چگونه NFT بسازیم؟ بررسی پیش نیازها، ابزار و آموزش گام‌به‌گام ساخت ان اف تی

توکن‌های غیرمثلی (NFT) دارایی‌های دیجیتال منحصربه‌فردی هستند که حق مالکیت یک اثر هنری، موسیقی یا حتی یک فایل متنی را به‌صورت ابدی در بستر بلاک‌چین ثبت می‌کنند. اما پشت این مفهوم جذاب و درآمدزا، یک مانع بزرگ و پرهزینه وجود دارد که بسیاری از تازه‌کارها از آن بی‌خبرند. بسیاری از هنرمندان و سازندگان، فایل دیجیتال خود را با هزاران امید آماده می‌کنند و وارد پلتفرم‌های ساخت NFT می‌شوند، اما درست در لحظه نهایی و هنگام ثبت اثر (مینت کردن) در شبکه اتریوم، با دیدن صورت‌حساب ده‌ها یا صدها دلاری کارمزد (Gas Fee) کاملا شوکه می‌شوند و تمام برنامه‌هایشان متوقف می‌شود. در این مقاله، یک مسیر کاملا عملی و تصویری را طی می‌کنیم تا یاد بگیریم که چطور با استفاده از شبکه‌های لایه دوم مانند پالیگان و تکنیک‌های مینت رایگان، اولین NFT خود را بدون پرداخت حتی یک سنت کارمزد اضافی، به‌صورت کاملا امن در پلتفرم اوپن‌سی بسازیم و برای فروش لیست کنیم.

مفاهیم پایه: پیش از ورود به دنیای توکن‌های غیرمثلی (NFT)

ورود به دنیای دارایی‌های دیجیتال نیازمند درک درست مفاهیم اولیه است. پیش از آنکه دست به کار شوید و اولین اثر خود را بسازید، بیایید با زبانی ساده بررسی کنیم که این دارایی‌های جدید دقیقا چه هستند و چرا تا این حد مورد توجه قرار گرفته‌اند.

توکن NFT چیست و چرا تا این حد ارزشمند است؟

برای درک مفهوم توکن غیرمثلی یا همان NFT (مخفف Non-Fungible Token)، بهتر است ابتدا کلمه‌ی غیرمثلی را با یک مثال ساده بررسی کنیم. تصور کنید یک اسکناس پنجاه هزار تومانی در جیب دارید. شما می‌توانید این اسکناس را با یک اسکناس پنجاه هزار تومانی دیگر تعویض کنید؛ ارزش هر دو کاملا برابر است و هیچ تفاوتی با هم ندارند. به این نوع دارایی‌ها مثلی یا قابل تعویض می‌گویند.

اما حالا تابلوی نقاشی مونالیزا را در نظر بگیرید. تنها یک نسخه‌ی اصلی از این نقاشی در جهان وجود دارد. اگر کسی از روی آن کپی بکشد یا عکس بگیرد، آن نسخه‌ی کپی هرگز ارزش تابلوی اصلی را نخواهد داشت، زیرا اثر اصلی دارای شناسنامه و اصالت است. به این دارایی‌ها غیرمثلی می‌گویند.

در دنیای دیجیتال، توکن (موجودی یا دارایی دیجیتالی که روی یک شبکه ساخته می‌شود) دقیقا نقش همین شناسنامه را بازی می‌کند. وقتی شما یک فایل را به توکن غیرمثلی تبدیل می‌کنید، در واقع دارید شناسنامه‌ی اصالت و مالکیت آن را در بستر بلاکچین (دفتر کل توزیع‌شده و دیجیتالی که اطلاعات را به صورت امن، شفاف و غیرقابل تغییر ثبت می‌کند) ثبت می‌کنید.

ارزش بالای این توکن‌ها دقیقا در همین جا نهفته است: اثبات مالکیت. تا پیش از پیدایش این فناوری، هرکسی می‌توانست یک عکس دیجیتال را کپی کند و مدعی مالکیت آن شود. اما اکنون، شبکه‌ی بلاک‌چین به همه نشان می‌دهد که مالک حقیقی یک اثر دیجیتال چه کسی است، حتی اگر هزاران بار در اینترنت کپی شده باشد.

چه فایل‌ها و آثاری را می‌توانیم به NFT تبدیل کنیم؟

یکی از جذاب‌ترین بخش‌های دنیای رمزارز این است که تقریبا هیچ محدودیتی برای تبدیل فایل‌های دیجیتال به دارایی‌های ارزشمند وجود ندارد. فرآیند ثبت این فایل‌ها در شبکه‌ی بلاک‌چین را مینت NFT (Mint یا ضرب کردن و ایجاد سکه دیجیتال) می‌نامند. شما با مینت کردن، یک مهر تایید ابدی روی فایل خود می‌زنید. اما چه چیزهایی را می‌توانیم مینت کنیم؟

• تصاویر و آثار هنری دیجیتال: شامل نقاشی‌های دیجیتال، طراحی‌های گرافیکی، مدل‌های سه‌بعدی و انیمیشن‌های کوتاه. این دسته محبوب‌ترین نوع در بازار هستند.
• موسیقی و فایل‌های صوتی: آهنگسازان و خوانندگان می‌توانند قطعات موسیقی خود را به صورت مستقیم و بدون واسطه به طرفداران خود بفروشند.
• ویدیوها و لحظات خاص: ویدیوهای کوتاه از لحظات تاریخی ورزشی یا هنری پتانسیل بالایی برای تبدیل شدن به یک دارایی با ارزش دارند.
• آیتم‌های بازی‌های ویدیویی: شمشیرها، لباس‌ها و زمین‌های مجازی در بازی‌های مبتنی بر بلاک‌چین، همگی توکن‌های غیرمثلی هستند که بازیکنان مالک واقعی آن‌ها محسوب می‌شوند.
• متن‌ها و دامنه‌های اینترنتی: حتی یک توییت معروف، یک مقاله‌ی خاص یا آدرس دامنه‌های غیرمتمرکز می‌توانند به یک دارایی منحصربه‌فرد تبدیل شوند.

