آموزش جامع ساخت توکن در شبکه‌ی اتریوم؛ از تولید تا قیمت‌گذاری در صرافی

فرض کنید توکن اختصاصی خود را با موفقیت ساخته‌اید و اکنون در کیف پول متامسک شما قرار دارد. در این لحظه، شما صاحب میلیون‌ها واحد از دارایی خود هستید، اما هیچکس در بازار نمی‌تواند آن را بخرد یا بفروشد، زیرا هیچ ارتباطی با استخرهای نقدینگی برقرار نکرده‌اید؛ چرا که در صرافی‌های غیرمتمرکز، خریدار و فروشنده مستقیما با استخر نقدینگی در ارتباط هستند، نه با یکدیگر. سردرگمی در نحوه‌ی قیمت‌گذاری اولیه، ترس از هدر رفتن کارمزدهای شبکه در فرآیند تایید قرارداد و ناآشنایی با مسیر اتصال به پلتفرم‌های معاملاتی، چالش‌هایی هستند که مسیر عرضه را در قدم آخر متوقف می‌کنند. این راهنما دقیقا برای عبور از همین چالش‌ها طراحی شده است. ما نه تنها مراحل دقیق و گام‌به‌گام ساخت توکن ERC-20 را بررسی می‌کنیم، بلکه نحوه‌ی ایجاد استخر نقدینگی در پلتفرم‌هایی مانند یونی‌سواپ و ورود به چرخه‌ی معاملات واقعی را نیز به صورت کاربردی به شما نشان می‌دهیم.

توکن ERC-20 چیست و چرا شبکه اتریوم را انتخاب کنیم؟

ورود به دنیای رمزارزها برای بسیاری از افراد جذاب و در عین حال پر از اصطلاحات پیچیده است. اگر قصد دارید پروژه‌ی شخصی خود را راه‌اندازی کنید یا صرفا می‌خواهید بدانید توکن‌های معروف چگونه ساخته می‌شوند، باید از پایه‌ی اصلی کار شروع کنیم. شبکه‌ی اتریوم به عنوان یکی از بزرگترین و معتبرترین بسترهای بلاکچینی، میزبان هزاران توکن مختلف است. در این بخش، قدم به قدم و با زبانی ساده، مفاهیم اولیه‌ی ساخت توکن را با هم بررسی می‌کنیم تا مسیر برای شما کاملا روشن شود.

تفاوت کوین و توکن در بازار ارزهای دیجیتال

اولین و مهم‌ترین سوالی که ذهن بسیاری از افراد تازه‌کار را به خود درگیر می‌کند این است که فرق بین کوین (Coin) و توکن (Token) چیست؟ برای درک بهتر، بیایید یک مثال ساده بزنیم. فرض کنید می‌خواهید یک سیستم حمل و نقل راه بیندازید. اگر بخواهید جاده‌ی اختصاصی خودتان را از صفر تا صد بسازید، باید زمان، هزینه و انرژی بسیار زیادی صرف کنید. در دنیای رمزارزها، این جاده‌ی اختصاصی همان بلاکچین (Blockchain - یک دفتر کل توزیع‌شده و شفاف که اطلاعات در آن ثبت و تایید می‌شود) است. ارزهایی مانند بیت‌کوین یا خود اتریوم، بلاکچین اختصاصی خودشان را دارند؛ به این ارزها کوین می‌گوییم.

اما راه ساده‌تری هم وجود دارد. شما می‌توانید به جای ساخت جاده‌ی جدید، ماشین خود را روی جاده‌های باکیفیتی که از قبل ساخته شده‌اند (مانند شبکه‌ی اتریوم) به حرکت درآورید. توکن‌ها دقیقا همین ماشین‌ها هستند. آن‌ها بلاکچین اختصاصی ندارند و روی شبکه‌ی ارزهای دیگر سوار می‌شوند. ساخت توکن بسیار سریع‌تر، ارزان‌تر و راحت‌تر از ساخت یک کوین است، زیرا شما از امنیت و زیرساخت‌های شبکه‌ی میزبان استفاده می‌کنید.

استاندارد ERC-20 به زبان ساده: ویژگی‌ها و کاربردها

حالا که فهمیدیم توکن چیست، باید با مهم‌ترین قانون ساخت توکن در شبکه‌ی اتریوم آشنا شویم: استاندارد ERC-20. استاندارد را مانند پورت‌های USB در دنیای تکنولوژی در نظر بگیرید. فرقی نمی‌کند فلش مموری شما را چه شرکتی ساخته باشد، به دلیل رعایت استاندارد USB، این فلش به راحتی به لپ‌تاپ، تلویزیون یا ضبط ماشین شما متصل می‌شود. استاندارد ERC-20 نیز مجموعه‌ای از قوانین مشخص در شبکه‌ی اتریوم است. وقتی شما توکن خود را بر اساس این قوانین می‌سازید، مطمئن هستید که توکن شما به راحتی در تمام کیف پول‌ها، صرافی‌ها و قراردادهای هوشمند (Smart Contracts - کدهای برنامه‌نویسی که بدون نیاز به واسطه، دستورات را به صورت خودکار اجرا می‌کنند) قابل استفاده و شناسایی است.

یکی از ویژگی‌های کلیدی توکن‌های ERC-20 این است که قابل تعویض (Fungible - یعنی هر یک واحد از این توکن، از نظر ارزش دقیقا با یک واحد دیگر از همان توکن برابر است) هستند. به عنوان مثال، یک اسکناس ده هزار تومانی در جیب شما، دقیقا همان ارزش اسکناس ده هزار تومانی در جیب دوستتان را دارد. این ویژگی باعث می‌شود توکن‌های ERC-20 برای استفاده به عنوان پول، سهام شرکت‌ها یا امتیازهای وفاداری بسیار مناسب باشند.

