الگوریتم اثبات ظرفیت چیست؟ بررسی جامع PoC و نحوه کارکرد آن در بلاکچین

تاریخ انتشار:
۱۱ فروردین ۱۴۰۴
آخرین به‌روزرسانی:
۲ اردیبهشت ۱۴۰۵
9822

هزینه‌های سرسام‌آور برق و صدای مداوم فن‌های خنک‌کننده، تصویری است که اغلب ما از استخراج ارزهای دیجیتال در ذهن داریم. تهیه کارت‌های گرافیک قدرتمند یا دستگاه‌های ماینر تخصصی برای بسیاری از کاربران خانگی توجیه اقتصادی ندارد و عملاً ورود به دنیای ماینینگ را به یک چالش بزرگ تبدیل کرده است. اما فناوری بلاک چین راهکاری هوشمندانه، کم‌هزینه و دوست‌دار محیط زیست را پیش روی علاقه‌مندان گذاشته که در آن فضای ذخیره‌سازی جایگزین قدرت پردازش می‌شود.الگوریتم اثبات ظرفیت یا PoC همان راهکار جایگزینی است که معادلات بازی را تغییر داده و به شما اجازه می‌دهد بدون نیاز به سخت‌افزارهای گران‌قیمت و تنها با اتکا به فضای هارد دیسک، در تأیید تراکنش‌ها مشارکت کنید.

proof-of-capacity

در این مقاله از کیف پول من، بررسی می‌کنیم که الگوریتم اثبات ظرفیت دقیقاً چگونه کار می‌کند، چه تفاوتی با روش‌های قدیمی مانند بیت کوین دارد و کدام پروژه‌های آینده‌دار بستر مناسبی برای این نوع فعالیت هستند.

مفهوم الگوریتم اجماع؛ پیش‌نیاز درک اثبات ظرفیت

قبل از اینکه وارد دنیای جذاب اثبات ظرفیت شویم، باید یک قدم به عقب برگردیم و با مفهومی کلیدی به نام الگوریتم اجماع (Consensus Algorithm) آشنا شویم. شاید این اسم کمی پیچیده و فنی به نظر برسد، اما در واقعیت، مفهومی است که همه‌ی ما در زندگی روزمره با آن سر و کار داریم.

تصور کنید با گروهی از دوستانتان می‌خواهید برای شام به رستوران بروید؛ برای اینکه تصمیم بگیرید کدام رستوران را انتخاب کنید، نیاز به یک روش توافق دارید. مثلاً ممکن است رای‌گیری کنید یا نظر اکثریت را بپذیرید. در دنیای کامپیوترها هم همین قانون برقرار است؛ الگوریتم اجماع دقیقاً همان روشی است که اعضای شبکه برای رسیدن به یک نظر واحد از آن استفاده می‌کنند.

چرا بلاک چین به الگوریتم اجماع نیاز دارد؟

دنیای بلاک چین تفاوت بزرگی با سیستم‌های سنتی بانکی دارد. در بانک، یک سرور مرکزی یا رئیس وجود دارد که می‌گوید موجودی حساب شما چقدر است و همه حرف او را قبول می‌کنند. اما بلاک چین یک سیستم غیرمتمرکز (Decentralized) است؛ یعنی هیچ رئیس یا مدیر واحدی ندارد و مدیریت آن بر عهده‌ی هزاران کامپیوتر یا نود (Node) در سراسر جهان است.

حالا چالش اصلی اینجاست: وقتی رئیسی وجود ندارد، چطور می‌توانیم مطمئن شویم که همه راست می‌گویند؟ اگر یک نفر بخواهد تقلب کند و بگوید «من هزار بیت کوین دارم» در حالی که ندارد، چه کسی جلویش را می‌گیرد؟

اینجاست که الگوریتم اجماع وارد عمل می‌شود. این الگوریتم مانند یک قانون سفت و سخت عمل می‌کند که تمام کامپیوترهای شبکه باید از آن پیروی کنند تا روی درست بودن تراکنش‌ها به توافق برسند. بدون این مکانیزم، هرج‌ومرج ایجاد می‌شود و هیچ‌کس نمی‌تواند به اطلاعات شبکه اعتماد کند. پس وظیفه‌ی اصلی این الگوریتم، ایجاد امنیت و اعتماد در شبکه‌ای است که هیچ ناظری ندارد.