بررسی واقع‌بینانه درآمدزایی از ساخت و فروش NFT برای کاربران ایرانی

بسیاری از افراد با شنیدن اخبار فروش‌های چند میلیون دلاری آثار هنری دیجیتال، تصور می‌کنند با آپلود کردن یک عکس ساده می‌توانند یک شبه به ثروت برسند. اما واقعیت بازار بسیار منطقی‌تر و نیازمند تلاش است. درآمدزایی از این مسیر کاملا امکان‌پذیر است، اما به استراتژی، شناخت بازار و البته صبر نیاز دارد.

به عنوان یک کاربر ایرانی، شما با دو چالش اصلی روبرو هستید:

• چالش اول، تحریم‌ها و محدودیت‌های پلتفرم‌های بین‌المللی است. برای حفظ امنیت سرمایه‌ی خود و جلوگیری از مسدود شدن حساب‌ها، همیشه باید از ابزارهای تغییر آی‌پی ثابت و معتبر استفاده کنید.
• چالش دوم، بازاریابی و دیده شدن اثر شماست. در بازاری که روزانه هزاران اثر جدید در آن ثبت می‌شود، صرفا ساختن یک توکن کافی نیست. شما باید بتوانید برای پروژه‌ی هنری خود یک جامعه‌ی کاربری (گروهی از مخاطبان و طرفداران وفادار در شبکه‌های اجتماعی) بسازید. اگر با دیدگاهی واقع‌بینانه، ایده‌ی هنری جذاب و رعایت اصول امنیتی وارد این فضا شوید، این بازار می‌تواند به یک تجربه‌ی ارزشمند و بستری برای کسب درآمد ارزی تبدیل شود.

پیش‌نیازهای ساخت NFT: ابزارها، امنیت و حفظ سرمایه

برای ورود به دنیای جذاب توکن‌های غیرمثلی، پیش از هر اقدامی باید زیرساخت‌های لازم را برای خود فراهم کنید. درست مانند زمانی که می‌خواهید یک کسب‌وکار جدید راه بیندازید و به گاوصندوق، ویترین و سیستم امنیتی نیاز دارید، در فضای وب ۳ نیز باید ابزارهای اولیه‌ی خود را با دقت انتخاب کنید. در این بخش، قدم به قدم ابزارهای لازم را معرفی می‌کنیم تا با خیالی آسوده و بدون ترس از دست رفتن سرمایه‌ی خود، مسیر ساخت توکن را آغاز کنید.

انتخاب و نصب کیف پول دیجیتال امن (معرفی متامسک و تراست ولت)

برای اتصال به بازارهای فروش و ساخت دارایی‌های دیجیتال، شما به یک Crypto Wallet (کیف پول دیجیتال: نرم‌افزاری که به عنوان حساب بانکی شما در دنیای بلاک‌چین عمل می‌کند و دارایی‌ها را در خود نگه می‌دارد) نیاز دارید. سایت‌ها و پلتفرم‌های ساخت توکن، ایمیل یا رمز عبور از شما نمی‌خواهند؛ بلکه هویت شما همان کیف پول شماست.

برای شروع، دو گزینه‌ی بسیار محبوب و امن وجود دارد:

• متامسک (MetaMask): این کیف پول به صورت یک افزونه روی مرورگرهای کامپیوتر (مثل کروم یا فایرفاکس) و همچنین اپلیکیشن موبایل نصب می‌شود. متامسک به دلیل سازگاری بسیار بالا با اکثر پلتفرم‌ها، بهترین گزینه برای تازه‌کارها است.
• تراست ولت (Trust Wallet): اگر بیشتر تمایل دارید با تلفن همراه خود کار کنید، تراست ولت یک اپلیکیشن بسیار روان، امن و کاربر پسند است که از شبکه‌های متعددی پشتیبانی می‌کند.

اصول طلایی امنیت کیف پول برای جلوگیری از هک و سرقت دارایی‌ها

دنیای بلاک‌چین یک فضای غیرمتمرکز است؛ به این معنی که هیچ بانک یا پشتیبانی مرکزی وجود ندارد که در صورت بروز مشکل به آن مراجعه کنید. در اینجا، شما خودتان مدیر و نگهبان بانک شخصی‌تان هستید. برای حفظ سرمایه‌ی خود، رعایت این اصول طلایی الزامی است:

• محافظت از کلمات بازیابی: هنگام ساخت کیف پول، به شما یک Seed Phrase (کلمات بازیابی: یک رشته‌ی ۱۲ یا ۲۴ کلمه‌ای انگلیسی که کلید اصلی و سند مالکیت کیف پول شماست) داده می‌شود. این کلمات را روی یک تکه کاغذ یادداشت کنید و در جای امنی نگه دارید. هرگز از این کلمات اسکرین‌شات نگیرید و آن‌ها را در گوشی یا کامپیوتر ذخیره نکنید.
• عدم اشتراک‌گذاری اطلاعات: پشتیبان‌های سایت‌ها هرگز کلمات بازیابی شما را درخواست نمی‌کنند. هر کسی که این کلمات را داشته باشد، مالک تمام دارایی‌های شماست.
• استفاده از آی‌پی ثابت: به دلیل وجود تحریم‌ها، ورود به برخی از سایت‌های معاملاتی با آی‌پی ایران ممکن است باعث مسدود شدن حساب شما شود. همیشه پیش از باز کردن کیف پول و اتصال به سایت‌ها، از یک نرم‌افزار تغییر آی‌پی معتبر و ثابت استفاده کنید.
• کلیک نکردن روی لینک‌های ناشناس: در شبکه‌های اجتماعی و پیام‌رسان‌ها، روی لینک‌های تبلیغاتی با وعده‌ی هدایای رایگان کلیک نکنید، زیرا ممکن است کیف پول شما را هک کرده و تخلیه کنند.

