بسیاری از کاربران برای ورود به صرافی‌های خارجی از فیلترشکن استفاده می‌کنند. فیلترشکن مانند یک نقاب است که چهره‌ی واقعی شما را از دید صرافی می‌پوشاند. اما وقتی اینترنت دچار کندی یا قطعی می‌شود، این ارتباط ناپایدار شده و نقاب شما برای چند ثانیه کنار می‌رود. در این لحظه، صرافی به سرعت آی‌پی (IP: شناسه‌ی اینترنتی که محل جغرافیایی و کشور شما را نشان می‌دهد) واقعی شما را می‌بیند.

این اتفاق می‌تواند خطرات جبران‌ناپذیری برای سرمایه‌ی شما به همراه داشته باشد:

• قفل شدن فوری حساب کاربری به دلیل نقض قوانین تحریم و مسدود شدن دسترسی شما.
• درخواست احراز هویت اجباری که انجام آن با مدارک ایرانی غیرممکن است.
• توقف امکان برداشت وجه و گیر افتادن دارایی‌ها در صرافی برای مدت نامعلوم.

برای جلوگیری از خطراتی که در بخش قبل مرور کردیم، یک راهکار بسیار امن و حرفه‌ای وجود دارد و آن استفاده از سرور مجازی (VPS: یک کامپیوتر همیشه روشن در کشوری دیگر که شما از راه دور از طریق اینترنت به آن وصل می‌شوید) است.

وقتی از سرور مجازی استفاده می‌کنید، در واقع دارید به یک کامپیوتر مثلا در کشور فنلاند یا آلمان دستور می‌دهید که معاملات شما را انجام دهد. مزیت بزرگ این روش این است که حتی اگر اینترنت خانه‌ی شما قطع شود، آن کامپیوتر در خارج از کشور همچنان به اینترنت پرسرعت جهانی متصل است و ارتباطش با صرافی قطع نمی‌شود. از آنجا که صرافی همیشه آی‌پی ثابت آن سرور خارجی را می‌بیند، هرگز متوجه موقعیت مکانی شما در ایران نمی‌شود و حساب کاربری شما در امنیت کامل باقی می‌ماند.

وضعیت معاملات در صرافی‌های داخلی هنگام محدود شدن شبکه به اینترانت

گاهی اوقات اینترنت جهانی قطع می‌شود، اما شبکه‌ی داخلی یا همان اینترانت (Intranet: شبکه‌ی ملی اطلاعات که فقط دسترسی به سایت‌ها و اپلیکیشن‌های داخل کشور را ممکن می‌کند) همچنان فعال است. اگر شما از صرافی‌های ایرانی استفاده می‌کنید، خبر خوب این است که در این شرایط، سایت و اپلیکیشن این پلتفرم‌ها معمولا بدون مشکل کار می‌کنند.

در زمان ملی شدن اینترنت، شما می‌توانید وارد حساب کاربری خود شوید، موجودی را ببینید و حتی معامله کنید. فقط به خاطر داشته باشید که قیمت رمزارزها در صرافی‌های داخلی بر اساس قیمت‌های جهانی تنظیم می‌شود؛ بنابراین صرافی‌های ایرانی نیز با استفاده از زیرساخت‌های خود در تلاش برای دریافت لحظه‌ای قیمت‌ها از بازارهای بین‌المللی خواهند بود تا معاملات شما با قیمت‌های واقعی انجام شود.

بررسی وضعیت سفارش‌ها: اگر سفارش ثبت شود اما اینترنت قطع گردد، چه اتفاقی می‌افتد؟

یکی از سوالات پرتکرار و نگران‌کننده‌ی معامله‌گران تازه‌کار این است که اگر دکمه‌ی خرید یا فروش را بزنیم و همان لحظه اینترنت قطع شود، چه بلایی سر پولمان می‌آید؟

برای درک بهتر این موضوع، سیستم صرافی را مانند یک صندوق پست در نظر بگیرید. وقتی شما سفارشی را ثبت می‌کنید و آن سفارش با موفقیت به سرور صرافی می‌رسد (یعنی نامه‌ی شما داخل صندوق می‌افتد)، دیگر نیازی به حضور شما یا وصل بودن اینترنت شما نیست. صرافی دستور شما را دریافت کرده است و به محض رسیدن قیمت بازار به عدد مورد نظر شما، آن دستور را اجرا می‌کند.

