تاثیر تورم بر ارزهای دیجیتال؛ آیا کریپتو سپر امنی برای حفظ ارزش سرمایه است؟

در جستجوی راهی برای در امان ماندن از موج کاهش ارزش پول، نگاه بسیاری از سرمایه‌گذاران به سمت دارایی‌های جایگزین جلب شده است و بازار ارزهای دیجیتال در خط مقدم این توجه قرار دارد. با این حال، پویایی اقتصاد کلان و تاثیر آن بر دارایی‌های مبتنی بر بلاک‌چین، معادلات پیچیده‌ای دارد. تصمیمات بانک‌های مرکزی برای اجرای سیاست‌های انقباضی و نوسانات شاخص قیمت مصرف‌کننده، مستقیما جریان نقدینگی را در اکوسیستم کریپتو تغییر می‌دهد و نشان می‌دهد که این بازار همیشه برخلاف بازارهای سنتی رفتار نمی‌کند. در این مقاله، به دور از شعارهای رایج و به صورت واقع‌بینانه، تحلیل دقیقی از تاثیر تورم بر ارزهای دیجیتال ارائه می‌دهیم. ما سازوکار توکنومیکس در ارزهای تورمی و ضدتورمی را بررسی کرده و بررسی می‌کنیم که در زمان بحران‌های اقتصادی، بیت‌کوین به عنوان طلای دیجیتال و استیبل‌کوین‌ها تا چه حد می‌توانند به عنوان سپر محافظتی شما عمل کنند. با مطالعه این مطلب، درک روشنی از همبستگی بازار کریپتو با اقتصاد جهانی به دست می‌آورید و می‌توانید با شناخت دقیق چالش‌ها، ریسک‌های پنهان و فرصت‌ها، استراتژی هوشمندانه‌تری برای محافظت از دارایی‌های خود در برابر تورم تدوین کنید.

مفهوم تورم به زبان ساده و تاثیر آن بر اقتصاد

در دنیای اقتصاد، مفاهیم زیادی وجود دارند که شاید در نگاه اول پیچیده به نظر برسند، اما تاثیر مستقیم و روزمره‌ای روی زندگی همه‌ی ما دارند. یکی از آشناترین و در عین حال چالش‌برانگیزترین این مفاهیم، تورم است. پیش از آنکه بخواهیم رابطه‌ی تورم و بازار دارایی‌های دیجیتال را بررسی کنیم، باید پایه و اساس این پدیده‌ی اقتصادی را به درستی بشناسیم.

تورم چیست و چگونه ارزش پول ما را کاهش می‌دهد؟

تصور کنید امروز با یک اسکناس صد هزار تومانی به سوپرمارکت می‌روید و می‌توانید پنج قلم کالای اساسی بخرید. سال آینده، با همان اسکناس صد هزار تومانی به همان مغازه می‌روید، اما این بار فقط می‌توانید سه قلم از همان کالاها را تهیه کنید. در این حالت، اسکناس شما از نظر ظاهری هیچ تغییری نکرده است، اما قدرت خرید (Purchasing Power: توانایی پول برای تهیه کالا و خدمات در یک زمان مشخص) آن به شکل محسوسی کاهش یافته است.

تورم در واقع همان افزایش مداوم و عمومی سطح قیمت‌ها در طول زمان است. وقتی تورم در یک اقتصاد وجود دارد، هر واحد از پول ملی یا ارز فیات (Fiat: پول بدون پشتوانه‌ی فیزیکی مانند طلا که توسط دولت‌ها چاپ و تایید می‌شود) ارزش کمتری نسبت به گذشته پیدا می‌کند. این یعنی شما برای خرید کالاها و خدمات یکسان، باید پول بیشتری پرداخت کنید. این اتفاق معمولا زمانی رخ می‌دهد که حجم پول در گردش جامعه بیشتر از میزان تولید کالا و خدمات باشد، که در نتیجه تقاضا از عرضه پیشی گرفته و قیمت‌ها بالا می‌روند.