انتخاب شبکه بلاک‌چین مناسب: فرار از کارمزدهای نجومی اتریوم به کمک شبکه‌های لایه دوم (پالیگان و آربیتروم)

یکی از بزرگترین ترس‌های کاربران تازه‌کار، مواجهه با هزینه‌های سنگین در زمان ثبت اثر است. شبکه‌ی اصلی اتریوم بستری بسیار امن و محبوب است، اما دقیقا مانند یک اتوبان لوکس و بسیار شلوغ است که برای عبور از آن باید عوارض سنگینی بپردازید. به این عوارض Gas Fee می‌گویند. این کارمزد در زمان‌های شلوغی شبکه می‌تواند به ده‌ها یا صدها دلار برسد.

اما جای نگرانی نیست! توسعه‌دهندگان برای حل این مشکل Layer 2 Networks (شبکه‌های لایه‌ی دوم اتریوم) را ایجاد کرده‌اند. شبکه‌هایی مانند پالیگان و آربیتروم از همین دسته هستند.

اگر سرمایه‌ی شما روی شبکه‌ی اتریوم است و می‌خواهید آن را به این شبکه‌های ارزان‌تر منتقل کنید، باید از روش Bridging (پل زدن: فرآیند انتقال ایمن دارایی‌های دیجیتال از یک شبکه‌ی بلاک‌چین به شبکه‌ی دیگر) استفاده کنید. با انتخاب شبکه‌های لایه‌ی دوم، می‌توانید فرآیند ساخت و فروش خود را با کمترین هزینه‌ی ممکن و حتی در مواردی به صورت کاملا رایگان انجام دهید.

برای اینکه بتوانید بهترین تصمیم را برای شروع کار خود بگیرید، ویژگی‌های مهم‌ترین شبکه‌های موجود را در جدول زیر با یکدیگر مقایسه کرده‌ایم. با بررسی این جدول متوجه می‌شوید که کدام بستر برای شرایط و بودجه‌ی شما مناسب‌تر است.

نام شبکه‌ی بلاک‌چین	وضعیت کارمزد (گس فی)	سرعت تراکنش‌ها	میزان مناسب بودن برای تازه‌کارها	توضیح کوتاه
اتریوم (Ethereum)	بسیار بالا (چندین دلار)	متوسط	پایین (به دلیل هزینه‌ی بالا)	معتبرترین شبکه برای مجموعه‌های بزرگ و هنرمندان شناخته‌شده.
پالیگان (Polygon)	بسیار پایین (چند سنت یا رایگان)	بالا	بسیار بالا	بهترین انتخاب برای شروع یادگیری و فرار از هزینه‌های اتریوم.
آربیتروم (Arbitrum)	پایین (چند سنت)	بسیار بالا	بالا	یک راهکار لایه‌ی دوم عالی با امنیت بالا و سرعت فوق‌العاده.
سولانا (Solana)	بسیار پایین (کسری از سنت)	بسیار بالا	بالا	شبکه‌ای کاملا مستقل از اتریوم که برای بازی‌ها و پروژه‌های سریع عالی است.

انتخاب بازار معاملاتی یا NFT Marketplace

پس از آماده‌سازی فایل و راه‌اندازی کیف پول دیجیتال، نوبت به انتخاب ویترین فروشگاه می‌رسد. در دنیای وب ۳، به پلتفرم‌ها و سایت‌هایی که بستر ساخت، نمایش و خرید و فروش توکن‌های غیرمثلی را فراهم می‌کنند، NFT Marketplace (بازار معاملاتی: وب‌سایتی تخصصی که به عنوان واسط میان سازندگان و خریداران عمل می‌کند) می‌گویند. انتخاب بازار مناسب اهمیت بسیار زیادی دارد، زیرا هر بازار ویژگی‌ها، کارمزدها و مخاطبان خاص خود را دارد. در این بخش، بهترین گزینه‌ها را با هم بررسی می‌کنیم.

• معرفی اوپن سی OpenSea: بزرگترین و محبوب‌ترین بازار NFT:

بدون شک اوپن سی پادشاه بازارهای معاملاتی در دنیای توکن‌های غیرمثلی است. این سایت را می‌توان مانند آمازون یا دیجی‌کالای دنیای ان‌اف‌تی دانست. اوپن سی به دلیل حجم معاملات بسیار بالا، اولین انتخاب اکثر هنرمندان و خریداران در سراسر جهان است.