بنابراین، قطع شدن اینترنت گوشی یا لپ‌تاپ شما، هیچ تاثیری روی سفارشاتی که از قبل با موفقیت روی هسته‌ی معاملات صرافی ثبت شده‌اند، نخواهد داشت. اینجاست که اهمیت تنظیم حد ضرر و حد سود که در بخش‌های قبل به آن اشاره کردیم، به عنوان یک سفارش از پیش ثبت‌شده، کاملا روشن می‌شود.

امنیت دارایی‌ها و تراکنش با کیف پول‌های شخصی در شرایط آفلاین

یکی از بزرگترین نگرانی‌های کاربران تازه‌کار در زمان قطعی شبکه‌های ارتباطی، سرنوشت ارزهای دیجیتالی است که در کیف پول‌های شخصی خود نگهداری می‌کنند. وقتی اپلیکیشن کیف پول روی گوشی باز نمی‌شود یا موجودی را صفر نشان می‌دهد، ترس از دست رفتن سرمایه به سراغ هر کسی می‌آید. اما به عنوان یک دانش‌آموز دنیای رمزارز، باید بدانید که سازوکار این فناوری با برنامه‌های سنتی تفاوت دارد. در این بخش، یاد می‌گیریم که چرا جای نگرانی نیست و چگونه می‌توانیم حتی بدون اینترنت معمول نیز دارایی‌های خود را مدیریت کنیم.

آیا با قطع شدن اینترنت، ارزهای دیجیتال داخل کیف پول از بین می‌روند؟

برای پاسخ به این سوال، بگذارید از یک مثال ساده استفاده کنیم. فرض کنید شما یک حساب بانکی دارید و برای مدیریت آن از اپلیکیشن همراه بانک روی گوشی خود استفاده می‌کنید. آیا پول‌های شما به صورت فیزیکی داخل گوشی موبایلتان قرار دارند؟ قطعا خیر. پول شما در سیستم مرکزی بانک ثبت شده است و اپلیکیشن موبایل، تنها یک پنجره یا رابط کاربری است که به شما اجازه می‌دهد موجودی خود را ببینید یا دستوری صادر کنید. اگر اینترنت قطع شود، فقط ارتباط شما با آن پنجره قطع شده است، اما پول شما در بانک کاملا امن است.

کیف پول‌های ارز دیجیتال نیز دقیقا همین‌طور عمل می‌کنند. ارزهای دیجیتال شما داخل گوشی، لپ‌تاپ یا فلش مموری ذخیره نمی‌شوند. این دارایی‌ها همیشه روی بلاکچین (بلاک چین: دفتر کل عمومی و توزیع‌شده‌ای که تمام تراکنش‌ها در آن به صورت امن و غیرقابل تغییر ثبت می‌شود) قرار دارند.

کیف پول شما تنها وظیفه‌ی نگهداری از کلیدهای خصوصی (Private Keys: رمزهای عبور بسیار محرمانه‌ای که مالکیت شما بر ارزهای داخل شبکه را ثابت می‌کنند) را بر عهده دارد. بنابراین، وقتی اینترنت قطع می‌شود، شما صرفا ارتباط خود را با شبکه‌ی بلاک چین از دست داده‌اید و نمی‌توانید موجودی به‌روز خود را ببینید، اما سرمایه‌ی شما در امن‌ترین حالت ممکن روی شبکه باقی می‌ماند و به محض اتصال مجدد، همه چیز به حالت عادی برمی‌گردد.

