الگوریتم اثبات اعتبار (PoA) چیست؟ نقش هویت واقعی در تایید تراکنش‌ها

تصور کنید در حال بررسی یک راهکار بلاکچینی برای مدیریت داده‌های یک کسب‌وکار یا سازمان هستید. شبکه‌های سنتی مبتنی بر استخراج، بیش از حد کند و پرهزینه‌اند و شبکه‌های مبتنی بر سهام نیز نوسانات و ریسک‌های مالی خاص خود را دارند. شما به سیستمی نیاز دارید که سریع، ارزان و پایدار باشد، اما درک اینکه چگونه یک شبکه می‌تواند بدون ماینرها یا استیکرها امنیت خود را حفظ کند و چرا باید اصول اولیه حریم خصوصی را زیر پا بگذارد، مسیر انتخاب و یادگیری را پیچیده می‌کند. در این مقاله، سازوکار دقیق الگوریتم اثبات اعتبار را بررسی می‌کنیم، تفاوت‌های آن را با سیستم‌های اثبات کار و اثبات سهام زیر ذره‌بین می‌بریم و نشان می‌دهیم چگونه آبرو و اعتبار در دنیای دیجیتال به یک دارایی ارزشمند برای تایید تراکنش‌ها تبدیل شده است.

الگوریتم اثبات اعتبار یا Proof of Authority چیست؟

برای درک بهتر مکانیزم اثبات اعتبار، ابتدا باید بدانیم که شبکه‌های بلاکچینی اساسا چگونه کار می‌کنند. در دنیای رمزارزها، هیچ بانک یا مدیر مرکزی برای بررسی و تایید نقل و انتقالات وجود ندارد. بنابراین، شبکه‌ی بلاکچین برای اینکه مطمئن شود یک تراکنش (درخواست انتقال مالی یا جابجایی داده بین دو آدرس دیجیتال) کاملا واقعی است و تقلبی در آن صورت نگرفته، به یک سیستم توافق جمعی نیاز دارد. به این سیستم، مکانیزم اجماع (روشی استاندارد که تمام کامپیوترهای داخل شبکه از طریق آن به یک توافق همگانی برای تایید اطلاعات می‌رسند) گفته می‌شود.

در سیستم‌های سنتی‌تر، برای رسیدن به این توافق، کامپیوترها باید مسائل پیچیده‌ی ریاضی را با مصرف برق بالا حل می‌کردند یا کاربران مجبور بودند سرمایه‌ی خود را در شبکه قفل کنند. اما الگوریتم اثبات اعتبار یا همان Proof of Authority که به اختصار PoA نامیده می‌شود، با یک دیدگاه کاملا متفاوت و کاربردی‌تر طراحی شد.

هدف اصلی از توسعه‌ی این مکانیزم، ایجاد یک جایگزین بسیار سریع‌تر و کارآمدتر برای سیستم‌های قدیمی بود.

در الگوریتم PoA، به جای تکیه بر دستگاه‌های پرمصرف یا ثروت افراد، از هویت و اعتبار واقعی سازمان‌ها یا اشخاص شناخته‌شده استفاده می‌شود. برای درک بهتر، یک دفترخانه‌ی اسناد رسمی را تصور کنید؛ در آنجا ما برای تایید یک سند به کامپیوترهای فوق‌پیشرفته نیاز نداریم، بلکه به سردفتری اعتماد می‌کنیم که هویت مشخصی دارد، از نهادهای قانونی مجوز گرفته است و اعتبار کاری خود را برای تایید آن سند گرو می‌گذارد. الگوریتم اثبات اعتبار دقیقا همین نقش را در دنیای شبکه‌های دیجیتال ایفا می‌کند.

این تغییر رویکرد باعث شد تا شبکه‌های مبتنی بر اثبات اعتبار ویژگی‌های جذابی پیدا کنند:

• سرعت بسیار بالا در پردازش و تایید تراکنش‌ها به دلیل تعداد محدود و مشخص افراد تایید کننده.
• مصرف انرژی و هزینه‌ی نگهداری نزدیک به صفر، زیرا نیازی به دستگاه‌های ماینر قدرتمند نیست.
• کارمزدهای بسیار ارزان و مقرون‌به‌صرفه برای کاربرانی که از شبکه استفاده می‌کنند.