تفاوت رویکرد اثبات ظرفیت با روش‌های قدیمی

بیشتر ارزهای دیجیتال قدیمی و مشهور مانند بیت کوین، از روشی به نام اثبات کار (Proof of Work) استفاده می‌کنند. در روش قدیمی اثبات کار، ماینرها (استخراج‌کنندگان) شبیه به کارگران معدنی هستند که باید با استفاده از قدرت پردازش کامپیوترهایشان، مسائل ریاضی بسیار سخت را حل کنند. هرکس کامپیوتر قوی‌تری داشته باشد و برق بیشتری مصرف کند، شانس بیشتری برای حل مسئله و دریافت جایزه دارد.

اما اثبات ظرفیت یا همان PoC، نگاه کاملاً متفاوتی به این ماجرا دارد. در این روش، دیگر خبری از حل مسائل ریاضی لحظه‌ای و مصرف برق سرسام‌آور نیست!

الگوریتم اثبات ظرفیت PoC چیست؟

شاید تا به امروز فکر می‌کردید که استخراج ارزهای دیجیتال تنها با دستگاه‌های پرسروصدا و مصرف برق زیاد امکان‌پذیر است، اما الگوریتم اثبات ظرفیت یا همان Proof of Capacity که به اختصار PoC نامیده می‌شود، آمده است تا این باور را تغییر دهد. این الگوریتم یک روش نوآورانه در دنیای بلاک چین است که به جای تکیه بر قدرت محاسباتی و پردازشگرها، بر میزان فضای خالی موجود در حافظه‌ی کامپیوتر شما تکیه دارد.

در این روش، دیگر خبری از حل مسائل پیچیده‌ی ریاضی در لحظه نیست؛ بلکه پاسخ‌های احتمالی برای تایید تراکنش‌ها، از قبل در فضای هارد دیسک شما ذخیره می‌شوند و هرچقدر فضای بیشتری در اختیار شبکه قرار دهید، شانس شما برای دریافت پاداش بیشتر می‌شود.

تعریف ساده PoC و مفهوم استفاده از فضای ذخیره‌سازی

برای درک بهتر اثبات ظرفیت، بیایید از یک مثال ساده استفاده کنیم. تصور کنید در یک مسابقه‌ی بلیت بخت‌آزمایی شرکت کرده‌اید. در روش‌های قدیمی مانند بیت کوین، شما برای برنده شدن باید در همان لحظه‌ی مسابقه، با سرعت بسیار زیاد و صرف انرژی فراوان، هزاران مسئله‌ی ریاضی را حل کنید تا شاید بلیت برنده را پیدا کنید. اما در روش اثبات ظرفیت PoC ماجرا کاملاً متفاوت است. در اینجا شما قبل از شروع مسابقه، میلیون‌ها بلیت بخت‌آزمایی را تولید کرده و در قفسه‌های اتاق خود (که همان هارد دیسک شماست) ذخیره می‌کنید.

زمانی که مسابقه شروع می‌شود، نیازی نیست انرژی زیادی صرف کنید؛ فقط کافی است نگاهی به قفسه‌هایتان بیندازید و ببینید آیا بلیت برنده را از قبل دارید یا خیر. بنابراین، مفهوم استفاده از فضای ذخیره‌سازی یعنی: سرمایه‌ی شما در این شبکه، حجم هارد دیسک شماست، نه قدرت پردازنده.

چرا به PoC لقب بلاک چین سبز داده‌اند؟

احتمالاً شنیده‌اید که استخراج بیت کوین به اندازه‌ی برخی کشورهای کوچک برق مصرف می‌کند و باعث گرمایش زمین می‌شود. این انتقادها باعث شد تا توسعه‌دهندگان به فکر راه چاره باشند و نتیجه‌ی آن ظهور اثبات ظرفیت بود. به همین دلیل به پروژه‌هایی که از این روش استفاده می‌کنند، لقب بلاک چین سبز (Green Blockchain) داده‌اند. دلیل این نام‌گذاری بسیار ساده است:

  • مصرف برق ناچیز: هارد دیسک‌ها نسبت به کارت‌های گرافیک یا پردازنده‌های قدرتمند، انرژی بسیار کمتری مصرف می‌کنند. یک هارد دیسک در حال کار، شاید به اندازه‌ی یک لامپ کوچک کم‌مصرف برق نیاز داشته باشد.
  • کاهش گرمای تولیدی: چون قطعات تحت فشار پردازشی نیستند، گرمای زیادی تولید نمی‌کنند و در نتیجه به سیستم‌های خنک‌کننده‌ی قوی و پرسروصدا نیاز ندارند.
  • استفاده از منابع موجود: شما می‌توانید از فضای خالی هارد دیسک لپ‌تاپ یا کامپیوتر قدیمی خود استفاده کنید و لزومی به تولید زباله‌های الکترونیکی جدید نیست.