روی دیگر سکه: آیا تورم همیشه یک پدیده منفی است؟

با تجربه‌ی تلخی که از افزایش قیمت‌ها داریم، شاید فکر کنیم تورم همیشه یک هیولای اقتصادی است که باید به طور کامل نابود شود. اما اقتصاددانان نگاه متفاوتی به این موضوع دارند. برای درک بهتر، تورم را مانند نمک در غذا در نظر بگیرید؛ مقدار کمی از آن برای طعم دادن و حرکت اقتصاد ضروری است، اما مقدار زیاد آن همه‌چیز را خراب می‌کند.

• تورم کنترل‌شده و سالم: بیشتر اقتصاددانان بر این باورند که یک تورم ملایم و پایدار (معمولا حدود 2 درصد در سال) نشانه‌ی یک اقتصاد پویا است. این تورم خفیف به چند دلیل مفید است:
  • تشویق به مصرف و سرمایه‌گذاری: وقتی مردم بدانند قیمت‌ها در آینده کمی بیشتر می‌شود، ترجیح می‌دهند پول خود را امروز خرج کنند یا در کسب‌وکارها سرمایه‌گذاری کنند.
  • جلوگیری از رکود: اگر قیمت‌ها دائما کاهش یابند پدیده‌ای به نام تورم منفی (Deflation: کاهش مداوم و عمومی قیمت‌ها در اقتصاد) رخ می‌دهد. در این حالت، مردم خرید خود را به تعویق می‌اندازند تا اجناس ارزان‌تر شوند، که این کار باعث کاهش تولید شرکت‌ها، توقف چرخه‌ی اقتصاد و افزایش بیکاری می‌شود.
• تورم افسارگسیخته: زمانی که سرعت افزایش قیمت‌ها از کنترل خارج شود، اقتصاد وارد بحران می‌شود. در این حالت، ارزش پول ملی با سرعت و به شدت سقوط می‌کند، پس‌اندازهای مردم بی‌ارزش می‌شود و برنامه‌ریزی مالی برای آینده عملا غیر ممکن خواهد شد.

نقش بانک‌های مرکزی در کنترل تورم و حفظ ارزش پول ملی

اقتصاد یک کشور مانند یک ماشین غول‌پیکر است که بانک مرکزی نقش راننده‌ی آن را بر عهده دارد. وظیفه‌ی اصلی بانک‌های مرکزی (مانند فدرال رزرو در ایالات متحده)، حفظ ثبات قیمت‌ها و محافظت از ارزش پول ملی است. آن‌ها برای کنترل سرعت این ماشین، ابزارهای مختلفی در اختیار دارند که مهم‌ترین آن‌ها تغییر نرخ بهره (Interest Rate: سودی که بانک‌ها برای وام دادن یا سپرده‌گذاری از افراد و کسب‌وکارها دریافت یا به آن‌ها پرداخت می‌کنند) است. مکانیسم کار بانک مرکزی معمولا به این شکل است:

• ترمز کشیدن در زمان تورم بالا: وقتی تورم به شدت افزایش می‌یابد، بانک مرکزی نرخ بهره را بالا می‌برد. با این کار، وام گرفتن گران‌تر می‌شود و مردم ترجیح می‌دهند به جای خرج کردن، پول خود را در بانک سپرده‌گذاری کنند تا سود بیشتری بگیرند. با کاهش تقاضا در بازار، روند رشد قیمت‌ها آرام می‌شود.
• گاز دادن در زمان رکود: وقتی اقتصاد کند می‌شود و خطر رکود وجود دارد، بانک مرکزی نرخ بهره را کاهش می‌دهد تا وام گرفتن ارزان شود. این کار باعث می‌شود مردم و شرکت‌ها بیشتر پول خرج کنند و چرخه‌ی اقتصاد دوباره به حرکت دربیاید.