راهکارهای پیشرفته برای مدیریت دارایی‌ها بدون اینترنت معمول

شاید فکر کنید بدون اینترنت هیچ کاری در دنیای رمزارزها نمی‌توان انجام داد، اما توسعه‌دهندگان این فناوری، برای شرایط بحرانی نیز راهکارهای بسیار هوشمندانه‌ای طراحی کرده‌اند که به شما اجازه می‌دهد امنیت سرمایه‌ی خود را حتی در حالت آفلاین حفظ کنید.

آشنایی با امضای آفلاین تراکنش‌ها در کیف پول‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزارهایی مانند Electrum

فرض کنید می‌خواهید یک چک بانکی بکشید. شما می‌توانید این چک را در یک اتاق کاملا تاریک و بدون هیچ وسیله‌ی ارتباطی بنویسید و امضا کنید. این چک معتبر است، فقط برای نقد شدن باید آن را به کسی بدهید تا به بانک ببرد.

در دنیای ارزهای دیجیتال نیز مفهومی به نام امضای آفلاین تراکنش وجود دارد. نرم‌افزارهایی مانند الکتروم (Electrum) به شما اجازه می‌دهند که یک کیف پول را روی کامپیوتری که اصلا به اینترنت وصل نیست نصب کنید. این کامپیوتر امن‌ترین جای ممکن برای نگهداری کلیدهای خصوصی شماست. روند کار به این شکل است:

• ابتدا روی یک کامپیوتر متصل به اینترنت، اطلاعات تراکنش (مثلا خرید بیت کوین و انتقال آن) را آماده می‌کنید، اما چون کلید خصوصی آنجا نیست، نمی‌توانید آن را امضا کنید.
• این اطلاعات خام را با یک فلش مموری به کامپیوتر آفلاین خود می‌برید.
• در کامپیوتر آفلاین، تراکنش را با کلید خصوصی خود امضا یا تایید می‌کنید.
• تراکنش امضاشده را دوباره با فلش مموری به کامپیوتر متصل به اینترنت برمی‌گردانید و در شبکه پخش (Broadcast) می‌کنید.

کیف پول‌های سخت‌افزاری نیز دقیقا با همین منطق کار می‌کنند و کلیدهای خصوصی شما را هرگز به محیط ناامن اینترنت متصل نمی‌کنند.

فناوری ماهواره بلاک استریم (Blockstream Satellite) برای ارتباط با شبکه بیت کوین بدون نیاز به اینترنت

اگر اوضاع به قدری بحرانی شود که کل اینترنت یک کشور قطع شود چه اتفاقی می‌افتد؟ اینجاست که فناوری شگفت‌انگیز ماهواره‌ی بلاک استریم وارد عمل می‌شود.

شرکت بلاک استریم برای اینکه شبکه‌ی بیت کوین هیچ‌گاه از دسترس خارج نشود، اطلاعات این شبکه را به صورت ۲۴ ساعته از طریق ماهواره‌هایی به سراسر کره‌ی زمین مخابره می‌کند. شما با داشتن یک دیش ماهواره‌ی کوچک و یک گیرنده‌ی نسبتا ساده، می‌توانید تمام اطلاعات شبکه‌ی بیت کوین را بدون نیاز به هیچ‌گونه اینترنت یا شرکت ارائه‌دهنده‌ی خدمات ارتباطی دریافت کنید. این فناوری تضمین می‌کند که حتی در صورت قطعی سراسری و طولانی‌مدت اینترنت جهانی، کاربران همچنان می‌توانند با شبکه‌ی بیت کوین در ارتباط باشند و از وضعیت تراکنش‌های خود مطلع شوند.

