هشدار جدی درباره ارز طلایی بریکس؛ پروژه مشترک قبل از آغاز با بحران جدی روبه‌رو شد

لیکویید شدن اعتماد؛ گزارش‌ها نشان می‌دهد پروژه ارز مشترک طلایی بریکس هنوز قبل از تولد، وارد میدان مین شده است. اختلاف نظر کشورها، ابهام در زیرساخت‌ها و تردید نسبت به اعتبار این واحد پولی باعث شده آینده این ارز که قرار بود نظم مالی جهان را تغییر دهد، در هاله‌ای از ابهام فرو برود.

اختلاف جدی میان اعضا؛ ایده مشترک بدون اجماع

اولین مانع بزرگ، نبود توافق روشن میان اعضاست. ولادیمیر پوتین در اواخر ۲۰۲۴ اعلام کرد روسیه قصد ترک دلار را ندارد؛ حرفی که عملا ترمز پروژه را کشید. هند هم با نگرانی از واکنش اقتصادی آمریکا، با اصل ارز مشترک مخالفت کرده است. چین سکوت کرده و برزیل فقط حمایت لفظی نشان داده است. این شکاف سیاسی همان نکته‌ای است که پروژه بریکس را شکننده کرده و هماهنگی لازم برای ساخت یک نظام پولی مشترک را غیرممکن نشان می‌دهد.

زیرساخت مالی هنوز قابل اعتماد نیست

از اکتبر ۲۰۲۵ یک نسخه آزمایشی از این واحد پولی منتشر شد، اما اسناد رسمی پر از خطای نگارشی و ابهام‌های فنی است. بانک‌های مرکزی بریکس هنوز تایید نکرده‌اند که سیستم عملیاتی واقعا آماده اجراست. حتی بحث ذخیره فیزیکی هزاران تن طلا که هزینه نگهداری صدها میلیون دلاری دارد هم بدون پاسخ مانده است. همه اینها باعث شده کارشناسان درباره اعتبار واقعی این ارز تردید کنند.

فاصله اقتصادی میان کشورها؛ مانعی سخت‌تر از طلا

اقتصاد برنامه‌ریزی شده چین، دموکراسی اقتصادی هند، روسیه تحریم‌شده، برزیل با نوسان پولی و آفریقای جنوبی با بیکاری ساختاری؛ این تفاوت‌ها شبیه پازلی است که قطعاتش به هم نمی‌خورند. کارشناسان معتقدند بدون یک سازوکار واحد و شفاف، حتی تا سال ۲۰۳۰ هم شانس اجرایی شدن کامل این پروژه پایین است.

جمع‌بندی

پروژه ارز طلایی بریکس قرار بود شروع یک دوره مالی تازه باشد، اما فعلا بیشتر شبیه طرحی بلندپروازانه است که روی کاغذ جذاب به نظر می‌رسد و در عمل با دیوارهای جدی برخورد کرده است. هر چه به زمان تصمیم‌گیری نهایی نزدیک‌تر می‌شویم، سوال اصلی این است: آیا بریکس می‌تواند به توافقی واقعی برای ایجاد یک ارز مشترک برسد یا این پروژه به خاطره‌ای سیاسی تبدیل خواهد شد؟

جدول داده‌های کلیدی