اجزای اصلی یک توکن: نام، نماد، عرضه کل و تعداد اعشار (Decimals)

برای این که توکن شما هویت پیدا کند، در زمان نوشتن قرارداد هوشمند آن، باید چند مشخصه‌ی اصلی را برایش تعریف کنید. این مشخصات مانند شناسنامه‌ی توکن شما هستند:

• نام (Name): این همان اسم کامل پروژه‌ی شماست. درست مانند نام اتریوم یا تتر.
• نماد (Symbol): یک علامت اختصاری و کوتاه است که معمولا با سه تا پنج حرف بزرگ انگلیسی نمایش داده می‌شود. به عنوان مثال، نماد اتریوم ETH و نماد تتر USDT است.
• عرضه کل (Total Supply): این عدد نشان می‌دهد که در نهایت، چه تعداد از توکن شما در کل دنیا وجود خواهد داشت. مثلا شما تعیین می‌کنید که فقط یک میلیون عدد از توکن شما تولید شود.
• تعداد اعشار (Decimals): این بخش نشان می‌دهد که توکن شما تا چند رقم اعشار قابل خرد شدن است. در سیستم پول‌های فیات (Fiat - پول‌های رایج دولتی مانند دلار یا ریال)، شما معمولا تا دو رقم اعشار (مثل سنت) پول را خرد می‌کنید. اما در شبکه‌ی اتریوم، استاندارد و عرف معمول برای توکن‌ها 18 رقم اعشار است. این یعنی کاربران می‌توانند بخش‌های بسیار بسیار کوچکی از یک توکن شما را برای یکدیگر ارسال کنند.

مزایای ساخت توکن روی بلاکچین اتریوم نسبت به سایر شبکه‌ها

شاید بپرسید با وجود این همه شبکه‌ی مختلف، چرا بیشتر پروژه‌ها خانه‌ی خود را روی اتریوم بنا می‌کنند؟ دلایل بسیار محکم و منطقی برای این انتخاب وجود دارد:

• امنیت بسیار بالا: اتریوم سال‌هاست که فعالیت می‌کند و هزاران سیستم کامپیوتری در سراسر جهان در حال تامین امنیت این شبکه هستند. وقتی توکن خود را روی اتریوم می‌سازید، در واقع امنیت پروژه‌ی خود را به یکی از امن‌ترین شبکه‌های جهان گره زده‌اید.
• سازگاری و اکوسیستم وسیع: توکن‌های اتریومی به صورت خودکار با بزرگترین صرافی‌های غیرمتمرکز (DEX - پلتفرم‌هایی که کاربران در آن بدون نیاز به ثبت‌نام و واسطه‌ها، ارزهای خود را با یکدیگر معامله می‌کنند) مانند یونی‌سواپ سازگار هستند. این یعنی پس از ساخت توکن، مسیر برای خرید و فروش آن بسیار هموار است.
• ابزارها و جامعه‌ی توسعه‌دهندگان قدرتمند: اگر در مسیر ساخت توکن به مشکلی بربخورید، جامعه‌ی بزرگ برنامه‌نویسان اتریوم قبلا راه‌حل آن را در اینترنت قرار داده‌اند. وجود ابزارهای آماده باعث می‌شود حتی افراد مبتدی نیز بتوانند با کمی مطالعه، توکن استاندارد خود را به درستی ایجاد کنند.

پیش‌نیازهای ساخت توکن در شبکه اتریوم

برای ساختن یک خانه‌ی محکم، قبل از هر چیز به یک نقشه‌ی دقیق و ابزارهای مناسب نیاز داریم. در دنیای رمزارزها نیز همین قانون صدق می‌کند. پیش از این که دست به کار شویم و توکن خودمان را خلق کنیم، باید جعبه ابزارمان را آماده کنیم. در این بخش، تمام پیش‌نیازهایی که برای شروع این مسیر هیجان‌انگیز به آن‌ها نیاز دارید را با زبانی ساده بررسی می‌کنیم. نگران نباشید، نیازی نیست یک متخصص کامپیوتر باشید تا این مراحل را پشت سر بگذارید!

آشنایی اولیه با قراردادهای هوشمند و زبان برنامه‌نویسی سالیدیتی (Solidity)

همان‌طور که می‌دانید، توکن‌ها در واقع کدهایی هستند که روی شبکه‌ی اتریوم اجرا می‌شوند. این کدها در قالب قراردادهای هوشمند (Smart Contracts - برنامه‌های خودکاری که بر اساس قوانین از پیش تعیین شده، بدون نیاز به واسطه اجرا می‌شوند) نوشته و ثبت می‌گردند. قرارداد هوشمند را مانند یک دستگاه خودکار فروش نوشیدنی در نظر بگیرید؛ شما پول را وارد می‌کنید و دستگاه بدون نیاز به فروشنده، نوشیدنی را به شما تحویل می‌دهد.

برای نوشتن این قراردادها در شبکه‌ی اتریوم، به یک زبان خاص نیاز داریم. زبان برنامه‌نویسی سالیدیتی (Solidity - زبان اصلی و تخصصی برای توسعه‌ی قراردادهای هوشمند در اکوسیستم اتریوم) دقیقا برای همین کار طراحی شده است. سالیدیتی شباهت زیادی به زبان‌های برنامه‌نویسی رایج دارد.

نصب و راه‌اندازی کیف پول متامسک (MetaMask)

برای تعامل با شبکه‌ی اتریوم، پرداخت هزینه‌ها و مدیریت توکنی که می‌سازید، به یک رابط کاربری نیاز دارید. کیف پول متامسک (MetaMask - یک کیف پول دیجیتال و افزونه‌ی مرورگر که پل ارتباطی شما با دنیای غیرمتمرکز است) بهترین و محبوب‌ترین ابزار برای این کار به شمار می‌رود. متامسک مانند کارت شناسایی و حساب بانکی شما عمل می‌کند. برای شروع، کافی است افزونه‌ی متامسک را روی مرورگر خود (مانند کروم یا فایرفاکس) نصب کنید. در زمان ساخت کیف پول جدید، متامسک به شما تعدادی کلمه نشان می‌دهد که به آن‌ها عبارات بازیابی (Seed Phrase - مجموعه‌ای از کلمات که حکم رمز گاوصندوق شما را دارند و تنها راه دسترسی به دارایی‌های شما در صورت پاک شدن کیف پول هستند) می‌گویند. این کلمات را روی یک تکه کاغذ یادداشت کنید و در جای امنی نگه دارید.