تفاوت کلیدی هارد درایو با پردازنده در استخراج ارز دیجیتال

تفاوت میان استفاده از هارد درایو (Hard Drive) در الگوریتم اثبات ظرفیت و استفاده از پردازنده (CPU/GPU) در روش‌های سنتی، مانند تفاوت بین دویدن ماراتن و نشستن در کتابخانه است. برای اینکه دقیق‌تر متوجه شوید چرا این روش برای کاربران خانگی جذاب‌تر است، به موارد زیر توجه کنید:

  • ماهیت کار: پردازنده باید دائماً و با حداکثر توان کار کند، محاسبات انجام دهد و لحظه‌ای توقف نکند. اما هارد درایو در روش PoC بیشتر در حالت آماده‌باش است و فقط زمانی که نوبت به خواندن اطلاعات می‌رسد، فعال می‌شود.
  • استهلاک قطعات: وقتی با کارت گرافیک ماینینگ می‌کنید، عمر قطعه به شدت کاهش می‌یابد و ممکن است بعد از مدتی بسوزد. اما هارد دیسک‌ها چون فشار کاری سنگینی را تحمل نمی‌کنند، عمر طولانی‌تری دارند و کمتر دچار خرابی می‌شوند.
  • هزینه‌ی شروع: برای ماینینگ سنتی باید هزینه‌های گزافی بابت خرید دستگاه‌های ای‌سیک (ASIC) یا کارت گرافیک بپردازید، در حالی که خرید هارد دیسک بسیار ارزان‌تر و در دسترس‌تر است.

در نهایت، الگوریتم اثبات ظرفیت تلاش می‌کند تا قدرت را از دستان کسانی که تجهیزات گران‌قیمت دارند خارج کرده و فرصت مشارکت را به تمام افرادی که مقداری فضای خالی روی کامپیوترشان دارند، بازگرداند.

نحوه عملکرد الگوریتم اثبات ظرفیت؛ از پلاتینگ تا استخراج

حالا که با کلیت ماجرا آشنا شدیم، بیایید دقیق‌تر نگاه کنیم که وقتی می‌گوییم «با هارد دیسک ماین می‌کنیم» دقیقاً چه اتفاقی درون کامپیوتر می‌افتد. فرآیند کار در الگوریتم اثبات ظرفیت برخلاف روش‌های قدیمی، یک فرآیند دو مرحله‌ای و کاملاً مجزا از هم است. شما نمی‌توانید بلافاصله دستگاه را روشن کنید و شروع به کسب درآمد کنید؛ بلکه ابتدا باید مقدمات کار را فراهم کنید. این دو مرحله شامل پلاتینگ و ماینینگ هستند که در ادامه با زبانی ساده آن‌ها را بررسی می‌کنیم.

مرحله اول: پلاتینگ Plotting و ایجاد فایل‌های هارد دیسک

اولین و شاید زمان‌برترین مرحله در این پروسه، پلاتینگ (Plotting) نام دارد. واژه‌ی پلات در زبان انگلیسی به معنای قطعه زمین یا نقشه است. در اینجا هم شما دقیقاً در حال آماده‌سازی زمین‌های دیجیتالی خود برای کشاورزی هستید.

در این مرحله، شما باید فضای خالی هارد دیسک خود را با فایل‌های بسیار حجیمی پر کنید که به آن‌ها پلات (Plot) می‌گویند. این فایل‌ها حاوی میلیون‌ها کد و پاسخ ریاضی از پیش محاسبه‌شده هستند که نانس (Nonce) نامیده می‌شوند.

تصور کنید فردا امتحان ریاضی دارید و معلم به شما اجازه داده است که تمام جواب‌های احتمالی را در یک دفترچه بنویسید و سر جلسه امتحان با خود ببرید. مرحله‌ی پلاتینگ، دقیقاً همان زمانی است که شما در خانه نشسته‌اید و با دقت و صرف انرژی زیاد، مشغول نوشتن تمام جواب‌ها در دفترچه‌ی خود هستید. نکات مهم درباره پلاتینگ:

  • نیاز به قدرت پردازش: فقط در این مرحله است که کامپیوتر شما به پردازنده (CPU) و رم (RAM) قوی نیاز دارد تا بتواند این فایل‌ها را بسازد.
  • یک‌بار برای همیشه: پلاتینگ معمولاً فقط یک بار انجام می‌شود. وقتی هارد شما پر شد، دیگر نیازی به تکرار این کار نیست، مگر اینکه هارد جدیدی اضافه کنید.
  • زمان‌بر بودن: بسته به قدرت سیستم شما، ساختن پلات‌ها ممکن است از چند ساعت تا چند روز طول بکشد.