ویژگی‌های برجسته‌ی این پلتفرم عبارتند از:

• پشتیبانی از شبکه‌های مختلف: اوپن سی علاوه بر شبکه‌ی اصلی اتریوم، از شبکه‌های ارزان‌تری مانند پالیگان و آربیتروم نیز پشتیبانی می‌کند که هزینه‌ی کار شما را به شدت کاهش می‌دهد.
• محیط کاربری بسیار ساده: فرآیند آپلود فایل و ساخت توکن در این سایت به حدی ساده طراحی شده است که هر فرد مبتدی می‌تواند به راحتی و در چند دقیقه کار خود را جلو ببرد.
• امکان مینت تنبل: همان‌طور که قبلا اشاره شد، این ویژگی به شما اجازه می‌دهد تا بدون پرداخت هیچ هزینه‌ی اولیه‌ای، آثار خود را برای فروش بگذارید.

• معرفی راریبل Rarible و جایگزین‌های مناسب برای کاربران تازه‌کار

اگرچه اوپن سی بسیار بزرگ است، اما شلوغی بیش از حد آن گاهی باعث می‌شود که آثار هنرمندان تازه‌کار در میان میلیون‌ها توکن دیگر گم شود. اینجاست که پلتفرم راریبل به عنوان یک جایگزین فوق‌العاده وارد میدان می‌شود. راریبل یک بازار معاملاتی کاملا جامعه‌محور است و به کاربران خود پاداش می‌دهد.

• سیستم حاکمیتی غیرمتمرکز: راریبل دارای توکن اختصاصی خود است و به کاربران فعال اجازه می‌دهد در تصمیم‌گیری‌های آینده‌ی سایت مشارکت داشته باشند.
• تنوع در شبکه‌های بلاک‌چین: این پلتفرم علاوه بر شبکه‌های متداول، از بسترهای متفاوتی مثل تزوس نیز پشتیبانی می‌کند که کارمزدهای فوق‌العاده پایینی دارند.

شرایط و محدودیت‌های فعالیت کاربران ایرانی در بازارهای NFT (استفاده از آی‌پی ثابت)

فعالیت در بازارهای بین‌المللی برای کاربران ساکن ایران همواره با چالش‌هایی همراه بوده است. بازارهای بزرگی مانند اوپن سی به دلیل پیروی از قوانین مالی بین‌المللی و تحریم‌ها، دسترسی کاربران با مبدأ ایران را محدود کرده‌اند. اما این موضوع به هیچ وجه به معنای پایان کار نیست و با رعایت چند نکته‌ی امنیتی ساده می‌توانید به فعالیت خود ادامه دهید.

برای حفظ امنیت دارایی‌های خود حتما این اصول را رعایت کنید:

• استفاده از آی‌پی ثابت: هرگز با آی‌پی معمولی کشور ایران وارد این سایت‌ها نشوید. همیشه از یک VPS (سرور مجازی اختصاصی: یک کامپیوتر روشن در کشوری دیگر که به شما یک آدرس اینترنتی ثابت و همیشگی خارج از ایران می‌دهد) یا نرم‌افزارهای تغییر آی‌پی معتبر و ثابت استفاده کنید.
• خاموش کردن موقعیت مکانی: پیش از اتصال کیف پول به سایت، مطمئن شوید که سیستم موقعیت‌یاب گوشی یا مرورگر شما خاموش است.
• عدم احراز هویت با مدارک ایرانی: پلتفرم‌های غیرمتمرکز معمولا برای ساخت و فروش عادی نیازی به مدارک شناسایی ندارند. اگر سایتی از شما درخواست پاسپورت یا مدارک هویتی کرد، هرگز با مدارک ایرانی اقدام نکنید، زیرا حساب شما مسدود خواهد شد.

آموزش گام‌به‌گام و تصویری ساخت NFT در پلتفرم اوپن سی

اکنون که با مفاهیم پایه آشنا شدیم و کیف پول دیجیتال خود را آماده کردیم، زمان آن رسیده است که وارد مرحله‌ی عملی شویم. در این بخش، قدم به قدم همراه شما هستیم تا اولین توکن غیرمثلی خود را در بزرگترین بازار جهانی، یعنی اوپن سی، ایجاد کنید. نگران پیچیدگی‌های فنی نباشید؛ فرآیند کار بسیار ساده‌تر از چیزی است که تصور می‌کنید و شبیه به ایجاد یک حساب کاربری در شبکه‌های اجتماعی است.

نحوه اتصال امن کیف پول به سایت اوپن سی

اولین قدم برای شروع کار، ورود به سایت و اتصال کیف پول است. به یاد داشته باشید که در دنیای غیرمتمرکز، کیف پول شما در واقع همان نام کاربری و رمز عبور شماست. پیش از باز کردن سایت، حتما ابزار تغییر آی‌پی خود را روشن کنید تا با آی‌پی ثابت و غیر از ایران وارد شوید و امنیت سرمایه‌ی خود را تضمین کنید.

مراحل اتصال بسیار ساده است:

• وارد سایت رسمی OpenSea شوید.
• در گوشه‌ی بالای سمت راست صفحه، روی آیکون کیف پول کلیک کنید.
• از میان گزینه‌های نمایش داده شده، متامسک (MetaMask) را انتخاب کنید.
• در این مرحله پنجره‌ی افزونه‌ی متامسک باز می‌شود و از شما یک Signature Request (درخواست امضا: یک تاییدیه‌ی امنیتی و کاملا رایگان در بلاک‌چین برای اثبات اینکه شما صاحب اصلی این کیف پول هستید) می‌خواهد. با کلیک روی گزینه‌ی Sign، اتصال شما با موفقیت انجام می‌شود.

تنظیمات پروفایل، نام‌گذاری و آماده‌سازی حساب کاربری

حالا که متصل شدید، شما دارای یک حساب کاربری خام هستید. خریداران در دنیای رمزارز به هنرمندانی اعتماد می‌کنند که پروفایل کامل و مشخصی داشته باشند. بنابراین پیش از آپلود اولین اثر، باید ویترین فروشگاه خود را زیبا و حرفه‌ای بچینید.

