ذخیره، نگهداری و انتقال پول از زمان پیدایش آن همواره با ریسک همراه بوده است. بیاعتمادی باعث میشد افراد تمایلی به سپردن پول خود به دیگران نداشته باشند و نگهداری پول نقد در خانه نیز مانند دعوت کردن سارقان بود. بانکها آنقدر که به نظر میرسند مدرن نیستند؛ مفهوم بانکداری به اندازه تمدن بشری قدمت دارد. در بینالنهرین باستان و حدود ۲۰۰۰ سال پیش از میلاد، معابد محلی برای ذخیره غلات فراهم میکردند. بازار ارزهای دیجیتال و امور مالی غیرمتمرکز از سال ۲۰۰۹ ظهور کردند، بنابراین این حوزه نسبتاً جدید محسوب میشود. از آنجا که تمام تراکنشها بهصورت آنلاین انجام میشود، ریسکها نیز افزایش یافتهاند. به همین دلیل برای کاربران عادی ضروری است با اصول کلی امنیت در بازار ارزهای دیجیتال آشنا باشند تا سرمایه خود را به هکرها و کلاهبرداران از دست ندهند.
چرا حریم خصوصی اهمیت دارد
بسیاری از کلاهبرداریهای ارز دیجیتال مانند «داستینگ اتک» بهصورت تصادفی کاربران زیادی را هدف میگیرند تا قربانی مناسب را پیدا کنند. با این حال، برخی حملات مانند «حمله اکلیپس» و «مسمومسازی آدرس» کاربران مشخصی را هدف قرار میدهند. نکته کلیدی، حفظ حداکثری حریم خصوصی در بازار ارزهای دیجیتال است. شما نباید آدرس کیفپول خود را در پلتفرمهای عمومی منتشر کنید یا درباره میزان داراییهای خود فخرفروشی کنید. وقتی از معاملات موفق خود تعریف میکنید، در واقع مانند این است که ثروت ذخیرهشدهتان را به نمایش گذاشته و سارقان را دعوت کردهاید. اینترنت اطلاعات را در کسری از ثانیه به سراسر جهان منتقل میکند. درست است که هیچکس نمیتواند از کلید عمومی، کلید خصوصی را استخراج کند، اما همچنان ممکن است قربانی حملاتی مانند مسمومسازی آدرس یا اکلیپس شوید.
مسئولیت محافظت بر عهده خود شماست
غیرمتمرکز بودن در کنار مزایا، چالشهایی را نیز به همراه آورده است که پیشتر تجربه نشده بودند. برای مثال، اگر حساب بانکی شما مورد سوءاستفاده قرار گیرد، میتوانید اعتراض کنید و بانک معمولاً همکاری کرده و خسارت را جبران میکند. اما در امور مالی غیرمتمرکز چنین امکانی وجود ندارد. زمانی که یک تراکنش را تأیید کنید، دیگر قابل بازگشت نیست. بنابراین پیش از ارسال هر دارایی دیجیتال، آدرس گیرنده را چندین بار بررسی کنید.
استفاده از احراز هویت دوعاملی و گذرواژههای بسیار قوی باید به یک عادت تبدیل شود. پس از تنظیم این اصول امنیتی، باید مراقب حملات فیشینگ باشید. در این حملات، مهاجمان با ایجاد وبسایتها و ایمیلهای جعلی، کاربران را فریب میدهند تا اطلاعات خصوصی خود را وارد کنند. این وبسایتها و ایمیلها بسیار شبیه به پلتفرمهایی هستند که شما داراییهای خود را در آن نگهداری میکنید. کلاهبرداران ممکن است شما را بترسانند که داراییهایتان در خطر است یا شما را وسوسه کنند تا جایزهای را دریافت کنید. هرگز از طریق لینک وارد حساب کاربری نشوید. اگر ناچار شدید، ابتدا آدرس کامل ایمیل فرستنده را بررسی کنید تا از معتبر بودن آن مطمئن شوید.
چگونه بانک شخصی خود باشید
وقتی گفته میشود «بانک خودتان باشید»، یعنی باید اطلاعات حیاتی کیفپول ارز دیجیتال خود را در جایی نگهداری کنید که هیچکس به آن دسترسی نداشته باشد. نگهداری دارایی در صرافیها یا کیفپولهای امانی مانند سپردن پول به یک نهاد است که ممکن است عملکرد خوبی داشته باشد یا ناگهان از بین برود. در گذشته برخی صرافیها به دلایل مختلف ورشکسته شدهاند.
پس از سقوط FTX در اواخر سال ۲۰۲۲، رسوایی بزرگ دیگری در سطح صرافیها رخ نداده است، اما همچنان عاقلانه است که فقط زمانی دارایی خود را در صرافی نگه دارید که قصد معامله فعال دارید. حتی اگر صرافی نیت بدی نداشته باشد، همواره در معرض حملات هکری قرار دارد. حملات سایبری میتوانند تنها به این دلیل که دارایی خود را از صرافی خارج نکردهاید، شما را از سرمایهتان محروم کنند.
بهترین محل نگهداری ارزهای دیجیتال، بدون تردید کیفپولهای سرد است. این کیفپولها تنها زمانی آنلاین میشوند که شما بخواهید و در سایر مواقع آفلاین و دور از دسترس کلاهبرداران هستند. آنها از کیفپولهای غیرامانی که همیشه آنلاین هستند نیز ایمنترند.