تفاوت شبکه اصلی (Mainnet) و شبکه‌های آزمایشی (Testnet)

یکی از مهم‌ترین قوانینی که در دنیای برنامه‌نویسی و ساخت توکن وجود دارد این است: هرگز چیزی را بدون آزمایش کردن، منتشر نکنید! در شبکه‌ی اتریوم، ما دو محیط کاملا متفاوت برای کار داریم:

• شبکه‌ی اصلی (Mainnet - شبکه‌ی واقعی اتریوم که در آن تراکنش‌ها ارزش مالی واقعی دارند و برای هر کارمزد باید پول واقعی بپردازید). وقتی توکن شما آماده‌ی عرضه به بازار باشد، آن را در این شبکه قرار می‌دهید.
• شبکه‌ی آزمایشی (Testnet - یک شبکه‌ی شبیه‌سازی شده و دقیق از اتریوم که برای تست کردن پروژه‌ها بدون هیچ هزینه‌ی واقعی استفاده می‌شود).

استفاده از شبکه‌ی آزمایشی مانند تمرین رانندگی در یک شبیه‌ساز است. شما می‌توانید تمام مراحل ساخت و انتقال توکن را در این محیط تست کنید، اشتباه کنید و یاد بگیرید، بدون این که حتی یک ریال از سرمایه‌ی واقعی خود را از دست بدهید. شبکه‌های آزمایشی معروفی مثل سپولیا (Sepolia) در اتریوم وجود دارند که برای همین تمرین‌ها ساخته شده‌اند.

دریافت اتریوم تستی (Testnet ETH) برای پرداخت کارمزدهای اولیه

حتی در شبکه‌ی آزمایشی هم برای انجام هر عملیاتی (مانند ثبت قرارداد هوشمند) باید کارمزد پرداخت کنید. به این کارمزدها گس فی (Gas Fee - هزینه‌ای که برای پردازش و تایید تراکنش‌ها به شبکه‌ی بلاکچین پرداخت می‌شود) می‌گویند. اما از آنجایی که در شبکه‌ی آزمایشی هستیم، نیازی به اتریوم واقعی نداریم.

برای دریافت اتریوم‌های تستی و رایگان، باید به سراغ سایت‌های خاصی بروید که به آن‌ها فاست (Faucet - پلتفرم‌هایی که مقداری ارز دیجیتال تستی و بدون ارزش مالی را به صورت رایگان به کیف پول شما واریز می‌کنند) گفته می‌شود. کار با این سایت‌ها بسیار ساده است: شما فقط آدرس کیف پول متامسک خود را در کادر مربوطه وارد می‌کنید و با یک کلیک، مقداری اتریوم تستی برای شروع کار و پرداخت کارمزدها در شبکه‌ی آزمایشی دریافت خواهید کرد.

آموزش گام‌به‌گام ساخت توکن روی اتریوم با کدنویسی

شاید کلمه‌ی برنامه‌نویسی در ابتدا کمی ترسناک به نظر برسد، اما این کار بیشتر شبیه به کنار هم قرار دادن قطعات خانه‌سازی است تا نوشتن کدهای پیچیده‌ی ریاضی زیرا که توسعه‌دهندگان قبلا ابزارهایی ساخته‌اند که کار را برای ما بسیار ساده‌تر می‌کنند. بیایید قدم به قدم پیش برویم.

معرفی کتابخانه OpenZeppelin و نقش آن در امنیت توکن‌ها

در دنیای برنامه‌نویسی، یک قانون طلایی وجود دارد: چرخ را دوباره اختراع نکنید! وقتی قصد داریم یک توکن استاندارد بسازیم، نیازی نیست تمام قوانین پایه‌ای را از صفر بنویسیم. در اینجا ابزاری به نام اوپن زپلین (OpenZeppelin - یک کتابخانه‌ی بزرگ از کدهای آماده و بسیار امن برای توسعه‌دهندگان اتریوم) به کمک ما می‌آید.

کدهای اوپن زپلین توسط برترین متخصصان امنیت در جهان بررسی شده‌اند. وقتی ما از این کدها در پروژه‌ی خود استفاده می‌کنیم، در واقع مطمئن می‌شویم که توکن ما در برابر هکرها و خطاهای رایج ایمن است. استفاده از این ابزار دقیقا مانند این است که اسکلت ساختمان خود را از یک شرکت مهندسی بسیار معتبر بخرید و فقط نمای ظاهری آن را خودتان طراحی کنید.

 ورود به محیط توسعه آنلاین Remix IDE و ایجاد پروژه جدید

برای نوشتن کدها، به یک دفترچه‌ی یادداشت هوشمند نیاز داریم. در شبکه‌ی اتریوم، بهترین ابزار برای این کار ریمیکس (Remix IDE - یک محیط برنامه‌نویسی تحت وب که مستقیما در مرورگر اینترنت شما اجرا می‌شود و نیازی به نصب هیچ نرم‌افزاری ندارد) است.

کافی است آدرس سایت ریمیکس را در مرورگر خود وارد کنید تا با یک محیط کاربری ساده روبرو شوید. در سمت چپ تصویر، بخشی برای مدیریت فایل‌ها وجود دارد. در این بخش می‌توانید یک پوشه‌ی جدید برای پروژه‌ی خود بسازید تا همه‌چیز مرتب و آماده‌ی شروع باشد.