تاریخچه پیدایش الگوریتم PoA در دنیای بلاکچین

ایده‌ی اولیه‌ی مکانیزم اثبات اعتبار در سال 2017 میلادی توسط گوین وود (Gavin Wood) به دنیای فناوری معرفی شد. گوین وود یکی از برنامه‌نویسان سرشناس و از هم‌بنیان‌گذاران شبکه‌ی اتریوم است که نقش پررنگی در توسعه‌ی پایه‌ای و کدنویسی شبکه‌های بلاکچینی داشته است.

شاید این سوال برای شما پیش بیاید که در سال 2017، با وجود سیستم‌های قدرتمندی مثل اثبات کار (مدلی که بیت کوین برای استخراج استفاده می‌کند) و اثبات سهام (مدلی که کاربران با قفل کردن ارزهای خود در شبکه، سود دریافت می‌کنند)، چه نیازی به اختراع یک الگوریتم کاملا جدید بود؟

پاسخ این سوال در نیازهای متفاوت پروژه‌های خصوصی و سازمانی نهفته است. گوین وود به درستی تشخیص داد که مدل‌های موجود برای تمام کسب‌وکارها مناسب نیستند. سیستم اثبات کار به شدت کند بود و هزینه‌ی برق بالایی داشت. از سوی دیگر، سیستم اثبات سهام هم این خطر را داشت که قدرت کنترل شبکه به دست کسانی بیفتد که سرمایه‌ی مالی بیشتری دارند.

بسیاری از شرکت‌های بزرگ، بانک‌ها و زنجیره‌های تامین جهانی به یک شبکه‌ی بلاکچینی نیاز داشتند که در آن نیازی به ناشناس بودن افراد نباشد. آن‌ها می‌خواستند دقیقا بدانند چه نهادی مسئول تایید اطلاعات است تا در صورت بروز هرگونه خطا، آن سازمان مشخص پاسخگو باشد. به همین دلیل، گوین وود الگوریتم PoA را خلق کرد تا راهکاری منطقی برای شبکه‌هایی باشد که سرعت تراکنش‌ها، هزینه‌ی پایین و شفافیت کامل هویت اعتبارسنج‌ها برایشان در اولویت است.

الگوریتم اثبات اعتبار چگونه کار می‌کند؟

برای درک سازوکار این الگوریتم، باید نوع نگاه خود را به روش‌های سنتی تایید اطلاعات تغییر دهیم. در این سیستم، خبری از رقابت بر سر حل معادلات پیچیده یا مسابقه‌ای برای خرید سخت‌افزارهای گران‌قیمت نیست. همه‌چیز حول محور یک مفهوم انسانی و اجتماعی می‌چرخد: آبرو و اعتبار.

اعتبار به جای ثروت؛ نقش هویت واقعی در تایید تراکنش‌ها

در شبکه‌هایی مانند بیت کوین، هر کسی که قدرت پردازشی یا دستگاه ماینر بیشتری داشته باشد، شانس بیشتری برای تایید تراکنش‌ها و دریافت پاداش دارد. در شبکه‌های دیگر نیز هرکس پول بیشتری را در شبکه قفل کند، قدرت بیشتری می‌گیرد. اما در الگوریتم اثبات اعتبار، جایگاه افراد با پول یا قدرت کامپیوترشان سنجیده نمی‌شود، بلکه هویت واقعی و اعتبار اجتماعی آن‌هاست که به عنوان وثیقه عمل می‌کند.

برای درک بهتر، یک پزشک جراح را تصور کنید. این پزشک سال‌ها درس خوانده، آزمون‌های سختی را پشت سر گذاشته و پروانه‌ی طبابت خود را دریافت کرده است. او هرگز با انجام یک عمل جراحی غیرقانونی یا اشتباه عمدی، اعتبار و مجوز خود را به خطر نمی‌اندازد؛ زیرا از دست دادن این اعتبار به معنای پایان دوران حرفه‌ای او خواهد بود.