مرحله دوم: ماینینگ و پیدا کردن سریع‌ترین راه حل

وقتی کار پر کردن هارد دیسک تمام شد، مرحله‌ی اصلی یا همان ماینینگ (Mining) شروع می‌شود. در این مرحله، سیستم شما آرام می‌گیرد و وارد فاز استخراج واقعی می‌شود. حالا شبکه بلاک چین در هر چند دقیقه (یا ثانیه)، یک چالش یا معمای جدید را برای تمام ماینرها ارسال می‌کند.

وظیفه‌ی هارد دیسک شما این است که به سرعت در میان پلات‌ها یا همان دفترچه‌ی جواب‌هایتان بگردد و ببیند آیا پاسخی که شبکه می‌خواهد را در خود دارد یا خیر. در اینجا مفهومی به نام ددلاین (Deadline) اهمیت پیدا می‌کند. ددلاین در این سیستم به معنای مدت زمانی است که طول می‌کشد تا شما جواب درست را به شبکه تحویل دهید. برخلاف تصور، هرچه این عدد کمتر باشد بهتر است.

اگر بخواهیم به مثال امتحان برگردیم، معلم سوال را می‌پرسد. تمام دانش‌آموزان (ماینرها) شروع به ورق زدن دفترچه‌هایشان می‌کنند. هر دانش‌آموزی که سریع‌تر جواب را پیدا کند و دستش را بالا ببرد، برنده‌ی آن دور از مسابقه می‌شود و جایزه (ارز دیجیتال) را دریافت می‌کند. در این مرحله مصرف برق به حداقل می‌رسد، چون هارد دیسک فقط مشغول خواندن اطلاعات است و فشار محاسباتی سنگینی روی دوش سیستم نیست.

مقایسه فرآیند پلاتینگ و ماینینگ در یک نگاه

برای اینکه تفاوت این دو مرحله‌ی حیاتی را بهتر درک کنید و بدانید هر کدام چه منابعی از سیستم شما را درگیر می‌کنند، جدول زیر را آماده کرده‌ایم:

ویژگی

مرحله پلاتینگ (Plotting)

مرحله ماینینگ (Mining)

ماهیت کار

ایجاد و نوشتن فایل‌های حجیم روی هارد

خواندن و جستجو در فایل‌های ذخیره شده

تجهیزات درگیر

پردازنده (CPU)، رم و هارد پرسرعت (SSD)

هارد دیسک با ظرفیت بالا (HDD)

مصرف انرژی

زیاد (سیستم با تمام توان کار می‌کند)

بسیار کم (سیستم در حالت کم‌مصرف است)

تکرارپذیری

فقط یک‌بار (برای پر کردن فضا)

دائمی و همیشگی (تا زمانی که سیستم روشن است)

هدف اصلی

آماده‌سازی بلیت‌های شانس

شرکت در قرعه‌کشی و برنده شدن

مقایسه تخصصی اثبات ظرفیت PoC با اثبات کار PoW

تا اینجا متوجه شدیم که اثبات ظرفیت چیست و چگونه کار می‌کند. اما برای اینکه ارزش واقعی این تکنولوژی را درک کنیم، باید آن را با پادشاه دنیای ارزهای دیجیتال، یعنی بیت کوین و روش سنتی‌اش مقایسه کنیم. بیشتر افراد وقتی نام ماینینگ را می‌شنوند، یاد بیت کوین و الگوریتم قدیمی آن یعنی اثبات کار یا همان Proof of Work می‌افتند. مقایسه‌ی این دو روش، شبیه به مقایسه‌ی یک موتور دیزلی پرقدرت و پرسروصدا با یک موتور الکتریکی مدرن و بی‌صداست. هر دو شما را به مقصد می‌رسانند، اما هزینه‌ها و روش کارشان کاملاً متفاوت است.

مصرف انرژی و هزینه سخت‌افزار در PoC در برابر PoW

بزرگ‌ترین تفاوت این دو الگوریتم در منبعی است که برای تأمین امنیت شبکه استفاده می‌کنند. در الگوریتم اثبات کار (PoW)، ماینرها باید دائماً دستگاه‌هایشان را روشن نگه دارند و محاسبات سنگین انجام دهند. این کار به انرژی وحشتناکی نیاز دارد.