اقدامات احتیاطی هنگام انتقال ارز در شبکه‌های شلوغ و زمان‌های کندی سرعت

گاهی اوقات اینترنت به طور کامل قطع نیست، اما سرعت آن به شدت پایین می‌آید. این کندی ارتباط می‌تواند باعث بروز مشکلاتی در زمان انتقال سرمایه شود. برای جلوگیری از این مشکلات، رعایت چند توصیه‌ی ساده بسیار کمک‌کننده است:

• از تراکنش‌های غیرضروری پرهیز کنید: اگر انتقال ارز فوریت ندارد، آن را به زمان پایداری شبکه موکول کنید.
• به وضعیت شبکه دقت کنید: در زمان کندی اینترنت، ممکن است تراکنش شما در وضعیت در حال انتظار (Pending: حالتی که تراکنش به شبکه ارسال شده اما هنوز تایید نشده است) باقی بماند. در این شرایط صبور باشید و هرگز یک تراکنش را چند بار تکرار نکنید.
• کارمزد شبکه را بررسی کنید: در شبکه‌هایی مانند اتریوم، مفهومی به نام گس فی (Gas Fee: کارمزد یا هزینه‌ای که به تاییدکنندگان شبکه پرداخت می‌شود تا تراکنش شما را پردازش کنند) وجود دارد. در زمان‌های ناپایداری، برای اینکه تراکنش شما در شبکه گیر نکند، بهتر است از کیف پول خود بخواهید کارمزد را کمی بالاتر از حد معمول در نظر بگیرد تا پردازش آن با اولویت بیشتری انجام شود.

خطرات کار با برنامه‌های غیرمتمرکز (DeFi) در اینترنت ناپایدار

ورود به دنیای دیفای (DeFi: سیستم مالی غیرمتمرکز که بدون نیاز به نهادهای واسطه مانند بانک‌ها، خدمات مالی را روی بستر بلاک چین ارائه می‌دهد) شبیه به خرید از یک فروشگاه کاملا خودکار و بدون فروشنده است. در این دنیای جذاب، تمام کارها توسط برنامه‌ها و کدهای کامپیوتری انجام می‌شود. برای ارتباط با این کدهای هوشمند، شما به یک اتصال اینترنتی نسبتا باثبات نیاز دارید. زمانی که اینترنت شما دچار کندی شدید یا قطعی می‌شود، ارتباط شما با این سیستم خودکار به مشکل می‌خورد و ممکن است دستورات مالی شما در میانه‌ی راه متوقف شوند. در این بخش یاد می‌گیریم که این ناپایداری چه چالش‌هایی ایجاد می‌کند و چگونه باید از سرمایه‌ی خود در این شرایط محافظت کنیم.

گیر کردن تراکنش‌ها در صرافی‌های غیرمتمرکز (DEX) و استخرهای نقدینگی

صرافی‌های غیرمتمرکز (DEX) بر پایه‌ی مفهومی به نام استخرهای نقدینگی (استخر نقدینگی: یک صندوق دیجیتال و هوشمند که کاربران سرمایه‌ی خود را در آن جمع‌آوری می‌کنند تا دیگران بتوانند به راحتی و در هر لحظه ارزهایشان را با هم تبادل کنند) کار می‌کنند.

وقتی شما می‌خواهید در این صرافی‌ها یک ارز را به ارز دیگری تبدیل کنید، کیف پول شما درخواستی را به شبکه‌ی بلاک چین ارسال می‌کند. اگر در همان لحظه‌ی ارسال، اینترنت شما قطع و وصل شود یا سرعت آن به شدت افت کند، ممکن است درخواست شما به صورت ناقص به شبکه برسد یا در ترافیک شبکه گیر کند. به این حالت، معلق شدن یا گیر کردن تراکنش (Pending) می‌گویند. این اتفاق شبیه به این است که نامه‌ی مهمی را در صندوق پست انداخته‌اید، اما به دلیل بسته شدن جاده‌ها، ماشین پست نمی‌تواند آن را به مقصد برساند. در این شرایط، دارایی شما نه به کیف پولتان برمی‌گردد و نه معامله انجام می‌شود؛ بلکه در یک حالت انتظار باقی می‌ماند که می‌تواند برای هر کاربری بسیار نگران‌کننده باشد.