در شبکه‌ی مبتنی بر اثبات اعتبار نیز دقیقا همین منطق برقرار است. سازمان‌ها یا افرادی که وظیفه‌ی تایید تراکنش‌ها را بر عهده دارند، هویت واقعی خود را در گرو شبکه می‌گذارند. از آنجایی که هویت آن‌ها برای همه کاملا شفاف و شناخته‌شده است، هرگونه تقلب یا رفتار مخرب باعث می‌شود تا اعتبار آن‌ها در دنیای واقعی خدشه‌دار شود و از شبکه اخراج شوند. این ترس از نابودی شهرت، قوی‌ترین عامل بازدارنده برای جلوگیری از تخلف است.

مسیر تبدیل شدن به یک اعتبارسنج (Validator)

در دنیای رمزارزها، به سیستم یا فردی که وظیفه‌ی بررسی صحت تراکنش‌ها و ثبت آن‌ها در شبکه را دارد، اعتبارسنج (Validator) می‌گویند. همچنین به هر دستگاه کامپیوتری که به این شبکه متصل می‌شود نود (Node) گفته می‌شود.

در بسیاری از شبکه‌های عمومی، شما با خرید یک سیستم کامپیوتری ساده می‌توانید تبدیل به یک نود یا اعتبارسنج شوید. اما در سیستم اثبات اعتبار، درهای ورود به روی همه باز نیست. برای اینکه یک فرد یا سازمان بتواند به عنوان اعتبارسنج انتخاب شود، باید از یک مسیر بسیار دشوار و چند مرحله‌ای عبور کند:

تایید هویت رسمی و سخت‌گیرانه

اولین و مهم‌ترین شرط، شفافیت کامل است. در این الگوریتم، ناشناس بودن که یکی از شعارهای اصلی دنیای رمزارزهاست، کاملا کنار گذاشته می‌شود. فرد یا شرکتی که می‌خواهد اعتبارسنج شود، باید هویت واقعی، آدرس و مدارک رسمی خود را ارائه دهد.

شبکه یک بررسی دقیق روی پیشینه‌ی این افراد انجام می‌دهد تا مطمئن شود هیچ‌گونه سابقه‌ی کیفری، کلاهبرداری یا مشکلات قانونی در کارنامه‌ی آن‌ها وجود ندارد. این پروسه‌ی سخت‌گیرانه شبیه به مراحلی است که برای استخدام در یک نهاد حساس دولتی یا امنیتی طی می‌شود.

رعایت استانداردهای فنی و اخلاقی

داشتن یک نام و هویت معتبر به تنهایی کافی نیست. شبکه‌ی بلاکچین برای اینکه بتواند بدون وقفه و با سرعت بالا کار کند، به زیرساخت‌های فنی قدرتمندی نیاز دارد. کاندیدای اعتبارسنجی باید ثابت کند که:

• سرورها و کامپیوترهای بسیار قدرتمندی برای پردازش اطلاعات دارد.
• اتصال اینترنت او کاملا پایدار است و قطعی ندارد.
• از بالاترین لایه‌های امنیت سایبری استفاده می‌کند تا هکرها نتوانند از طریق سیستم او به شبکه نفوذ کنند.

علاوه بر این موارد فنی، اعتبارسنج باید از نظر اخلاقی نیز متعهد شود که همیشه در راستای منافع شبکه قدم برمی‌دارد و پایداری کل سیستم را به منافع شخصی خود ترجیح می‌دهد.

عبور از فیلترهای تاییدی شبکه

حتی اگر فردی تمام مدارک هویتی خود را ارائه دهد و بهترین سرورهای دنیا را هم داشته باشد، باز هم به صورت خودکار وارد شبکه نمی‌شود. در مرحله‌ی آخر، سایر اعتبارسنج‌هایی که از قبل در شبکه حضور دارند، باید روی ورود عضو جدید رای‌گیری کنند.