  • هزینه‌ی انرژی: در روش سنتی PoW، شما عملاً پول برق را به ارز دیجیتال تبدیل می‌کنید. دستگاه‌های ماینر حرارت بسیار زیادی تولید می‌کنند و نیاز به خنک‌کننده‌های قوی دارند. اما در اثبات ظرفیت (PoC)، هارد دیسک‌ها مصرف برق بسیار ناچیزی دارند. زمانی که پلات‌ها ساخته شدند، هارد دیسک اغلب در حالت استراحت است و فقط هر چند ثانیه یک‌بار برای خواندن اطلاعات فعال می‌شود.
  • تجهیزات: برای استخراج بیت کوین، شما به دستگاه‌های گران‌قیمتی به نام ای‌سیک (ASIC) نیاز دارید. این دستگاه‌ها فقط یک کار بلدند: استخراج ارز. اگر روزی نخواهید ماین کنید، این دستگاه‌ها عملاً تکه‌ای آهن‌قراضه خواهند بود. اما در روش PoC، ابزار کار شما هارد دیسک است. اگر روزی از ماینینگ منصرف شوید، می‌توانید هارد را فرمت کنید و برای ذخیره‌ی فیلم، عکس یا بازی‌های کامپیوتری استفاده کنید یا حتی آن را به راحتی بفروشید.

تفاوت در تمرکززدایی و امنیت شبکه

یکی از اهداف اصلی بلاک چین، تمرکززدایی (Decentralization) است؛ یعنی قدرت دست یک نفر یا یک گروه خاص نباشد. در روش‌های قدیمی PoW، چون قیمت دستگاه‌ها و هزینه برق بسیار بالاست، فقط شرکت‌های بزرگ و مزارع استخراج غول‌پیکر می‌توانند سود خوبی ببرند. این موضوع باعث می‌شود قدرت شبکه کم‌کم در دست ثروتمندان متمرکز شود.

اما در اثبات ظرفیت، چون هر کسی با یک لپ‌تاپ ساده و چند ترابایت هارد اکسترنال می‌تواند وارد شبکه شود، افراد عادی شانس بیشتری برای مشارکت دارند. این یعنی نسخه‌ی کپی شده از اطلاعات شبکه در خانه‌های مردم در سراسر دنیا پخش می‌شود و این پراکندگی، تمرکززدایی را افزایش می‌دهد.

البته از نظر امنیت، روش اثبات کار (PoW) سال‌هاست که امتحان خود را پس داده و بسیار امن است. روش اثبات ظرفیت هم امنیت بالایی دارد اما هنوز نسبت به رقیب قدیمی خود جوان‌تر است و باید در گذر زمان پایداری خود را بیشتر ثابت کند.

مقایسه فاکتورهای کلیدی PoC، PoW و PoS

شاید نام روش دیگری مانند PoS یا اثبات سهام نیز به گوشتان خورده باشد. اثبات سهام (Proof of Stake) روشی است که در آن افراد به جای سخت‌افزار، با قفل کردن دارایی خود در شبکه، امنیت را تأمین می‌کنند. برای اینکه یک دید کلی و سریع نسبت به تفاوت‌های این روش‌ها داشته باشید، در جدول زیر الگوریتم اثبات ظرفیت را با اثبات کار (مثل بیت کوین) و اثبات سهام (مثل اتریوم‌های جدید) مقایسه کرده‌ایم.

معیار مقایسه

اثبات کار (PoW)

اثبات ظرفیت (PoC)

اثبات سهام (PoS)

منبع قدرت

قدرت پردازش (CPU/GPU)

فضای ذخیره‌سازی (Hard Drive)

میزان دارایی قفل‌شده (Coins)

مصرف انرژی

بسیار زیاد و پرهزینه

بسیار کم و بهینه

ناچیز

تجهیزات مورد نیاز

ماینرهای ASIC یا کارت گرافیک قوی

هارد دیسک (HDD) و SSD

کیف پول دیجیتال و سرور معمولی

دسترسی برای عموم

سخت (به دلیل هزینه بالا)

آسان (تجهیزات ارزان خانگی)

متوسط (نیاز به سرمایه اولیه برای خرید ارز)

تأثیر بر محیط زیست

مخرب (تولید گرمای زیاد)

دوست‌دار محیط زیست (Green)

دوست‌دار محیط زیست

نمونه ارز معروف

بیت کوین (Bitcoin)

چیا (Chia)، سیگنام (Signum)

اتریوم (Ethereum)، کاردانو (Cardano)

مزایا و معایب الگوریتم اثبات ظرفیت PoC

برای درک بهتر جایگاه الگوریتم اثبات ظرفیت، باید نگاهی واقع‌بینانه به نقاط قوت و ضعف آن داشته باشیم. این فناوری اگرچه با حذف مصرف بالای برق، گزینه‌ای اقتصادی و سبز محسوب می‌شود، اما چالش‌هایی مانند اشغال فضای هارد و پذیرش کمتر در بازار را نیز به همراه دارد. در جدول زیر، مهم‌ترین نکات مثبت و منفی این روش را در برابر هم قرار داده‌ایم تا تصمیم‌گیری برایتان ساده‌تر شود.