ایجاد فایل قرارداد هوشمند با پسوند sol

همان‌طور که فایل‌های متنی پسوند txt یا فایل‌های تصویری پسوند jpg دارند، فایل‌های قرارداد هوشمند در شبکه‌ی اتریوم نیز پسوند مخصوص به خود را دارند. برای شروع نوشتن کدهای توکن، در همان بخش مدیریت فایل‌های ریمیکس، یک فایل جدید ایجاد کنید و نام آن را با پسوند sol (مخفف کلمه‌ی Solidity که نشان‌دهنده‌ی زبان برنامه‌نویسی فایل است) ذخیره کنید. برای مثال می‌توانید نام فایل خود را MyToken.sol بگذارید.

نوشتن و تنظیم کدهای استاندارد ERC-20

اکنون به بخش جذاب ماجرا می‌رسیم. در فایل خالی که ایجاد کرده‌اید، ما فقط چند خط کد ساده می‌نویسیم. در خطوط اول، به سیستم می‌گوییم که می‌خواهیم فایل‌های آماده‌ی استاندارد ERC-20 را از کتابخانه‌ی اوپن زپلین وارد کنیم. سپس، مشخصات اختصاصی توکن خودمان را تعریف می‌کنیم:

• نام توکن: اسمی که برای پروژه‌ی خود انتخاب کرده‌اید.
• نماد توکن: چند حرف اختصاری که نماینده‌ی توکن شماست و در صرافی‌ها نمایش داده می‌شود.
• عرضه اولیه: تعداد توکن‌هایی که می‌خواهید در همان لحظه‌ی اول تولید و به کیف پول شما واریز شوند.

شما به سادگی و فقط با تغییر دادن چند کلمه‌ی انگلیسی در کدهای آماده، شناسنامه‌ی توکن خود را می‌سازید و سیستم بقیه‌ی کارهای پیچیده را از طریق اوپن زپلین انجام می‌دهد.

کامپایل کردن (Compile) قرارداد هوشمند در پلتفرم Remix

ماشین‌ها و کامپیوترها زبان انسان‌ها را متوجه نمی‌شوند. کدهایی که ما نوشته‌ایم باید به زبانی تبدیل شوند که شبکه‌ی اتریوم بتواند آن‌ها را بخواند و اجرا کند. به این فرآیند کامپایل کردن (Compile - ترجمه‌ی کدهای نوشته شده توسط برنامه‌نویس به زبان قابل فهم برای ماشین و شبکه‌ی بلاکچین) می‌گویند.

در پلتفرم ریمیکس، کافی است به تب کامپایلر در منوی سمت چپ بروید و روی دکمه‌ی آبی رنگ کامپایل کلیک کنید. اگر همه‌چیز را درست نوشته باشید، یک تیک سبز رنگ زیبا در کنار منو ظاهر می‌شود که نشان می‌دهد قرارداد هوشمند شما هیچ خطایی ندارد و آماده‌ی مراحل بعدی است.

استقرار یا دیپلوی (Deploy) توکن روی شبکه آزمایشی اتریوم

این آخرین قدم برای متولد شدن توکن شماست! اکنون باید کدهایی که ترجمه شده‌اند را روی شبکه‌ی اتریوم قرار دهیم. به این کار دیپلوی کردن (Deploy - فرآیند استقرار و انتقال نهایی قرارداد هوشمند روی شبکه‌ی بلاکچین تا برای همه قابل استفاده باشد) گفته می‌شود.

برای این کار در ریمیکس، به تب دیپلوی می‌رویم. در این مرحله باید کیف پول متامسک خود را به سایت ریمیکس متصل کنیم. به یاد داشته باشید که حتما شبکه‌ی متامسک خود را روی یکی از شبکه‌های آزمایشی تنظیم کرده باشید تا هزینه‌ها با اتریوم‌های تستی پرداخت شوند. پس از زدن دکمه‌ی دیپلوی و تایید تراکنش در متامسک، تنها چند ثانیه زمان می‌برد تا توکن اختصاصی شما روی شبکه‌ی اتریوم ثبت شود و بتوانید آدرس قرارداد آن را مشاهده کنید. به دنیای توسعه‌دهندگان بلاکچین خوش آمدید!

آموزش ساخت توکن اتریوم بدون نیاز به کدنویسی

اگر در بخش قبلی با دیدن کدهای برنامه‌نویسی کمی نگران شدید، اصلا جای نگرانی نیست! راه بسیار ساده‌تری هم برای ورود به دنیای رمزارزها وجود دارد. تصور کنید می‌خواهید یک وب‌سایت بسازید؛ می‌توانید ماه‌ها وقت بگذارید و برنامه‌نویسی یاد بگیرید، یا این که از سایت‌سازهای آماده استفاده کنید و در چند دقیقه کار را تمام کنید. ساخت توکن بدون نیاز به کدنویسی هم دقیقا همین‌قدر سریع و لذت‌بخش است. در این روش، پلتفرم‌های هوشمند تمام کارهای فنی را پشت صحنه برای شما انجام می‌دهند.

معرفی ابزارهای ساخت توکن (مانند Smithii یا SmartContracts Tools)

در اینترنت ابزارهای مختلفی وجود دارند که به عنوان سازنده‌ی توکن (Token Generator - پلتفرم‌هایی که کدهای استاندارد را به صورت خودکار بر اساس نیاز شما می‌نویسند) شناخته می‌شوند. دو مورد از معروف‌ترین و معتبرترین این ابزارها، پلتفرم‌های Smithii و Smart Contracts Tools هستند. کار با این سایت‌ها نیازی به هیچ دانش فنی یا مهارت برنامه‌نویسی ندارد. آن‌ها محیطی شبیه به یک فرم ثبت‌نام ساده در اختیار شما قرار می‌دهند و به محض این که اطلاعات خواسته‌شده را وارد کنید، کدها را در کسری از ثانیه تولید و روی شبکه‌ی اتریوم ثبت می‌کنند.