این فرآیند پذیرش توسط اعضای قدیمی، شبیه به یک فیلتر نهایی عمل می‌کند. آن‌ها پیشینه‌ی فنی و هویتی شخص جدید را بررسی می‌کنند و تنها در صورتی به او رای مثبت می‌دهند که مطمئن باشند حضور او به امنیت و اعتبار کل شبکه کمک می‌کند. این کار باعث می‌شود تا احتمال ورود نودهای مخرب یا افراد سودجو به شبکه‌ی بلاک چین به صفر نزدیک شود.

مقایسه مکانیزم‌های اجماع در یک نگاه

برای اینکه درک بهتری از جایگاه الگوریتم اثبات اعتبار در دنیای رمزارزها داشته باشیم، بهترین کار این است که آن را در کنار دو غول بزرگ دیگر یعنی اثبات کار و اثبات سهام قرار دهیم. جدول زیر یک مقایسه‌ی سریع و ساده از ویژگی‌های کلیدی این سه سیستم ارائه می‌دهد تا تفاوت‌های آن‌ها را با یک نگاه متوجه شوید:

ویژگی کلیدی	اثبات اعتبار (PoA)	اثبات کار (PoW)	اثبات سهام (PoS)
عامل تایید تراکنش	هویت و اعتبار نودها	قدرت پردازش (ماینینگ)	میزان ارز قفل شده (استیکینگ)
مصرف انرژی	بسیار کم	بسیار زیاد	کم
سرعت پردازش	بسیار بالا	پایین	متوسط تا بالا
میزان تمرکزگرایی	متمرکز (مناسب شبکه‌های خصوصی)	غیرمتمرکز	غیرمتمرکز (وابسته به توزیع ثروت)
نیاز به تجهیزات خاص	ندارد	دارد (دستگاه‌های ماینر)	ندارد

تفاوت الگوریتم اثبات اعتبار با اثبات کار Proof of Work

الگوریتم اثبات کار که بیت کوین مشهورترین نماینده‌ی آن است، بر پایه‌ی ماینینگ (فرآیند استفاده از قدرت کامپیوترها برای حل مسائل پیچیده ریاضی و تولید رمزارز جدید) بنا شده است. در شبکه‌ی بیت کوین، هزاران دستگاه ماینر در سراسر جهان دائما در حال رقابت با یکدیگر هستند تا زودتر از بقیه معمای شبکه را حل کنند و تراکنش‌ها را تایید کنند. این رقابت سنگین نیازمند مصرف حجم عظیمی از برق است که به محیط زیست آسیب می‌زند.

در مقابل، الگوریتم اثبات اعتبار این رقابت پرهزینه را کاملا حذف کرده است. در شبکه‌ی مبتنی بر PoA، نیازی نیست هزاران کامپیوتر برای حل یک مسئله برق مصرف کنند. اعتبارسنج‌ها از پیش مشخص شده‌اند و به نوبت و در سکوت، تراکنش‌ها را تایید می‌کنند. این تفاوت باعث می‌شود اثبات اعتبار از دو جهت بسیار برتر باشد:

• محیط زیست دوست بودن: مصرف برق در این شبکه‌ها تقریبا برابر با مصرف چند کامپیوتر معمولی است.
• سرعت بالا: چون نیازی به حل مسائل پیچیده ریاضی نیست، بلاک‌های جدید در کسری از ثانیه ساخته و پردازش می‌شوند.

تفاوت الگوریتم اثبات اعتبار با اثبات سهام - Proof of Stake

الگوریتم اثبات سهام برای حل مشکل مصرف برق اثبات کار معرفی شد. در این سیستم، کاربران به جای خرید دستگاه‌های گران‌قیمت، از روش استیکینگ (قفل کردن مقداری ارز دیجیتال در یک سیستم برای مشارکت در تامین امنیت شبکه و کسب سود) استفاده می‌کنند. اگر یک اعتبارسنج در شبکه‌ی اثبات سهام رفتار مخربی داشته باشد، شبکه بخشی از سرمایه‌ی قفل شده‌ی او را جریمه و مصادره می‌کند.