مزایا (نیمه‌ی پر لیوان)

معایب (نیمه‌ی خالی لیوان)

مصرف انرژی بسیار کم و دوست‌دار محیط زیست

اشغال کامل فضای ذخیره‌سازی و عدم امکان استفاده شخصی از هارد

امکان شروع کار با هارد دیسک‌های ارزان و در دسترس

استهلاک هارد دیسک و کاهش عمر قطعات در طول زمان

بی‌صدا و بدون تولید گرمای آزاردهنده (مناسب برای محیط خانه)

خطر افزایش قیمت جهانی هارد دیسک به دلیل تقاضای بالا

سرعت بالای تراکنش‌ها و کارمزد پایین در شبکه

پذیرش کمتر در صرافی‌ها و نقدشوندگی سخت‌تر نسبت به بیت کوین

عدم نیاز به تجهیزات تخصصی و گران‌قیمت ماینینگ

ریسک آلودگی به بدافزارهای مخفی که از فضای هارد سوءاستفاده می‌کنند

معرفی برترین پروژه‌های مبتنی بر اثبات ظرفیت و فضای ذخیره‌سازی

اکنون که با پشت صحنه‌ی فنی و مزایای الگوریتم اثبات ظرفیت آشنا شدید، نوبت آن است که بازیگران اصلی این میدان را بشناسید. اگر قصد دارید وارد دنیای استخراج با هارد دیسک شوید، باید بدانید که کدام ارزها معتبرتر هستند و کدام پروژه‌ها آینده‌ی روشن‌تری دارند. در ادامه، چهار مورد از مهم‌ترین پروژه‌هایی را که از این فناوری یا مدل‌های مشابه آن استفاده می‌کنند، بررسی می‌کنیم.

چیا نتورک Chia؛ پیشروترین پروژه در دنیای PoC

بدون شک، مشهورترین و جنجالی‌ترین نام در این لیست، چیا است. این پروژه توسط برام کوهن (Bram Cohen)، مخترع پروتکل بیت‌تورنت (BitTorrent)، راه‌اندازی شد و توانست توجه جهانیان را به سمت استخراج با هارد دیسک جلب کند.

در شبکه‌ی چیا، به جای واژه‌ی ماینینگ (استخراج)، از اصطلاح فارمینگ (Farming) یا کشاورزی استفاده می‌شود. دلیل این نام‌گذاری این است که شما ابتدا پلات‌ها را روی هارد خود می‌کارید و سپس منتظر می‌مانید تا محصول دهد و جایزه بگیرید. چیا با شعار «پول سبز برای دنیای دیجیتال» وارد شده و هدفش ایجاد یک سیستم پرداخت جهانی امن و کم‌مصرف است. اگر به دنبال پروژه‌ای هستید که بیشترین جامعه‌ی کاربری و بالاترین حجم معاملات را در این حوزه داشته باشد، چیا گزینه‌ی اول است.

سیگنام Signum (براست کوین سابق)؛ اولین بلاک چین مبتنی بر هارد درایو

قبل از اینکه چیا سر و صدای زیادی به پا کند، ارزی به نام براست کوین (Burstcoin) وجود داشت که به عنوان پدر معنوی استخراج با هارد دیسک شناخته می‌شود. این پروژه بعدها تغییر نام داد و با هویت جدیدی به نام سیگنام وارد بازار شد.

سیگنام اولین پروژه‌ای بود که ثابت کرد می‌توان بدون مصرف برق زیاد، امنیت شبکه را تأمین کرد. یکی از ویژگی‌های جذاب سیگنام این است که علاوه بر استخراج ساده، از قابلیت قراردادهای هوشمند (Smart Contracts) نیز پشتیبانی می‌کند. قرارداد هوشمند مانند یک قول‌نامه‌ی دیجیتالی است که بدون نیاز به وکیل یا واسطه، به صورت خودکار اجرا می‌شود. این ارز برای کسانی که به دنبال پروژه‌های ریشه‌دار و کلاسیک هستند، جذابیت خاصی دارد.