تنظیمات پایه: وارد کردن نام، نماد و تعداد کل توکن‌ها

وقتی وارد یکی از این سایت‌ها می‌شوید، اولین کاری که باید انجام دهید، پر کردن مشخصات اصلی پروژه‌ی شماست. این بخش دقیقا مانند انتخاب نام و لوگو برای شرکت جدیدتان است. در این مرحله باید فیلدهای اصلی زیر را تکمیل کنید:

• نام: اسم کامل پروژه‌ی خود را بنویسید.
• نماد: یک علامت اختصاری و جذاب، معمولا بین ۳ تا ۵ حرف انگلیسی وارد کنید.
• عرضه‌ی کل: مشخص کنید در مجموع چند عدد از این توکن قرار است در بازار وجود داشته باشد.
• اعشار: این بخش معمولا به صورت پیش‌فرض روی عدد 18 تنظیم شده است و پیشنهاد می‌شود به آن دست نزنید تا توکن شما با استانداردهای رایج شبکه‌ی اتریوم همخوانی داشته باشد.

انتخاب قابلیت‌های پیشرفته: امکان استخراج (Mint) و سوزاندن (Burn) توکن

علاوه بر تنظیمات پایه، این سایت‌ها به شما اجازه می‌دهند تا ویژگی‌های خاصی را با زدن یک تیک ساده به قرارداد هوشمند توکن خود اضافه کنید. دو ویژگی بسیار مهم و پرکاربرد عبارتند از:

• قابلیت استخراج: (Mint - امکانی که به مالکان قرارداد اجازه می‌دهد در آینده، توکن‌های جدیدی تولید کرده و به تعداد کل توکن‌ها اضافه کنند) اگر فکر می‌کنید پروژه‌ی شما در آینده بزرگتر می‌شود و برای توسعه به تولید توکن‌های بیشتری نیاز دارید، این گزینه را فعال کنید.
• قابلیت سوزاندن: (Burn - فرآیندی که در آن بخشی از توکن‌ها برای همیشه از چرخه‌ی بازار خارج و نابود می‌شوند) این کار باعث کمیاب شدن توکن شما در طول زمان می‌شود و معمولا برای کنترل تورم و حفظ ارزش پروژه‌ی شما در نگاه سرمایه‌گذاران بسیار مفید است.

اتصال کیف پول، پرداخت کارمزد (Gas Fee) و ساخت نهایی توکن

بعد از این که فرم‌ها را پر کردید و ویژگی‌های دلخواهتان را انتخاب کردید، به مرحله‌ی آخر می‌رسیم. در این مرحله باید کیف پول متامسک خود را به سایت متصل کنید. با زدن دکمه‌ی ساخت توکن، سایت از شما می‌خواهد که گس فی شبکه‌ی اتریوم را همراه با دستمزد استفاده از پلتفرم، پرداخت کنید.

به محض تایید این تراکنش در کیف پول متامسک، سیستم شروع به کار می‌کند و در کمتر از چند دقیقه، توکن شما ساخته شده و مستقیما به کیف پولتان واریز می‌شود. تبریک می‌گویم، شما بدون نوشتن حتی یک خط کد، موفق شدید توکن استاندارد خود را روی شبکه‌ی اتریوم خلق کنید!

مقایسه روش‌های ساخت توکن در اتریوم

هر کدام از این دو روش، مزایا و معایب خاص خود را دارند. برای این که انتخاب بهتری داشته باشید، بیایید آن‌ها را در سه فاکتور مهم مقایسه کنیم:

• هزینه‌ی نهایی: در روش کدنویسی، شما فقط کارمزد شبکه‌ی اتریوم را برای ثبت قرارداد پرداخت می‌کنید. اما در روش بدون کدنویسی، علاوه بر کارمزد شبکه، باید مبلغی را هم به عنوان دستمزد به پلتفرم سازنده‌ی توکن بپردازید.
• میزان امنیت: کدهای اوپن زپلین در روش اول به شدت امن هستند، اما اگر بخواهید کدهای اضافه‌تری بنویسید، ممکن است ناخواسته راه نفوذی (Bug - خطاهای برنامه‌نویسی که ممکن است باعث اختلال یا هک شدن سیستم شوند) ایجاد کنید. در روش دوم، امنیت به اعتبار پلتفرمی که انتخاب کرده‌اید بستگی دارد؛ پلتفرم‌های معتبر از کدهای استاندارد استفاده می‌کنند و معمولا کاملا امن هستند.
• سطح انعطاف‌پذیری: در روش کدنویسی شما مدیر مطلق پروژه‌ی خود هستید و می‌توانید هر ساختار مالی جدیدی را به توکن خود اضافه کنید. اما در پلتفرم‌های آماده، شما فقط به امکاناتی محدود هستید که در فرم ثبت‌نام به شما ارائه شده است.

در جدول زیر می‌توانید یک جمع‌بندی سریع از تفاوت‌های این دو روش را مشاهده کنید:

ویژگی مورد بررسی	روش کدنویسی با ابزارهای توسعه	روش بدون نیاز به کدنویسی
نیاز به دانش فنی	متوسط تا بالا (نیاز به درک منطق کدها)	بسیار کم (در حد کار با سایت‌های معمولی)
هزینه‌ی پرداختی	فقط پرداخت کارمزد شبکه‌ی اتریوم	کارمزد   شبکه به علاوه‌ی هزینه‌ی خدمات پلتفرم
زمان راه‌اندازی	طولانی‌تر (نیاز به دقت و تست مراحل در شبکه‌ی آزمایشی	بسیار سریع (تنها در چند دقیقه)
انعطاف‌پذیری و توسعه	نامحدود	محدود به گزینه‌های از پیش تعیین شده‌ی سایت
بهترین کاربرد	پروژه‌های بزرگ، استارتاپ‌ها و ایده‌های خلاقانه	توکن‌های ساده، میم‌کوین‌ها و تست سریع ایده‌ها

بررسی، تایید و مدیریت قرارداد هوشمند در مرورگر بلاکچین

توکن شما اکنون ساخته شده و در دنیای بلاکچین نفس می‌کشد. اما کار ما هنوز تمام نشده است. درست مانند ثبت یک شرکت جدید که باید اسناد آن را در روزنامه‌ی رسمی منتشر کنید تا همه به آن اعتماد کنند، در دنیای رمزارزها نیز باید هویت و کدهای توکن خود را شفاف‌سازی کنید. در این بخش یاد می‌گیریم که چگونه توکن خود را در موتور جستجوی اتریوم پیدا کنیم، به آن اعتبار ببخشیم و در نهایت آن را به کیف پول خود اضافه کنیم تا موجودی آن را ببینیم.