راهکار تنظیم مجدد کارمزد شبکه (Gas Fee) برای لغو یا تسریع تراکنش‌های معلق

خبر خوب این است که در دنیای بلاک چین، برای مشکل تراکنش‌های معلق یک راهکار فنی و بسیار کاربردی وجود دارد و نیازی به نگرانی بابت از دست رفتن سرمایه نیست. زمانی که تراکنش شما در شبکه گیر می‌کند، دلیل اصلی آن این است که کارمزد پرداختی شما برای شرایط شلوغی و کندی شبکه کافی نبوده است. کارمزد شبکه (Gas Fee: هزینه‌ی کوچکی که به تایید کنندگان تراکنش در شبکه پرداخت می‌کنید تا درخواست شما را بررسی و ثبت کنند) دقیقا مثل دادن هزینه‌ی ارسال پیشتاز به یک شرکت پست است؛ هرچه پول بیشتری برای تمبر بپردازید، بسته‌ی شما سریع‌تر و با اولویت بالاتری ارسال می‌شود.

برای حل مشکل تراکنش‌های گیر کرده، کیف پول‌های معتبر مانند متامسک (MetaMask) دو ابزار ساده را در اختیار شما قرار می‌دهند:

• تسریع تراکنش (Speed Up): با انتخاب این گزینه، کیف پول از شما می‌خواهد که کارمزد شبکه را کمی افزایش دهید. با پرداخت این مبلغ اضافه‌تر، شما در واقع به تایید کنندگان شبکه انگیزه می‌دهید تا تراکنش شما را از انتهای صف به ابتدای صف بیاورند و سریع‌تر پردازش کنند.
• لغو تراکنش (Cancel): اگر به دلیل قطعی اینترنت زمان زیادی گذشته است و دیگر تمایلی به انجام آن معامله ندارید (مثلا قیمت ارز مورد نظر شما تغییر کرده است)، می‌توانید گزینه‌ی لغو را انتخاب کنید. با این کار، کیف پول شما یک درخواست جدید باطل‌کننده با کارمزد بالا به شبکه می‌فرستد. این درخواست سریعا تایید شده و جایگزین تراکنش قبلی شما می‌شود؛ در نتیجه معامله‌ی اولیه‌ی شما لغو شده و سرمایه‌ی اصلی آزاد می‌شود.

به خاطر داشته باشید که دستکاری و تنظیم مجدد کارمزد شبکه، یکی از مهارت‌های مهمی است که هر معامله‌گر در زمان ناپایداری اینترنت باید بلد باشد تا بتواند تراکنش‌های خود را از گیر افتادن در صف‌های طولانی نجات دهد.

حفظ امنیت سایبری: مراقب کلاهبرداران در زمان بحران‌های اینترنتی باشید

زمان‌هایی که اینترنت قطع می‌شود یا به شدت کند است، ما معمولا دچار استرس و سردرگمی می‌شویم. در این لحظات حساس، ذهن ما به دنبال سریع‌ترین راه برای وصل شدن دوباره به بازار است. کلاهبرداران فضای دیجیتال دقیقا در همین زمان‌های بحرانی وارد عمل می‌شوند. آن‌ها مانند شکارچیانی هستند که در آب گل‌آلود ماهی می‌گیرند. در این بخش می‌آموزیم که چگونه در زمان قطعی شبکه‌ی اینترنت، امنیت دارایی‌های خود را حفظ کنیم و در دام فریب‌کاران نیفتیم.

خطر نصب اپلیکیشن‌ها و فیلترشکن‌های جعلی آلوده به بدافزار

وقتی فیلترشکن اصلی شما کار نمی‌کند، ممکن است وسوسه شوید تا هر برنامه‌ی ناشناسی را که وعده‌ی اتصال سریع می‌دهد، دانلود کنید. این یکی از بزرگترین اشتباهاتی است که یک معامله‌گر می‌تواند انجام دهد. بسیاری از این برنامه‌های ناشناس که در کانال‌های تلگرامی یا سایت‌های نامعتبر پخش می‌شوند، در واقع یک بدافزار (Malware: برنامه‌ها و کدهای مخربی که به صورت مخفیانه وارد سیستم شما می‌شوند تا اطلاعات شخصی، رمزهای عبور و دارایی‌های شما را به سرقت ببرند) هستند.