سیا کوین Sia و استورج Storj؛ ترکیب فضای ابری و بلاک چین

دو پروژه‌ی سیا کوین و استورج کمی با موارد قبلی متفاوت هستند. هدف اصلی این پروژه‌ها فقط تولید پول نیست، بلکه آن‌ها می‌خواهند اینترنت را به یک فضای ذخیره‌سازی ابری (Cloud Storage) بزرگ و غیرمتمرکز تبدیل کنند. شاید با سرویس‌هایی مثل گوگل درایو یا دراپ‌باکس کار کرده باشید که فایل‌هایتان را روی سرورهای آن‌ها ذخیره می‌کنید. در پروژه‌های سیا و استورج، خبری از یک شرکت مرکزی نیست. در اینجا، مردم عادی فضای خالی هارد دیسک خود را به شبکه اجاره می‌دهند و در مقابل اجاره‌بها دریافت می‌کنند.

  • برای اجاره‌دهندگان: اگر فضای خالی زیادی دارید، می‌توانید آن را به شبکه اجاره دهید و ارز دیجیتال دریافت کنید.
  • برای کاربران: فایل‌های شما تکه‌تکه شده، رمزگذاری می‌شوند و روی هزاران کامپیوتر در سراسر دنیا پخش می‌شوند تا امنیت آن‌ها تضمین شود.

اسپیس مینت SpaceMint؛ رویکردی متفاوت در فضای ذخیره‌سازی

پروژه‌ی اسپیس مینت یکی دیگر از تلاش‌های جالب در این حوزه است که سعی کرده با تغییراتی در ساختار الگوریتم‌ها، امنیت و سرعت را بهبود ببخشد. این پروژه بیشتر بر روی مفهوم اثبات فضا (Proof of Space) تمرکز دارد که شباهت زیادی به اثبات ظرفیت دارد.

در اسپیس مینت، تمرکز زیادی روی این موضوع شده که ماینرها نتوانند با ترفندهای نرم‌افزاری، شبکه را فریب دهند و ادعا کنند فضای بیشتری نسبت به واقعیت دارند. اگرچه این پروژه شاید به اندازه‌ی چیا معروف نباشد، اما به دلیل رویکرد علمی و ساختار فنی محکمش، مورد توجه علاقه‌مندان به تکنولوژی بلاک چین قرار گرفته است.

آینده‌ی الگوریتم اثبات ظرفیت PoC در دنیای کریپتو

وقتی به مسیر حرکت تکنولوژی نگاه می‌کنیم، همیشه یک الگوی ثابت را می‌بینیم: حرکت به سمت روش‌های سریع‌تر، ارزان‌تر و البته سازگارتر با محیط زیست. الگوریتم اثبات ظرفیت یا همان PoC هم دقیقاً با همین رویکرد پا به میدان گذاشته است. اما سوال اصلی اینجاست که آیا این تکنولوژی نوپا قدرت کافی برای ماندن در این بازار پرنوسان را دارد یا فقط یک تب زودگذر است؟ برای پاسخ به این سوال، باید آینده را از دو زاویه‌ی مهم بررسی کنیم.

آیا PoC می‌تواند جایگزین ماینینگ سنتی شود؟

بسیاری از افراد می‌پرسند که آیا روزی می‌رسد که دیگر خبری از دستگاه‌های ماینر پرسروصدا نباشد و همه با هارد دیسک‌هایشان ارز استخراج کنند؟ پاسخ به این سوال هم بله است و هم خیر.

واقعیت این است که الگوریتم‌های قدیمی مانند اثبات کار (که بیت کوین از آن استفاده می‌کند)، ریشه‌های بسیار عمیقی در بازار دارند و امنیت فوق‌العاده‌ای را طی سال‌ها ثابت کرده‌اند. جایگزین کردن کامل آن‌ها شبیه به این است که بخواهیم تمام ماشین‌های بنزینی دنیا را یک‌شبه با ماشین‌های برقی عوض کنیم؛ کاری که شدنی است اما زمان بسیار زیادی می‌برد. با این حال، آینده‌ی PoC بسیار روشن به نظر می‌رسد، زیرا:

  • فشار جهانی بر مصرف انرژی: دولت‌ها و سازمان‌های محیط زیستی فشار زیادی بر روی ارزهای دیجیتال پرمصرف می‌آورند. این موضوع باعث می‌شود سرمایه‌گذاران به سمت گزینه‌های سبزتر مثل PoC جذب شوند.
  • پذیرش عمومی: استفاده از هارد دیسک برای مردم عادی بسیار راحت‌تر از خرید و نگهداری دستگاه‌های تخصصی ماینینگ است. این سادگی می‌تواند باعث رشد انفجاری تعداد کاربران این شبکه شود.

بنابراین، محتمل‌ترین سناریو این است که PoC به جای حذف کامل روش‌های قدیمی، به عنوان یک جایگزین قدرتمند و موازی در کنار آن‌ها رشد کند و سهم بزرگی از بازار آینده را به خود اختصاص دهد.