چرا باید قرارداد توکن خود را در مرورگرها وریفای (Verify) کنیم؟

وقتی توکن خود را روی شبکه‌ی اتریوم قرار می‌دهید، کدهای قرارداد هوشمند شما به زبان ماشین (Bytecode - رشته‌ای از اعداد و حروف که فقط برای سیستم‌های کامپیوتری قابل خواندن است و انسان‌ها متوجه منطق آن نمی‌شوند) تبدیل می‌شوند. اگر شخصی بخواهد روی پروژه‌ی شما سرمایه‌گذاری کند یا توکن شما را بخرد، با دیدن این کدهای نامفهوم نمی‌تواند به امنیت پروژه اعتماد کند.

برای حل این مشکل، ما باید قرارداد خود را وریفای (Verify - فرآیند تطبیق دادن کدهای اصلی و خوانای برنامه‌نویسی با کدهای ثبت شده روی شبکه برای ایجاد شفافیت) کنیم. این کار دقیقا مانند داشتن یک آشپزخانه‌ی باز در یک رستوران است. وقتی مشتریان مراحل پخت غذا و مواد اولیه‌ی شما را به صورت شفاف و واضح می‌بینند، با خیال راحت‌تری به شما اعتماد می‌کنند. با وریفای کردن، شما به همه ثابت می‌کنید که هیچ کد مخرب یا قانون پنهانی در توکن شما وجود ندارد.

آموزش جستجو و تایید قرارداد در سایت اتراسکن (Etherscan)

برای بررسی و تایید قرارداد، ما به سراغ اتراسکن (Etherscan - مرورگر و موتور جستجوی رسمی شبکه‌ی اتریوم که تمام تراکنش‌ها، آدرس‌ها و اطلاعات شبکه در آن ذخیره و به صورت عمومی نمایش داده می‌شود) می‌رویم. انجام این کار با طی کردن چند قدم ساده امکان‌پذیر است:

• ابتدا آدرس قرارداد توکن خود (یک رشته‌ی طولانی از حروف و اعداد انگلیسی که پس از ساخت توکن به عنوان شناسه‌ی یکتا به شما داده می‌شود) را کپی کنید.
• وارد سایت اتراسکن شوید و آدرس قرارداد را در نوار جستجوی بالای صفحه‌ی اصلی قرار دهید تا وارد پروفایل توکن خود شوید.
• در صفحه‌ی باز شده، به تب قراردادها بروید. در اینجا گزینه‌ای برای تایید و انتشار کدها وجود دارد.
• در این مرحله سیستم از شما می‌خواهد همان کدهایی که در پلتفرم ریمیکس نوشته بودید یا کدهایی که سایت‌های توکن‌ساز به شما داده‌اند را در کادر مربوطه جای‌گذاری کنید و دکمه‌ی تایید را بزنید.

پس از انجام این کار، یک تیک سبز رنگ زیبا در کنار قرارداد شما در سایت اتراسکن ظاهر می‌شود که نشان‌دهنده‌ی اعتبار، سلامت و شفافیت پروژه‌ی شماست و هر کسی می‌تواند قوانین توکن شما را مطالعه کند.

نحوه اضافه کردن توکن ساخته شده به لیست دارایی‌های کیف پول متامسک

یکی از سوالات رایج و دلهره‌آور کاربران تازه‌کار این است، توکنم را ساختم و پیام موفقیت‌آمیز هم دریافت کردم، پس چرا در کیف پولم هیچ چیزی دیده نمی‌شود؟ دلیل این موضوع بسیار ساده است؛ روزانه هزاران توکن جدید در شبکه‌ی اتریوم ساخته می‌شود و کیف پول متامسک نمی‌تواند همه‌ی آن‌ها را به صورت خودکار ردیابی کرده و به شما نشان دهد. شما باید توکن اختصاصی خود را به صورت دستی به او معرفی کنید.

برای این کار باید از قابلیت ایمپورت توکن (Import Tokens - گزینه‌ای در کیف پول‌های دیجیتال برای اضافه کردن دستی توکن‌های جدید و ناشناس به لیست نمایش دارایی‌ها) استفاده کنید. برای اضافه کردن توکن، مراحل زیر را دنبال کنید:

• کیف پول متامسک خود را باز کنید و مطمئن شوید در شبکه‌ی درستی (شبکه‌ی اصلی یا آزمایشی که توکن را روی آن ساختید) قرار دارید.
• به پایین لیست ارزهای خود بروید و روی گزینه‌ی ایمپورت توکن کلیک کنید.
• در صفحه‌ی جدید، تب توکن‌های سفارشی را انتخاب کنید.
• آدرس قرارداد توکن خود را در کادر اول وارد کنید. متامسک بسیار هوشمند است و به محض وارد کردن آدرس، به صورت خودکار نام، نماد و تعداد اعشار توکن شما را شناسایی و پر می‌کند.
• در نهایت روی دکمه‌ی تایید و افزودن کلیک کنید.

اکنون می‌توانید توکن‌های تازه‌متولدشده‌ی خود را در لیست دارایی‌های کیف پولتان مشاهده کنید، موجودی آن‌ها را مدیریت کنید و حتی برای دوستانتان بفرستید!

ایجاد استخر نقدینگی و عرضه توکن در صرافی‌های غیرمتمرکز

اکنون که توکن شما با موفقیت ساخته شده و در کیف پولتان قرار دارد، ممکن است از خود بپرسید: قیمت این توکن چقدر است و دیگران چگونه می‌توانند آن را بخرند؟ در حال حاضر، توکن شما شبیه به یک کالای کاملا جدید است که هنوز وارد هیچ بازاری نشده و قیمت مشخصی ندارد. برای این که به توکن خود ارزش مالی ببخشید و امکان خرید و فروش آن را برای همه فراهم کنید، باید آن را وارد یک صرافی کنید. در دنیای رمزارزها، بهترین مکان برای شروع، صرافی‌های غیرمتمرکز هستند. در این بخش، قدم به قدم یاد می‌گیریم که چگونه توکن خود را قیمت‌گذاری کرده و به بازار عرضه کنیم.