تفاوت اصلی میان این دو در نوع وثیقه‌ای است که گرو گذاشته می‌شود. در اثبات سهام، شما سرمایه‌ی مالی خود را ریسک می‌کنید، اما در اثبات اعتبار، شما هویت سازمانی و آبروی کاری خود را به خطر می‌اندازید.

فرض کنید می‌خواهید از یک فروشگاه خرید کنید؛ در مدل اثبات سهام، فروشنده یک چک تضمین بانکی (پول) به شما می‌دهد تا در صورت خرابی جنس، پول خود را پس بگیرید. اما در مدل اثبات اعتبار، آن فروشگاه یک برند بسیار معروف و معتبر در سطح جهانی است که صرفا برای حفظ اعتبار و خوش‌نامی برند خود، جنس تقلبی به شما نمی‌فروشد.

مقایسه کوتاه اثبات اعتبار با اثبات اهمیت - Proof of Importance

ممکن است در مسیر یادگیری خود با الگوریتم دیگری به نام اثبات اهمیت برخورد کنید و آن را با اثبات اعتبار اشتباه بگیرید. الگوریتم اثبات اهمیت که بیشتر توسط شبکه‌ی نم (NEM) شناخته می‌شود، برای امتیازدهی به کاربران، به میزان فعالیت اقتصادی آن‌ها نگاه می‌کند.

در اثبات اهمیت، شبکه بررسی می‌کند که شما چقدر در سیستم پول جابجا می‌کنید و با چه کسانی در تعامل هستید؛ درست مانند یک بانک که به مشتریان فعال‌تر خود، امتیاز و تسهیلات بیشتری می‌دهد. اما الگوریتم اثبات اعتبار اصلا کاری به میزان فعالیت اقتصادی شما ندارد. در اینجا فقط یک چیز مهم است: آیا هویت شما از پیش تایید شده است و صلاحیت اخلاقی و فنی لازم را دارید یا خیر. این تفاوت ساده به ما نشان می‌دهد که هر مکانیزم با چه زاویه‌ی دیدی به امنیت شبکه‌ی خود نگاه می‌کند.

بررسی مزایا و معایب سیستم‌های Proof of Authority

هیچ فناوری و سیستمی در دنیای دیجیتال بی‌نقص نیست. هر الگوریتمی برای حل یک مشکل خاص طراحی شده است و در ازای مزایایی که ارائه می‌دهد، باید از برخی ویژگی‌های دیگر چشم‌پوشی کند. الگوریتم اثبات اعتبار نیز از این قاعده مستثنی نیست. برای اینکه درک عمیق‌تری از جایگاه این مکانیزم داشته باشیم، بهتر است نگاهی به نقاط قوت و ضعف آن بیندازیم.

چرا PoA برای شبکه‌ها جذاب است؟ 

بسیاری از سازمان‌ها و شرکت‌های بزرگ برای مدیریت اطلاعات خود به سراغ اثبات اعتبار می‌روند. دلیل این انتخاب، ویژگی‌های منحصربه‌فردی است که این سیستم در اختیار آن‌ها قرار می‌دهد:

• سرعت بالا و کارمزد پایین: در این سیستم، تعداد اعتبارسنج‌ها محدود و مشخص است. آن‌ها نیازی ندارند برای حل معادلات ریاضی با یکدیگر رقابت کنند. تراکنش‌ها به صورت منظم و نوبتی توسط این افراد تایید می‌شوند. این سادگی باعث می‌شود پردازش اطلاعات در کسری از ثانیه انجام شود. هرچه سرعت شبکه‌ی ما بالاتر باشد، کارمزد شبکه (هزینه‌ای که کاربران برای انجام یک تراکنش پرداخت می‌کنند) به شدت کاهش می‌یابد و استفاده از شبکه بسیار مقرون‌به‌صرفه می‌شود.
• مقاومت در برابر حملات 51 درصدی: حمله 51 درصدی (وضعیتی خطرناک که در آن یک هکر یا گروه بدخواه بیش از نیمی از قدرت کنترل شبکه را به دست می‌گیرد و می‌تواند تراکنش‌های تقلبی ایجاد کند) یکی از کابوس‌های همیشگی شبکه‌های رمزارزی است. اما در مکانیزم اثبات اعتبار، اجرای این حمله تقریبا غیرممکن است. یک هکر برای تسلط بر این شبکه به قدرت کامپیوتری نیاز ندارد، بلکه باید کنترل بیش از نیمی از هویت‌های تایید شده و معتبر شبکه را به دست بیاورد. از آنجایی که ورود اعضای جدید نیازمند بررسی‌های سخت‌گیرانه و رای‌گیری است، هکرها شانسی برای نفوذ به این دایره‌ی امن ندارند.
• محیط زیست دوست بودن: همان‌طور که پیش‌تر اشاره کردیم، در این شبکه‌ها نیازی به دستگاه‌های استخراج و مصرف نجومی برق نیست. این سیستم با چند سرور معمولی و پایدار کار می‌کند و هیچ آسیب نگران‌کننده‌ای به محیط زیست وارد نمی‌کند.

پاشنه آشیل PoA چیست؟ 

با وجود تمام این مزایای جذاب، الگوریتم اثبات اعتبار محدودیت‌های بزرگی دارد که باعث می‌شود برای همه‌ی پروژه‌ها مناسب نباشد. پاشنه‌ی آشیل این سیستم دقیقا در همان نقطه‌ای است که نقطه‌ی قوت آن محسوب می‌شود:

• تمرکزگرایی بالا: ذات و فلسفه‌ی اصلی بلاکچین، تمرکززدایی (توزیع قدرت در میان تمام کاربران به جای قرار دادن آن در دست یک فرد یا سازمان مشخص) است. بیت کوین ساخته شد تا نیازی به بانک‌ها و مدیران مرکزی نداشته باشیم. اما سیستم اثبات اعتبار با محدود کردن قدرت تایید تراکنش‌ها در دست یک گروه خاص از سازمان‌ها یا افراد معتبر، دوباره به سمت تمرکزگرایی حرکت کرده است. این ویژگی باعث می‌شود شبکه‌ی ما بیشتر شبیه به یک سیستم بانکی سنتی عمل کند تا یک بلاکچین آزاد و مردمی.
• عدم حفظ حریم خصوصی نودها: یکی از جذابیت‌های مهم دنیای رمزارزها، امکان فعالیت به صورت ناشناس است. اما در الگوریتم اثبات اعتبار، اعتبارسنج‌ها مجبور هستند هویت واقعی، سوابق قانونی و اطلاعات شرکت خود را به صورت کامل افشا کنند. این اجبار به شفافیت هویتی، حریم خصوصی این افراد را از بین می‌برد و برای بسیاری از فعالان دنیای دیجیتال که به دنبال حفظ اطلاعات شخصی خود هستند، یک نقطه‌ی ضعف بزرگ به شمار می‌آید.

کاربردهای عملی و پروژه‌های مبتنی بر الگوریتم PoA

تا اینجای کار با مفاهیم پایه‌ای و نحوه‌ی عملکرد این الگوریتم آشنا شدیم. اما این فناوری در دنیای واقعی چه جایگاهی دارد و چه کسانی از آن استفاده می‌کنند؟ برای پاسخ به این سوال، باید از دنیای شبکه‌های کاملا آزاد فاصله بگیریم و به سراغ سازمان‌ها و پلتفرم‌هایی برویم که سرعت، امنیت و شناخت هویت افراد برایشان حرف اول را می‌زند.

استفاده از اثبات اعتبار در بلاکچین‌های خصوصی و سازمانی

بسیاری از ما بلاکچین را با شبکه‌هایی مثل بیت کوین می‌شناسیم که در واقع یک بلاکچین عمومی (Public Blockchain - شبکه‌ای آزاد که هر فردی در هر جای دنیا می‌تواند بدون نیاز به اجازه وارد آن شود و اطلاعاتش را مشاهده کند) است. اما کسب‌وکارهای بزرگ، بانک‌ها و نهادهای دولتی هرگز نمی‌توانند اطلاعات حساس مالی یا تجاری خود را در چنین فضای شفاف و غیرقابل کنترلی قرار دهند.