تاثیر نوسانات قیمت هارد دیسک بر آینده‌ی این پروژه‌ها

یکی از چالش‌های عجیب و جالبی که سرنوشت این پروژه‌ها به آن گره خورده، قیمت جهانی تجهیزات ذخیره‌سازی است. وقتی پروژه‌ای مثل چیا (Chia) محبوب شد، ناگهان تقاضا برای خرید هارد دیسک و اس‌اس‌دی (SSD) به شدت بالا رفت و قیمت‌ها در بازار جهانی چند برابر شد. این اتفاق مثل یک شمشیر دو لبه عمل می‌کند:

  • لبه‌ی مثبت: تقاضای بالا نشان‌دهنده‌ی محبوبیت و امنیت شبکه است. هرچه افراد بیشتری هارد بخرند و به شبکه وصل شوند، آن ارز دیجیتال غیرمتمرکزتر و امن‌تر می‌شود.
  • لبه‌ی منفی: اگر قیمت هارد دیسک بیش از حد گران شود، برنامه اصلی این پروژه‌ها که «استخراج ارزان برای همه» بود، زیر سوال می‌رود. اگر یک کاربر خانگی نتواند با هزینه‌ی کم وارد این بازار شود، دوباره میدان به دست سرمایه‌داران بزرگ می‌افتد.

بنابراین، آینده‌ی موفقیت‌آمیز این الگوریتم به تعادل در بازار سخت‌افزار نیز بستگی دارد. احتمالا در آینده شاهد تولید هاردهای مخصوص ماینینگ توسط شرکت‌های سازنده خواهیم بود که عمر بالاتری دارند و قیمت آن‌ها از هاردهای معمولی جدا می‌شود تا هم گیمرها بتوانند هارد ارزان بخرند و هم ماینرها به کارشان برسند.

منابع:

Geeks For Geeks

Investopedia

Crypto Recovers

این موضوع را مثبت می‌بینید یا منفی؟
38
0

سوالات متداول

1

آیا استخراج با روش PoC باعث خرابی هارد دیسک یا SSD می‌شود؟

2

برای شروع استخراج PoC به چه مقدار فضای هارد نیاز داریم؟

3

آیا می‌توان همزمان با استفاده شخصی از کامپیوتر، ماینینگ PoC انجام داد؟

4

تفاوت اصلی بین Proof of Space و Proof of Capacity چیست؟

5

آیا استخراج چیا یا سایر ارزهای PoC هنوز سودآور است؟

4.9/5
محمدعلی عبیدی
نویسنده

من محمدعلی عبیدی، نویسنده و کپی‌رایتر تخصصی بازارهای مالی هستم. با پیش‌زمینه‌ی تحصیلی در رشته طراحی صفحات وب، همیشه در تقاطع تکنولوژی و نوآوری ایستاده‌ام. همین علاقه به فناوری‌های نوین، پل ارتباطی من برای ورود به دنیای شگفت‌انگیز بلاک‌چین و ارزهای دیجیتال شد. اکنون با بیش از ۵ سال سابقه فعالیت حرفه‌ای، تلاش می‌کنم تا مفاهیم پیچیده بازار کریپتو را به زبانی ساده و دقیق برای شما عزیزان ترجمه و تهیه کنم. افتخار دارم که قلم و تجربه‌ام را در کنار تیم پرانرژی و موفق «کیف پول من» به کار گرفته‌ام تا بتوانیم مسیری روشن‌تر برای معامله‌گران و علاقه‌مندان به این حوزه ترسیم کنیم.

مشاهده پروفایل

دیدگاه‌های کاربران

تا کنون 1 کاربر در مورد الگوریتم اثبات ظرفیت چیست؟ بررسی جامع PoC و نحوه کارکرد آن در بلاکچین دیدگاه ثبت کرده اند
مهران پارسا
۱۲ فروردین ۱۴۰۴
بهترین آموزشها و توضیحات را در این صرافی میبینیم
0
0

افزودن دیدگاه

با ثبت‌نام در صرافی کیف پول من و ارسال نظر در سایت ارز دیجیتال رایگان هدیه بگیرید. نظر شما حداقل باید ۱۰ کلمه باشد و تکراری نباشد.
به این مطلب چند امتیاز می‌دهید؟
1
2
3
4
5

انتخاب کنید

ویدئو رسانه

در بخش ویدئو رسانه، می‌توانید به آموزش‌ها، تحلیل‌ها و محتوای ویدیویی جذاب درباره ارزهای دیجیتال و خدمات ما دسترسی پیدا کنید.