• وارد بخش Profile در منوی کاربری شوید.
• یک عکس پروفایل و یک بنر جذاب برای پس‌زمینه‌ی صفحه‌ی خود انتخاب کنید.
• یک نام کاربری مناسب (Username) و یک توضیح کوتاه درباره‌ی خودتان یا سبک هنری‌تان (Bio) بنویسید. این کار باعث می‌شود تا حساب شما از یک آدرس کیف پول ناشناس، به یک برند هنری معتبر تبدیل شود.

آپلود فایل دیجیتال و تکمیل جزئیات و مشخصات اثر

بخش هیجان‌انگیز کار از اینجا شروع می‌شود! در منوی بالای سایت، روی دکمه‌ی Create کلیک کنید تا وارد فرم ساخت توکن شوید. این صفحه دقیقا همان جایی است که فایل معمولی شما به یک دارایی دیجیتال ارزشمند تبدیل خواهد شد.

برای تکمیل این فرم مراحل زیر را طی کنید:

• کادر آپلود: فایل خود را (عکس، ویدیو، موزیک یا مدل سه‌بعدی) در کادر مشخص شده بارگذاری کنید.
• کادر نام و توضیحات: یک نام جذاب برای اثر خود انتخاب کنید و در بخش توضیحات، داستان پشت این اثر یا دلیل خاص بودن آن را به شکلی روان بنویسید.
• تعریف ویژگی‌ها: در بخش پایینی فرم، گزینه‌ای به نام Properties (ویژگی‌ها: صفات و مشخصات خاص اثر شما مانند رنگ پس‌زمینه، نوع لباس یا حالت چهره که بیشتر برای دسته‌بندی در مجموعه‌های بزرگ هنری کاربرد دارد) وجود دارد. پر کردن این بخش اختیاری است اما به حرفه‌ای‌تر شدن کار شما کمک می‌کند.

انتخاب شبکه بلاک‌چین ارزان برای مینت بدون کارمزد

این مرحله، مهم‌ترین بخش برای کاربران تازه‌کار و کسانی است که می‌خواهند بدون هزینه‌ی اولیه کار خود را شروع کنند. در پایین فرم ساخت، بخشی برای انتخاب شبکه‌ی بلاک‌چین وجود دارد که به صورت پیش‌فرض روی اتریوم تنظیم شده است.

اگر با شبکه‌ی اتریوم کار را تمام کنید، باید برای ثبت نهایی هزینه‌ی بالایی بپردازید. اما راهکار ساده این است که روی منوی کشویی کلیک کرده و شبکه‌ی پالیگان (Polygon) را انتخاب کنید. با این تغییر کوچک، شما وارد مسیر مینت رایگان می‌شوید و هزینه‌ی گس فی از دوش شما برداشته می‌شود. این تکنیک بهترین روش برای فرار از کارمزدهای نجومی و حفظ سرمایه‌ی اولیه است.

تعیین حق‌الامتیاز یا Royalty برای کسب درآمد از فروش‌های بعدی اثر

یکی از بزرگترین مزایای دنیای وب ۳ برای هنرمندان، امکان کسب درآمد مستمر از یک اثر است. در بازارهای سنتی، وقتی شما یک نقاشی را می‌فروشید، فقط همان یک بار سود می‌کنید و اگر خریدار سال‌ها بعد آن نقاشی را به قیمت بسیار بالاتری بفروشد، چیزی به شما نمی‌رسد.

اما در فرم ساخت اوپن سی، شما می‌توانید درصدی را به عنوان NFT Royalty (حق‌الامتیاز: سود مستمری که هر بار اثر شما در آینده بین افراد دیگر دست به دست و معامله شود، به صورت خودکار به کیف پول شما واریز می‌گردد) تعیین کنید.

برای مثال، اگر حق‌الامتیاز را روی ده درصد تنظیم کنید، اولین بار که اثر را می‌فروشید مبلغ کامل را دریافت می‌کنید. اما اگر خریدار اول، این اثر را در آینده با قیمت هزار دلار به شخص دیگری بفروشد، صد دلار از آن معامله به صورت کاملا خودکار به کیف پول دیجیتال شما واریز خواهد شد. این ویژگی بی‌نظیر، تضمین‌کننده‌ی درآمد شما در طولانی‌مدت است. پس از تنظیم این درصد، کافیست روی دکمه‌ی Create در انتهای صفحه کلیک کنید تا اولین دارایی دیجیتال شما متولد شود!

آموزش لیست کردن و فروش NFT در بازار

پس از اینکه کریپتو آرت خود را با موفقیت در پلتفرم ایجاد کردید، کار هنوز تمام نشده است. اثر شما اکنون در کیف پولتان قرار دارد، اما برای اینکه دیگران بتوانند آن را بخرند، باید آن را در ویترین بازار قرار دهید. به این مرحله لیست کردن (Listing: قرار دادن توکن در ویترین فروشگاه برای بازدید و خرید عموم) می‌گویند. در این بخش، یاد می‌گیریم که چگونه بهترین روش فروش را انتخاب کنیم و شانس دیده‌شدن اثر هنری خود را در بازار افزایش دهیم.