این نهادها به یک بلاکچین خصوصی (Private Blockchain - شبکه‌ای بسته که ورود به آن نیازمند مجوز است و فقط افراد یا سازمان‌های تاییدشده حق فعالیت و مشاهده‌ی داده‌ها را دارند) نیاز دارند. الگوریتم اثبات اعتبار دقیقا همان حلقه‌ی گمشده‌ای است که سازمان‌ها برای مدیریت داده‌های خود به آن نیاز داشتند. اما چرا شرکت‌های بزرگ تا این حد به این مکانیزم علاقه‌مند هستند؟

• سرعت پردازش برای حجم بالای داده: سازمان‌های مالی روزانه هزاران تراکنش را پردازش می‌کنند. آن‌ها زمان کافی برای منتظر ماندن در صف‌های طولانی تایید تراکنش توسط ماینرها را ندارند و به سیستمی نیازمندند که در کسری از ثانیه کارها را انجام دهد.
• رعایت قوانین قانونی و پاسخگویی: در دنیای تجارت قانونی، هیچ چیز نمی‌تواند کاملا ناشناس باشد. نهادهای نظارتی باید بدانند دقیقا چه نهادی یک تراکنش مالی را تایید کرده است. در شبکه‌ی اثبات اعتبار، چون هویت تمام اعتبارسنج‌ها روشن است، در صورت بروز هرگونه تخلف یا پولشویی، مقصر به راحتی شناسایی شده و از نظر قانونی پاسخگو خواهد بود.
• مدیریت روان زنجیره‌ی تامین: (Supply Chain - اصطلاحی که به تمام مراحل تولید یک کالا در کارخانه تا لحظه‌ی رسیدن آن به دست مشتری نهایی اشاره دارد). شرکت‌های بزرگ برای ردیابی لحظه‌ای محصولات خود، ترجیح می‌دهند کنترل شبکه‌ی ثبت اطلاعات را به شرکای تجاری معتمد و شناخته‌شده‌ی خود بسپارند تا امنیت کالاها تضمین شود.

شبکه‌ها و پلتفرم‌های معروفی که از PoA استفاده می‌کنند

برای اینکه درک بهتری از کاربرد این الگوریتم داشته باشیم، بیایید نگاهی به چند نمونه‌ی موفق و شناخته‌شده در دنیای رمزارزها بیندازیم:

• پروژه‌ی وی چین (VeChain): این شبکه یکی از بارزترین مثال‌های استفاده از اثبات اعتبار در دنیای تجارت است. هدف اصلی شبکه‌ی وی چین، شفاف‌سازی و مدیریت زنجیره‌ی تامین کالاهای فیزیکی (مثل ردیابی مسیر انتقال داروهای حساس یا اصالت‌سنجی لباس‌های برند) است. در این شبکه، فقط سازمان‌های بزرگ و تاییدصلاحیت‌شده می‌توانند به عنوان اعتبارسنج فعالیت کنند تا سرعت ثبت اطلاعات بالا و هزینه‌ی کارمزدها بسیار پایین بماند.
• تست‌نت‌های شبکه‌ی اتریوم: برنامه‌نویسان قبل از اینکه پروژه‌های خود را در شبکه‌ی اصلی راه‌اندازی کنند، به یک محیط آزمایشی به نام تست‌نت (Testnet - شبکه‌ای شبیه‌سازی‌شده که توسعه‌دهندگان می‌توانند کدهای خود را در آن به صورت کاملا رایگان و بدون خطر از دست دادن سرمایه آزمایش کنند) نیاز دارند. بسیاری از شبکه‌های آزمایشی معروف اتریوم مانند شبکه‌ی گوئرلی (Goerli) بر پایه‌ی اثبات اعتبار کار می‌کردند؛ زیرا در یک محیط آزمایشی، سرعت بالا و پایداری شبکه بسیار مهم‌تر از غیرمتمرکز بودن آن است.
• بلاکچین‌های کنسرسیومی: (Consortium Blockchain - شبکه‌ای که نه کاملا خصوصی است و نه کاملا عمومی، بلکه به صورت مشترک توسط گروهی از شرکت‌های همکار مدیریت می‌شود) بسیاری از بانک‌های بین‌المللی یا شرکت‌های بیمه، برای تبادل سریع اطلاعات با یکدیگر، شبکه‌هایی بر پایه‌ی PoA می‌سازند. در این حالت، فقط بانک‌های عضو همان کنسرسیوم حق تایید تراکنش‌ها را دارند و هیچ فرد ناشناسی از بیرون نمی‌تواند در سیستم آن‌ها دخالت کند.