کیفپولهای کاغذی که کلیدهای خصوصی روی کاغذ یا حتی روی صفحه فلزی حک میشوند نیز بسیار امن محسوب میشوند. با این حال مدیریت آنها دشوار است و معمولاً فقط برای استفاده یکباره مناسب هستند.
قراردادهای هوشمند و مجوز توکنها
هنگامی که در صرافیهای غیرمتمرکز یا برنامههای امور مالی غیرمتمرکز معامله میکنید، با قراردادهای هوشمندی تعامل دارید که برای دسترسی به موجودی کیفپول شما به مجوز نیاز دارند. تصور اشتباهی وجود دارد که پس از پایان معامله و قطع اتصال کیفپول، دیگر ریسکی باقی نمیماند. در واقع، این مجوز تا زمانی که بهصورت دستی لغو نشود فعال باقی میماند. موارد متعددی گزارش شده که مهاجمان ماهها پس از صدور مجوز اولیه، به کیفپول دسترسی پیدا کردهاند. حتی معتبرترین پروتکلها نیز ممکن است در آینده دچار نفوذ شوند و تمام مجوزهای فعال مورد سوءاستفاده قرار گیرند.
امنیت دستگاه و نرمافزار
بلاکچینها به اندازه کافی امن هستند و مهاجمان اغلب به جای شبکه، دستگاههای کاربران را هدف قرار میدهند. بدافزارها، جاسوسافزارها و افزونههای مخرب مرورگر روی دستگاهها نصب میشوند. زمانی که کاربر به کیفپول خود دسترسی پیدا میکند، این بدافزارها فعال میشوند. آنها میتوانند آدرسهای کپیشده را تغییر دهند، کلیدهای فشردهشده روی صفحهکلید را ثبت کنند یا تراکنشها را مخفیانه دستکاری کنند. این روشها حتی امنترین کیفپولها را نیز هدف قرار میدهند، زیرا حمله دقیقاً در لحظه تصمیمگیری اجرا میشود.
برای جلوگیری از این حملات، باید در نصب افزونههای مرورگر دقت کنید، آدرس کپیشده را پیش از تأیید تراکنش دوباره بررسی کنید و برنامهها را فقط از توسعهدهندگان معتبر دانلود کنید.
تفکیک کیفپولها و جداسازی ریسک
مدیریت چندین کیفپول بر اساس هدف استفاده، یک راهبرد پیشرفته و در عین حال کاربردی در حوزه امنیت است. به جای استفاده از یک آدرس برای تمام فعالیتها، میتوانید داراییها را در کیفپولهای جداگانه برای نگهداری بلندمدت، معاملات فعال و تعامل با پلتفرمهای جدید تقسیم کنید. این جداسازی باعث میشود اگر یکی از کیفپولها در معرض خطر قرار گیرد، کل سبد سرمایه تهدید نشود.
تفکیک کیفپولها همچنین به رفتار مالی منضبط کمک میکند، زیرا انتقال دارایی میان کیفپولها نیازمند تصمیمگیری آگاهانه است. هر کیفپول به لایهای از حفاظت تبدیل میشود که سطح ریسک متفاوتی را منعکس میکند. در طول زمان، این ساختار چندلایه امنیت را از یک سد دفاعی ساده به سیستمی مقاوم و کنترلشده تبدیل میکند. با جداسازی ریسکها و حفظ مرزهای مشخص میان فعالیتهای مختلف، کاربران ساختاری مشابه مدیریت حرفهای ریسک ایجاد میکنند و تأثیر تهدیدهای پیشبینینشده را بهطور چشمگیری کاهش میدهند.
جمعبندی
در محیطی که داراییهای دیجیتال بهسرعت جابهجا میشوند و اشتباهات غیرقابل بازگشت هستند، امنیت در بازار ارزهای دیجیتال بیش از هر چیز به آگاهی و انضباط فردی وابسته است. با اولویت دادن به حریم خصوصی، محافظت از کلیدهای خصوصی، استفاده از روشهای ذخیرهسازی امن، نظارت بر مجوز قراردادهای هوشمند و رعایت بهداشت امنیتی دستگاهها، میتوان میزان ریسک را بهطور قابل توجهی کاهش داد. اقداماتی مانند تفکیک کیفپولها و رفتار محتاطانه در فضای آنلاین نیز این چارچوب دفاعی را تقویت میکند. هرچند هیچ سیستمی کاملاً بدون ریسک نیست، اما تصمیمگیری آگاهانه و پایبندی به اصول امنیتی به افراد کمک میکند با اطمینان، تابآوری و ثبات بلندمدت بیشتری در اکوسیستم ارزهای دیجیتال فعالیت کنند.
* اطلاعات ارائه شده در این مقاله صرفاً برای اهداف اطلاعاتی و آموزشی است و نباید به عنوان مشاوره مالی، سرمایهگذاری یا حقوقی تلقی شود. ما توصیه میکنیم قبل از انجام هر گونه سرمایهگذاری، تحقیقات مستقل انجام دهید و با یک مشاور مالی یا حقوقی مشورت کنید.