تفاوت قیمت‌گذاری ثابت (Fixed Price) با حراجی (Auction)

برای فروش اثر در اوپن سی، شما دو گزینه‌ی اصلی پیش رو دارید. انتخاب هر کدام از این روش‌ها بستگی به استراتژی شما و نوع اثرتان دارد. بیایید این دو روش را با زبانی ساده بررسی کنیم:

• قیمت‌گذاری ثابت (Fixed Price): در این روش، شما دقیقا مانند یک فروشگاه معمولی، یک برچسب قیمت مشخص روی اثر خود می‌چسبانید. برای مثال تعیین می‌کنید که این توکن با قیمت ۰.۰۵ اتریوم به فروش برسد. خریدار بعد از خرید اتریوم با پرداخت این مبلغ، بلافاصله و بدون معطلی صاحب اثر می‌شود. این روش برای هنرمندان تازه‌کار و آثاری که ارزش‌گذاری مشخصی دارند، بسیار مناسب و منطقی است.
• حراجی زمان‌دار (Timed Auction): این روش دقیقا شبیه به مزایده‌های هنری دنیای واقعی است. شما یک قیمت پایه برای شروع تعیین می‌کنید و یک زمان مشخص (مثلا سه روز) برای حراج در نظر می‌گیرید. خریداران پیشنهادهای خود را ثبت می‌کنند و در پایان زمان تعیین‌شده، اثر به بالاترین پیشنهاد فروخته می‌شود. این روش معمولا برای مجموعه‌های بسیار معروف یا هنرمندان شناخته‌شده که تقاضای زیادی برای آثارشان وجود دارد، گزینه‌ی بهتری است.

مفهوم SafeListing در اوپن سی چیست و چه کاربردی دارد؟

امنیت در دنیای رمزارز حرف اول را می‌زند. پلتفرم اوپن سی برای جلوگیری از کلاهبرداری و محافظت از کاربران، قابلیتی به نام سیف لیستینگ (SafeListing: سیستم امنیتی پلتفرم برای تایید اصالت مجموعه‌ها و جلوگیری از فروش آثار تقلبی) را طراحی کرده است.

در فضای غیرمتمرکز، هر کسی می‌تواند عکس یک اثر معروف را دانلود کرده و دوباره آن را به یک توکن تبدیل کند. سیستم امنیتی اوپن سی با بررسی تاریخچه‌ی ساخت و تایید هویت سازندگان، آثاری را که کپی یا مشکوک هستند، از نتایج جستجوی اصلی پنهان می‌کند. این ویژگی به خریداران اطمینان می‌دهد که در حال خرید یک اثر اصلی هستند. به عنوان یک سازنده، داشتن پروفایل کامل، متصل کردن شبکه‌های اجتماعی به حساب کاربری و فعالیت سالم، به شما کمک می‌کند تا از این فیلترهای امنیتی به سلامت عبور کنید و اثرتان بدون مشکل به جامعه‌ی خریداران نمایش داده شود.

تکنیک‌ها و نکات طلایی برای بازاریابی و فروش سریع‌تر NFT در شبکه‌های اجتماعی

همان‌طور که پیش‌تر اشاره کردیم، صرفا لیست کردن یک اثر برای فروش آن کافی نیست. در بازاری که روزانه هزاران اثر جدید به آن اضافه می‌شود، شما باید صدای خود را به گوش خریداران برسانید. بازاریابی در دنیای وب ۳ تفاوت‌های زیادی با تبلیغات سنتی دارد و بیشتر بر پایه‌ی ساخت جامعه‌ی کاربری (Community: گروهی از طرفداران و علاقه‌مندان وفادار که از پروژه‌ی شما حمایت می‌کنند) استوار است.

برای موفقیت در مسیر فروش، این تکنیک‌های کاربردی را به کار بگیرید:

• فعالیت مستمر در توییتر: شبکه‌ی اجتماعی توییتر قلب تپنده‌ی اخبار و ارتباطات در بازار کریپتو است. داستان پشت اثر خود را با هشتگ‌های مرتبط به اشتراک بگذارید و با سایر هنرمندان و خریداران تعامل دوستانه داشته باشید.
• حضور فعال در دیسکورد: پلتفرم دیسکورد (Discord: یک برنامه‌ی ارتباطی متنی و صوتی که بیشتر پروژه‌های بلاک‌چینی جامعه‌ی کاربری خود را در آن مدیریت می‌کنند) فضایی عالی برای معرفی آثار است. عضو سرورهای مرتبط با هنر دیجیتال شوید و از تجربه‌ی دیگران استفاده کنید.
• داستان‌سرایی برای اثر: خریداران تنها یک تصویر را نمی‌خرند، آن‌ها داستان، ایده و احساس پشت آن تصویر را می‌خرند. در توضیحات اثر و شبکه‌های اجتماعی، درباره‌ی انگیزه‌ی خلق این توکن صحبت کنید و به اثر خود روح ببخشید.
• ارائه‌ی پاداش به خریداران: می‌توانید به خریداران اثر خود وعده‌ی دسترسی‌های خاص بدهید. برای مثال اعلام کنید کسی که این توکن را بخرد، در مجموعه‌ی بعدی شما یک کارت تخفیف ویژه‌ی خرید دریافت خواهد کرد. این کار باعث ایجاد وفاداری در خریداران می‌شود.

برآورد هزینه‌ها: ساخت NFT چقدر سرمایه نیاز دارد؟

یکی از بزرگترین دغدغه‌های هنرمندان و کاربران ایرانی برای ورود به دنیای دارایی‌های دیجیتال، ترس از هزینه‌های نامشخص و پنهان است. شاید شنیده باشید که برای ثبت یک تصویر ساده باید ده‌ها دلار هزینه کنید، اما این موضوع همیشه صحت ندارد. اگر با انواع هزینه‌ها و ترفندهای بازار آشنا باشید، می‌توانید سرمایه‌ی اولیه‌ی خود را به شدت مدیریت کنید و حتی بدون پرداخت یک ریال، کارتان را شروع کنید. در این بخش، تمام هزینه‌های مسیر را زیر ذره‌بین می‌بریم.