نصب کردن این برنامه‌ها روی گوشی یا لپ‌تاپ، دقیقا شبیه این است که کلید گاوصندوق خانه‌ی خود را به یک غریبه بدهید، فقط به این دلیل که به شما قول داده راه میانبری برای دور زدن ترافیک به شما نشان دهد. برای حفظ امنیت دستگاه خود در زمان‌های اختلال شبکه، این قوانین طلایی را رعایت کنید:

• دانلود فقط از منابع معتبر: همیشه برنامه‌ها و ابزارهای تغییر آی‌پی را از فروشگاه‌های رسمی مانند گوگل پلی یا اپ استور دانلود کنید.
• جداسازی ابزارها: به هیچ وجه فیلترشکن‌های معرفی شده در گروه‌های ناشناس را روی گوشی یا کامپیوتری که کیف پول ارز دیجیتال روی آن نصب است، اجرا نکنید.
• پرهیز از نسخه‌های کرک شده: استفاده از نسخه‌های رایگان و دستکاری شده‌ی برنامه‌های پولی، یکی از سریع‌ترین راه‌ها برای آلوده شدن سیستم به ویروس و بدافزار است.

حملات فیشینگ از طریق پیامک با وعده دسترسی به اینترنت آزاد یا رفع مسدودی حساب صرافی

یکی دیگر از روش‌های رایج کلاهبرداری در زمان قطعی اینترنت، حملات فیشینگ (Phishing) است. این مجرمان از ترس و نیاز فوری شما سوءاستفاده می‌کنند.

تصور کنید در اوج نگرانی برای سرمایه‌ی خود در صرافی، یک پیامک دریافت می‌کنید با این مضمون: حساب صرافی شما مسدود شده است، برای جلوگیری از مسدودی دائم روی این لینک کلیک کنید. یا پیامی که به شما وعده‌ی دریافت یک اینترنت پرسرعت و بدون فیلتر را می‌دهد. وقتی روی این لینک‌ها کلیک می‌کنید، به صفحه‌ای هدایت می‌شوید که از نظر ظاهری دقیقا شبیه به سایت اصلی صرافی است، اما در واقع یک تله‌ی ماهرانه برای دریافت نام کاربری و رمز عبور شماست. به محض وارد کردن اطلاعات، هکرها وارد حساب واقعی شما شده و حسابتان را خالی می‌کنند.

اگر در زمان اختلال شبکه‌ی ارتباطی با چنین پیام‌هایی مواجه شدید:

• هرگز روی لینک‌های ناشناس ارسال شده در پیامک یا شبکه‌های اجتماعی کلیک نکنید.
• به خاطر داشته باشید که صرافی‌های بین‌المللی هیچ‌گاه برای کاربران ایرانی پیامک اخطار مسدودی همراه با لینک ورود ارسال نمی‌کنند.
• برای بررسی وضعیت حساب خود، همیشه آدرس سایت صرافی را به صورت دستی در مرورگر خود تایپ کنید.

مدیریت احساسات و پرهیز از فروش‌های هیجانی (Panic Sell) در شرایط تاریکی اطلاعاتی

گاهی اوقات بزرگترین دشمن سرمایه‌ی شما کلاهبرداران نیستند، بلکه احساسات و ترس‌های درونی خودتان هستند. وقتی ارتباط شما با دنیای بیرون قطع می‌شود و هیچ دسترسی به نمودارهایی مثل نمودار اتریوم ، قیمت‌های لحظه‌ای و اخبار ندارید، در وضعیتی قرار می‌گیرید که به آن تاریکی اطلاعاتی می‌گویند. در این تاریکی، ذهن انسان تمایل دارد بدترین سناریوهای ممکن را برای خود تصویرسازی کند.

این ترس شدید باعث بروز رفتاری به نام فروش هیجانی (Panic Sell) می‌شود. بسیاری از افراد به محض وصل شدن موقت و چند ثانیه‌ای اینترنت، بدون اینکه شرایط واقعی بازار را بسنجند، با عجله تمام ارزهای خود را می‌فروشند و معمولا این کار را در پایین‌ترین قیمت ممکن انجام می‌دهند.