استخر نقدینگی (Liquidity Pool) چیست و چرا ضروری است؟

برای درک نحوه‌ی کار صرافی‌های غیرمتمرکز (DEX - پلتفرم‌های معاملاتی که بدون مدیر یا نهاد مرکزی و تنها توسط قراردادهای هوشمند اداره می‌شوند)، باید ابتدا با مفهوم استخر نقدینگی آشنا شویم.

در صرافی‌های سنتی و متمرکز، سیستم به این شکل کار می‌کند که خریداران و فروشندگان سفارش‌های خود را ثبت می‌کنند و هسته‌ی معاملات، خریدار را به فروشنده متصل می‌کند. اما در صرافی‌های غیرمتمرکز، مکانیزم کاملا متفاوتی وجود دارد. در این صرافی‌ها، خریدار و فروشنده مستقیما با یکدیگر در ارتباط نیستند؛ بلکه آن‌ها برای انجام معاملات خود با یک استخر نقدینگی (Liquidity Pool - یک محفظه‌ی دیجیتال و هوشمند که مقداری از دو ارز مختلف در آن قفل شده است تا کاربران بتوانند بدون نیاز به شخص مقابل، به راحتی ارزها را با هم تبادل کنند) در ارتباط هستند.

بنابراین، اگر شما توکن جدیدی ساخته‌اید، هیچ استخر نقدینگی از قبل برای آن وجود ندارد که کاربران بتوانند از آن خرید کنند. این وظیفه‌ی شماست که به عنوان خالق توکن، اولین استخر نقدینگی را بسازید و مقداری از توکن خود را به همراه یک ارز ارزشمند دیگر (مانند اتریوم) در آن قرار دهید تا چرخه‌ی معاملات شروع به کار کند.

آموزش اتصال به صرافی یونی‌سواپ (Uniswap) برای قیمت‌گذاری توکن

برای ایجاد استخر نقدینگی در شبکه‌ی اتریوم، بهترین و معتبرترین گزینه صرافی یونی‌سواپ (Uniswap) است. کار با این پلتفرم بسیار ساده و کاربرپسند طراحی شده است. برای شروع، مراحل زیر را طی کنید:

• ابتدا وارد وب‌سایت رسمی یونی‌سواپ شوید و از گوشه‌ی بالای صفحه، روی دکمه‌ی اتصال کیف پول کلیک کنید تا متامسک شما به سایت متصل شود.
• از منوی بالای صفحه، وارد بخش استخرها یا Pool شوید.
• در این صفحه، روی دکمه‌ی ایجاد موقعیت جدید (New Position) کلیک کنید تا وارد تنظیمات ساخت استخر اختصاصی خودتان شوید.

در این مرحله، شما آماده‌اید تا جفت‌ارز معاملاتی پروژه‌ی خود را بسازید و به دنیای بازارها قدم بگذارید.

نحوه جفت کردن توکن جدید با اتریوم یا تتر برای شروع معاملات

برای قیمت‌گذاری توکن، شما باید آن را با یک ارز شناخته‌شده و معتبر جفت (Pair - قرار دادن دو ارز دیجیتال در کنار هم در یک استخر نقدینگی برای تعیین نسبت قیمتی آن‌ها) کنید. معمولا در شبکه‌ی اتریوم، توکن‌های جدید را با خود اتریوم (ETH) یا تتر (USDT) جفت می‌کنند.

فرض کنید می‌خواهید توکن خود را با اتریوم جفت کنید. فرآیند کار به این شکل است:

• در بخش ساخت استخر نقدینگی، ارز اول را اتریوم انتخاب کنید و برای انتخاب ارز دوم، آدرس قرارداد توکن خود (همان آدرسی که در بخش قبلی از سایت اتراسکن برداشتید) را کپی کرده و در کادر جستجو پیست کنید تا توکن شما شناسایی شود.
• حالا باید نسبت قیمتی را تعیین کنید. این نسبت، قیمت اولیه‌ی توکن شما را مشخص می‌کند. برای مثال، اگر شما 1000 عدد از توکن خود را به همراه 1 اتریوم درون استخر قرار دهید و قیمت فعلی اتریوم 3000 دلار باشد، سیستم به صورت خودکار قیمت هر عدد از توکن شما را 3 دلار محاسبه می‌کند.
• پس از وارد کردن تعداد توکن‌ها و مقدار اتریومی که می‌خواهید به عنوان پشتوانه قرار دهید، روی دکمه‌ی تایید کلیک کنید.
• کیف پول متامسک باز می‌شود و از شما می‌خواهد که دسترسی برداشت از حساب و پرداخت کارمزد شبکه را تایید کنید.

پس از تایید نهایی تراکنش، استخر نقدینگی شما رسما ایجاد می‌شود. از این لحظه به بعد، هر کسی در سراسر جهان می‌تواند با مراجعه به صرافی یونی‌سواپ و استفاده از استخر نقدینگی شما، توکن اختصاصی پروژه‌تان را خرید و فروش کند.

هزینه‌های ساخت توکن و نکات مهم امنیتی

تا به اینجای کار، با بخش‌های هیجان‌انگیز و عملیاتی ساخت یک توکن آشنا شدیم و دیدیم که چگونه می‌توان یک ایده‌ی خام را به یک دارایی دیجیتال تبدیل کرد. اما درست مانند راه‌اندازی یک کسب‌وکار واقعی، ورود به دنیای رمزارزها نیز هزینه‌ها و خطرات خاص خود را دارد. شما باید حساب‌وکتاب دقیقی از مخارج خود داشته باشید و قفل‌های امنیتی پروژه‌ی خود را محکم کنید. در این بخش، با زبانی ساده به بررسی هزینه‌های مسیر و نکات طلایی برای حفظ امنیت سرمایه‌ی شما و کاربرانتان می‌پردازیم.