آشنایی با مفهوم Gas Fee و راه‌های کاهش آن در شبکه‌های مختلف

زمانی که می‌خواهید یک تغییر جدید در شبکه‌ی بلاک‌چین ایجاد کنید، باید هزینه‌ی پردازش آن را بپردازید. به این هزینه Gas Fee (گس فی: دستمزدی که به اعتبارسنج‌های شبکه برای پردازش، تایید و ثبت تراکنش شما پرداخت می‌شود) می‌گویند. برای درک بهتر، گس فی را مانند عوارض جاده‌ای در نظر بگیرید. اگر وارد یک اتوبان شلوغ (مانند شبکه‌ی اصلی اتریوم) شوید، باید عوارض بسیار سنگینی بپردازید.

برای کاهش این هزینه‌ی آزاردهنده، دو راهکار ساده پیش روی شماست:

• انتخاب زمان خلوت: در شبکه‌ی اتریوم، گس فی ثابت نیست و بر اساس شلوغی شبکه تغییر می‌کند. معمولا در ساعات پایانی شب یا روزهای آخر هفته‌ی میلادی (شنبه و یکشنبه)، ترافیک شبکه کمتر است و می‌توانید با هزینه‌ی کمتری تراکنش خود را انجام دهید.
• استفاده از شبکه‌های جایگزین: بهترین راهکار، فرار از اتوبان شلوغ اتریوم و استفاده از جاده‌های فرعی و سریع‌تری مانند شبکه‌ی پالیگان است. در این شبکه‌های لایه‌ی دوم، گس فی به چند سنت کاهش می‌یابد و گاهی تقریبا رایگان تمام می‌شود.

بررسی هزینه مینت Minting Fee و کارمزد خدمات Service Fee در پلتفرم‌ها

علاوه بر هزینه‌ی شبکه‌ی بلاک‌چین، پلتفرم‌ها و سایت‌هایی که در آن‌ها کار می‌کنید نیز هزینه‌های خاص خود را دارند. به طور کلی شما با دو نوع کارمزد روبرو هستید:

• نخست Minting Fee (هزینه‌ی مینت: مبلغی که برای تبدیل رسمی فایل دیجیتال شما به یک توکن روی شبکه‌ی بلاک‌چین پرداخت می‌شود). این هزینه مستقیما به شبکه‌ای که انتخاب کرده‌اید بستگی دارد و سایت سازنده نقشی در تعیین آن ندارد.
• دوم Service Fee (کارمزد خدمات: درصدی از مبلغ فروش که سایت بازار معاملاتی، بابت ارائه‌ی خدمات و ویترین خود از شما کسر می‌کند). پلتفرم‌های معروفی مانند اوپن سی معمولا چیزی حدود ۲.۵ درصد از مبلغ نهایی فروش را به عنوان کارمزد خود برمی‌دارند. نکته‌ی مثبت این است که این کارمزد معمولا از پیش از شما دریافت نمی‌شود، بلکه تنها زمانی کسر می‌شود که اثر شما با موفقیت به فروش برسد.

ساخت NFT کاملا رایگان (آشنایی با مفهوم Lazy Minting)

شاید با خواندن بخش‌های قبلی این سوال برای شما پیش بیاید که اگر اثرم به فروش نرفت چه؟ آیا تمام پولی که بابت گس فی و هزینه‌ی مینت پرداخته‌ام از بین می‌رود؟ پاسخ به این نگرانی، قابلیتی جذاب به نام Lazy Minting (مینت تنبل: روشی هوشمندانه که در آن فایل شما تا زمان پیدا شدن خریدار، به صورت رسمی روی شبکه ثبت نمی‌شود) است.

برای درک مینت تنبل، یک فروشگاه چاپ طرح روی تیشرت را تصور کنید. در حالت عادی، شما باید صد تیشرت چاپ کنید و منتظر مشتری بمانید (که خطر ضرر مالی به همراه دارد). اما در روش مینت تنبل، شما فقط عکس طرح خود را در سایت قرار می‌دهید. زمانی که مشتری طرح را پسندید و پول آن را پرداخت کرد، سایت با پول مشتری تیشرت را چاپ می‌کند.

در پلتفرم‌هایی مانند اوپن سی، شما می‌توانید بدون پرداخت هیچ هزینه‌ای فایل خود را آپلود کنید و برای آن قیمت تعیین کنید. اثر شما در ویترین سایت نمایش داده می‌شود، اما روی بلاک‌چین ثبت نمی‌شود. به محض اینکه یک خریدار پیدا شود و دکمه‌ی خرید را بزند، هزینه‌ی مینت شدن و گس فی از مبلغ پرداختی او کسر می‌شود. این بهترین و امن‌ترین روش برای کاربران تازه‌کاری است که می‌خواهند بدون هیچ سرمایه‌ی اولیه‌ای شانس خود را در این بازار امتحان کنند.