برای اینکه در این تله‌ی احساسی گرفتار نشوید، به این نکات توجه کنید:

• اگر ابزارهای کنترل ضرر که در بخش‌های قبلی یاد گرفتیم را تنظیم کرده باشید، دلیلی برای وحشت وجود ندارد؛ سیستم به صورت خودکار از شما محافظت خواهد کرد.
• به یاد داشته باشید که بازار رمزارزها همیشه در حال نوسان است. تصمیم‌گیری در تاریکی و با چشمانی بسته، اغلب به ضررهای جبران‌ناپذیر ختم می‌شود.
• وقتی اینترنت شما وصل شد، قبل از زدن دکمه‌ی فروش، چند دقیقه به خود زمان بدهید، اخبار معتبر را بخوانید و سپس با ذهنی آرام و منطقی برای دارایی خود تصمیم بگیرید.

جدول مرور سریع: اقدامات حیاتی تریدرها در سه فاز اختلال اینترنت

تا اینجای مقاله، مفاهیم و راهکارهای مختلفی را برای محافظت از سرمایه‌ی شما در زمان قطعی یا کندی شبکه‌ی اینترنت بررسی کردیم. اما در لحظات پر استرس و بحرانی، خواندن متن‌های طولانی کار دشواری است و داشتن یک نقشه‌ی راه ساده و سریع، به ما کمک می‌کند تا با آرامش تصمیمات درستی بگیریم.

این جدول دقیقا مانند دستورالعمل ایمنی پرواز در هواپیما است؛ یک راهنمای کاربردی که بهتر است همیشه در گوشه‌ی ذهن خود یا روی میز کارتان داشته باشید تا در سه مرحله‌ی اصلی (قبل، حین و بعد از اختلال اینترنت) بدانید دقیقا چه کاری باید انجام دهید.

فاز زمانی	اقدام کلیدی	ابزار پیشنهادی و راهکار	خطرات اصلی در صورت بی‌توجهی
قبل از اختلال	ایمن‌سازی معاملات باز	تنظیم دقیق حد ضرر و حد سود برای تمام معاملات	لیکویید شدن
قبل از اختلال	آمادگی زیرساختی	تهیه‌ی اینترنت پشتیبان و پرهیز از معاملات پرخطر	ناتوانی در مدیریت حساب و افزایش سریع ضررها
حین اختلال	حفظ ارتباط با صرافی خارجی	استفاده از سرور مجازی به جای فیلترشکن‌های معمولی	لو رفتن موقعیت مکانی و مسدود شدن حساب کاربری
حین اختلال	مدیریت کیف پول و دارایی	توقف انتقال‌های غیرضروری و صبر کردن	معلق ماندن تراکنش در ترافیک شبکه‌ی بلاک چین
حین اختلال	کنترل احساسات شخصی	پرهیز از تصمیم‌گیری عجولانه در تاریکی اطلاعاتی	فروش هیجانی دارایی‌ها با ضرر بالا و از روی ترس
بعد از اختلال	بررسی وضعیت و امنیت	عدم کلیک روی لینک‌های پیامکی و بررسی نشست‌های فعال صرافی	سرقت اطلاعات توسط بدافزارها و کلاهبرداران

به عنوان یک دانش‌آموز در دنیای رمزارزها، همیشه این قانون طلایی را به یاد داشته باشید که در بازارهای مالی، حفظ سرمایه‌ی اولیه بسیار مهم‌تر از کسب سود است. وقتی شرایط شبکه‌ی ارتباطی ناپایدار است، بازار منتظر وصل شدن اینترنت ما نمی‌ماند. پس با اجرای قدم‌به‌قدم این جدول، کنترل اوضاع را به دست بگیرید و اجازه ندهید مشکلات زیرساختی، نتیجه‌ی تحلیل‌ها و زحمات شما را به خطر بیندازد.

منابع:

Electrum.org

Blockstream

IG.com