بررسی دقیق کارمزدهای شبکه (Gas Fee) در مراحل مختلف ساخت و دیپلوی

یکی از مهم‌ترین مفاهیمی که در شبکه‌ی اتریوم با آن سر و کار دارید، کارمزد شبکه (Gas Fee - هزینه‌ای که به رایانه‌های پردازش‌کننده‌ی شبکه برای تایید تراکنش‌ها پرداخت می‌کنید) است. ساخت توکن در اتریوم کاملا رایگان نیست و در مراحل مختلف، شما باید این کارمزد را بپردازید. برای درک بهتر، شبکه‌ی اتریوم را مانند یک بزرگراه در نظر بگیرید؛ هر تراکنش شما مانند یک ماشین است که باید برای عبور از این بزرگراه، عوارض پرداخت کند.

هزینه‌های شما معمولا در این سه مرحله‌ی اصلی پرداخت می‌شوند:

• هزینه‌ی استقرار یا دیپلوی (Deploy): این مرحله بیشترین هزینه را برای شما خواهد داشت. قرار دادن کدهای قرارداد هوشمند روی شبکه‌ی اصلی اتریوم، به دلیل اشغال کردن فضای شبکه، نیازمند پرداخت کارمزد نسبتا بالایی است.
• هزینه‌ی تعامل با قرارداد: پس از ساخت توکن، کارهایی مانند تولید توکن‌های جدید (Mint) یا سوزاندن آن‌ها، نیاز به پرداخت کارمزدهای کوچکی دارد.
• هزینه‌ی ایجاد استخر نقدینگی: برای این که توکن خود را در صرافی‌های غیرمتمرکز قیمت‌گذاری کنید، باید مقداری اتریوم یا ارز دیگر را همراه با توکن خود قفل کنید که این فرآیند نیز شامل کارمزد انتقال می‌شود.

نکته‌ی مهم این است که کارمزد اتریوم ثابت نیست و بر اساس شلوغی شبکه تغییر می‌کند. بنابراین، بهتر است مراحل اصلی کار خود را در روزهای تعطیل یا ساعت‌هایی که شبکه خلوت‌تر است انجام دهید تا هزینه‌ی کمتری بپردازید.

اهمیت تست همه‌جانبه قرارداد در شبکه‌های آزمایشی پیش از عرضه اصلی

یکی از بزرگترین تفاوت‌های برنامه‌نویسی وب‌سایت با برنامه‌نویسی بلاکچین، ویژگی تغییرناپذیری (Immutable - قابلیتی در بلاکچین که باعث می‌شود اطلاعات پس از ثبت، دیگر تحت هیچ شرایطی قابل تغییر یا پاک شدن نباشند) است. اگر شما در متن یک وب‌سایت غلط املایی داشته باشید، به راحتی آن را ویرایش می‌کنید. اما در شبکه‌ی اتریوم، اگر قرارداد هوشمند شما باگ یا اشتباهی داشته باشد، دیگر هرگز نمی‌توانید کدهای آن را تغییر دهید.

تنها راه حل در زمان بروز اشتباه این است که توکن فعلی را رها کنید و با پرداخت مجدد هزینه‌های سنگین، یک توکن جدید بسازید. به همین دلیل، تست کردن همه‌جانبه‌ی پروژه در شبکه‌ی آزمایشی بسیار حیاتی است. شبکه‌ی آزمایشی مانند یک محیط شبیه‌ساز پرواز است؛ شما می‌توانید بدون هیچ ترس و هزینه‌ای، بارها توکن خود را بسازید، آن را به کیف پول‌های مختلف انتقال دهید و تمام قابلیت‌های آن را با پول‌های تستی بررسی کنید. تنها زمانی که از عملکرد بی‌نقص پروژه‌ی خود مطمئن شدید، باید آن را به شبکه‌ی اصلی منتقل کنید.

جلوگیری از باگ‌های رایج و حفظ امنیت کدهای قرارداد هوشمند

امنیت در دنیای رمزارزها حرف اول را می‌زند. اگر کدهای توکن شما ضعف امنیتی داشته باشند، هکرها می‌توانند در یک چشم به هم زدن تمام نقدینگی پروژه‌ی شما را به سرقت ببرند. برای این که یک توکن امن و قابل اعتماد داشته باشید، رعایت چند اصل ساده اما طلایی ضروری است:

• استفاده از کدهای استاندارد: هرگز سعی نکنید منطق پایه‌ی توکن را خودتان از صفر بنویسید. همیشه از کتابخانه‌های معتبر و بررسی‌شده مانند اوپن زپلین استفاده کنید تا ریسک خطاهای انسانی به صفر برسد.
• ساده نگه‌داشتن قرارداد: هرچه کدهای شما طولانی‌تر و پیچیده‌تر باشند، احتمال وجود نقاط ضعف در آن‌ها بیشتر می‌شود. فقط قابلیت‌هایی را به توکن اضافه کنید که واقعا به آن‌ها نیاز دارید.
• حسابرسی امنیتی (Audit): اگر پروژه‌ی شما یک ایده‌ی بزرگ تجاری است و سرمایه‌ی زیادی در آن جریان دارد، حتما قبل از عرضه‌ی اصلی، کدهای خود را برای حسابرسی (Audit - بررسی موشکافانه‌ی کدهای برنامه‌نویسی توسط شرکت‌های متخصص امنیت سایبری برای یافتن باگ‌ها و منافذ نفوذ) به متخصصان بسپارید.
• محافظت از کیف پول سازنده: کیف پولی که با آن قرارداد هوشمند را ساخته‌اید، کلید اصلی قلمروی شماست. عبارات بازیابی این کیف پول را در امن‌ترین جای ممکن و به دور از فضای اینترنت نگهداری کنید.