مباحث حقوقی و مالکیت در دنیای NFT

یکی از پربحث‌ترین و گاهی گیج‌کننده‌ترین بخش‌های بازار دارایی‌های دیجیتال، مسئله‌ی حقوق قانونی و مالکیت است. بسیاری از افراد تازه‌کار تصور می‌کنند با پرداخت هزینه‌ی یک توکن غیرمثلی، تمام حقوق مربوط به آن عکس یا فایل دیجیتال را به دست می‌آورند و می‌توانند هر استفاده‌ای از آن بکنند. اما در دنیای واقعی و قانون، ماجرا کمی متفاوت است. در این بخش، با زبانی بسیار ساده بررسی می‌کنیم که شما به عنوان خریدار یا سازنده، دقیقا چه حقوقی دارید و چطور می‌توانید از دردسرهای قانونی دور بمانید.

با خرید یا ساخت یک NFT دقیقا مالک چه چیزی می‌شویم؟ (مالکیت مادی در برابر معنوی)

برای درک بهتر این موضوع، اجازه بدهید از یک مثال ملموس استفاده کنیم. تصور کنید شما به یک کتاب‌فروشی می‌روید و یک نسخه‌ی فیزیکی از یک رمان معروف را می‌خرید. شما اکنون مالک مادی آن یک جلد کتاب هستید؛ می‌توانید آن را در کتاب‌خانه‌ی خود بگذارید، به یک دوست هدیه بدهید، یا حتی آن را به شخص دیگری بفروشید. اما آیا خرید این کتاب به شما اجازه می‌دهد که داستان آن را کپی کنید، به نام خودتان چاپ کنید و از فروش آن سود ببرید؟ قطعا خیر. زیرا حق معنوی یا Copyright (کپی‌رایت: حق انحصاری و قانونی که به خالق یک اثر داده می‌شود تا از تکثیر و استفاده‌ی تجاری غیرمجاز آن جلوگیری کند) همچنان متعلق به نویسنده و ناشر است.

در دنیای دارایی‌های دیجیتال نیز دقیقا همین قانون حاکم است. زمانی که شما یک توکن غیرمثلی را می‌خرید، در واقع مالکیت همان گواهی دیجیتال روی شبکه‌ی بلاک‌چین را به دست آورده‌اید و به همه ثابت می‌کنید که این توکن خاص متعلق به شماست. شما می‌توانید این توکن را نگهداری کنید یا در بازار به شخص دیگری بفروشید. اما شما حق ندارید عکس آن توکن را روی هزاران تیشرت چاپ کنید و یک کسب‌وکار راه بیندازید، مگر اینکه هنرمند یا سازنده‌ی اصلی، حق استفاده‌ی تجاری و معنوی را نیز در توضیحات اثر به شما واگذار کرده باشد. بنابراین، بسیار مهم است که پیش از خرید، بدانید آیا سازنده فقط مالکیت توکن را به شما می‌فروشد یا حق استفاده‌ی تجاری را هم در اختیارتان می‌گذارد.

مشکلات رایج حقوقی و خطرات نقض کپی‌رایت در فضای وب ۳

دنیای Web3 (وب ۳: نسل جدید اینترنت غیرمتمرکز که بر پایه‌ی فناوری بلاک‌چین ساخته شده و کنترل داده‌ها را به خود کاربران می‌سپارد) فضای بسیار آزاد و جذابی است. در این فضا هیچ پلیس مرکزی یا شرکتی وجود ندارد که تمام اتفاقات را کنترل کند. این آزادی فوق‌العاده است، اما هم‌زمان باعث بروز مشکلاتی در زمینه‌ی سرقت آثار هنری شده است.

یکی از رایج‌ترین خطرات این فضا، کپی کردن آثار دیگران است. هر کسی می‌تواند عکس یک تابلوی نقاشی معروف یا اثر یک هنرمند دیگر را از اینترنت دانلود کرده و آن را در پلتفرم‌هایی مانند اوپن سی به عنوان توکن خودش ثبت کند. اگر شما بدون تحقیق چنین اثری را بخرید، در واقع پول خود را برای یک نسخه‌ی تقلبی هدر داده‌اید و ممکن است پلتفرم فروشگاهی پس از مدتی آن توکن را به دلیل نقض قوانین پاک کند.

برای در امان ماندن از این خطرات قانونی و حفظ سرمایه‌ی خود، همیشه این نکات ساده را رعایت کنید:

• تحقیق درباره‌ی هنرمند: پیش از خرید هر اثر، شبکه‌های اجتماعی سازنده‌ی آن (مثل توییتر یا اینستاگرام) را بررسی کنید تا مطمئن شوید اکانت او واقعی و فعال است و خودش لینک فروش را منتشر کرده است.
• بررسی تیک تایید: بسیاری از پلتفرم‌های معتبر به مجموعه‌های اصلی و هنرمندان شناخته‌شده یک تیک آبی رنگ می‌دهند که نشان‌دهنده‌ی اصالت حساب کاربری و آثار آن‌ها است.
• مطالعه‌ی قوانین مجموعه: قبل از سرمایه‌گذاری روی پروژه‌های بزرگ، بخش توضیحات آن را بخوانید تا دقیقا بدانید چه حقوقی به شما داده می‌شود. برخی مجموعه‌ها صراحتا اعلام می‌کنند که خریداران می‌توانند از تصاویر برای ساخت بازی یا چاپ روی لباس استفاده کنند، اما برخی دیگر این اجازه را نمی‌دهند.
• استفاده از هنر اورجینال خودتان: اگر به عنوان سازنده وارد این فضا می‌شوید، همیشه از فایل‌ها و ایده‌های متعلق به خودتان استفاده کنید. استفاده از لوگوی شرکت‌های معروف یا تصاویر دارای کپی‌رایت برای ساخت توکن، در نهایت باعث مسدود شدن حساب کاربری شما در بازارهای معاملاتی خواهد شد.

منابع:

Zipmex

Binance

SecuxTech