جمع‌بندی و نتیجه‌گیری

به پایان این مسیر آموزشی رسیدیم. در این مقاله تلاش کردیم تا یکی از مفاهیم جالب و متفاوت در دنیای رمزارزها و فناوری‌های دیجیتال، یعنی مکانیزم اثبات اعتبار (PoA) را به ساده‌ترین شکل ممکن کالبدشکافی کنیم.

همان‌طور که با هم مرور کردیم، این الگوریتم برخلاف سیستم‌های سنتی، نیازی به مصرف برق نجومی یا قفل کردن سرمایه‌های سنگین ندارد. در عوض، این شبکه روی یک دارایی بسیار ارزشمندتر یعنی هویت واقعی و آبروی کاری افراد و سازمان‌ها سرمایه‌گذاری کرده است. اعتبارسنج‌ها در این سیستم موظف هستند هویت خود را کاملا شفاف کنند و از فیلترهای سخت‌گیرانه‌ی فنی و اخلاقی عبور کنند تا حق پردازش اطلاعات را به دست بیاورند. این رویکرد باعث شده تا شبکه‌ی ما به سرعت بسیار بالا، پایداری چشمگیر و کارمزدهای تقریبا صفر دست پیدا کند.

اما این الگوریتم برای چه اهداف و پروژه‌هایی بهترین انتخاب است؟ با توجه به اینکه سیستم اثبات اعتبار با محدود کردن قدرت تایید تراکنش‌ها در دست یک گروه خاص، به سمت تمرکزگرایی حرکت می‌کند، مسلما برای شبکه‌های عمومی که به دنبال آزادی مطلق و ناشناس بودن هستند، گزینه‌ی مناسبی نیست. در یک نگاه کلی، این مکانیزم گزینه‌ی طلایی برای موارد زیر محسوب می‌شود:

• پروژه‌های سازمانی و دولتی: سازمان‌های بزرگی که می‌خواهند از امنیت و شفافیت بلاکچین استفاده کنند، اما قانونا اجازه ندارند کنترل اطلاعات خود را به افراد ناشناس بسپارند.
• مدیریت زنجیره‌ی تامین: شبکه‌هایی که روی ردیابی کالاها از کارخانه تا رسیدن به دست مشتری تمرکز دارند و نیازمند پردازش حجم عظیمی از داده‌ها در کسری از ثانیه هستند.
• بلاکچین‌های خصوصی و کنسرسیومی: شبکه‌های مشترکی که بین چند نهاد مالی، بانک یا شرکت بیمه راه‌اندازی می‌شوند تا تبادلات مالی خود را در یک بستر امن، سریع و مشخص انجام دهند.

در نهایت، دنیای فناوری بلاکچین بسیار پویا و انعطاف‌پذیر است. در حالی که شبکه‌هایی مانند بیت کوین مسیر استقلال مالی و تمرکززدایی را طی می‌کنند، الگوریتم اثبات اعتبار به ما نشان می‌دهد که چگونه می‌توان از قدرت این تکنولوژی برای حل مشکلات دنیای تجارت رسمی، نهادهای متمرکز و کسب‌وکارهای بزرگ نیز بهره برد.

منابع:

Changelly

Coinhouse