با وجود این ابزارها، گاهی اوقات سیاست‌های اشتباه اقتصادی، مانند چاپ بی‌رویه‌ی پول برای جبران کسری بودجه‌ی دولت‌ها، باعث می‌شود بانک‌های مرکزی در کنترل تورم ناکام بمانند. همین نقطه ضعف در سیستم مالی سنتی، یکی از مهم‌ترین دلایلی بود که باعث شد افراد به دنبال جایگزین‌های جدیدی برای حفظ ارزش سرمایه‌ی خود باشند؛ جایگزینی مانند دارایی‌های دیجیتال که در بخش‌های بعدی به طور مفصل به سازوکار آن‌ها خواهیم پرداخت.

تورم در اکوسیستم ارزهای دیجیتال

حالا که با مفهوم کلی تورم در اقتصاد سنتی آشنا شدیم، وقت آن است که وارد دنیای رمزارزها شویم. در اقتصاد سنتی، بانک مرکزی تصمیم می‌گیرد که چه مقدار پول جدید چاپ شود. اما در دنیای ارزهای دیجیتال، هیچ نهاد، دولت یا مدیر مرکزی وجود ندارد. پس چه کسی تورم را کنترل می‌کند؟

پاسخ در کلمه‌ای به نام توکنومیکس (Tokenomics: اقتصاد توکنی که قوانین تولید، توزیع و از بین بردن یک ارز دیجیتال را در کدهای برنامه‌نویسی آن مشخص می‌کند) نهفته است. توکنومیکس به ما می‌گوید که سازنده‌ی یک ارز دیجیتال، چه برنامه‌ای برای کنترل تورم و حفظ ارزش پروژه‌ی خود در بلندمدت دارد.

منظور از ارزهای دیجیتال تورمی (Inflationary) و ضدتورمی (Deflationary) چیست؟

در بازار کریپتو، ارزها بر اساس نحوه‌ی مدیریت عرضه‌ی خود به دو دسته‌ی اصلی تقسیم می‌شوند:

• ارزهای دیجیتال تورمی: این دسته از رمزارزها شباهت زیادی به پول‌های کاغذی مرسوم (مثل دلار یا ریال) دارند. در این شبکه‌ها، تعداد سکه‌های در گردش به طور مداوم در حال افزایش است. یک مثال معروف برای این دسته، دوج کوین (Dogecoin) است. در شبکه‌ی دوج کوین، هیچ سقف نهایی برای تولید سکه وجود ندارد و ماینر ها (Miner: افرادی که با استفاده از دستگاه‌های محاسباتی، تراکنش‌ها را تایید و امنیت شبکه را تامین کرده و در ازای آن ارز دیجیتال جدید پاداش می‌گیرند) همیشه در حال تولید سکه‌های جدید هستند. هدف از این طراحی، تشویق کاربران به خرج کردن و استفاده‌ی روزمره از آن ارز برای مبادلات است، نه صرفا پس‌انداز کردن و نگه داشتن آن.
• ارزهای دیجیتال ضدتورمی: در نقطه‌ی مقابل، ارزهایی قرار دارند که طوری برنامه‌ریزی شده‌اند که با گذشت زمان، سرعت تولیدشان به شدت کاهش یابد یا حتی تعداد کل آن‌ها در بازار کمتر شود. این طراحی باعث می‌شود که با افزایش تقاضا و کاهش عرضه، ارزش هر سکه در طول زمان حفظ شود. بیت کوین و در سال‌های اخیر اتریوم، با وجود تفاوت در ساختارشان، نمونه‌های بسیار خوبی برای ارزهای ضد تورمی هستند که به عنوان پوششی در برابر تورم اقتصاد جهانی شناخته می‌شوند.

مکانیزم‌های کنترل تورم در شبکه‌های بلاک‌چینی

شبکه‌های بلاک‌چینی (Blockchain: دفتر کل توزیع‌شده و شفافی که تمام تراکنش‌های ارزهای دیجیتال در آن ثبت و برای همه قابل مشاهده است) برای مبارزه با تورم و حفظ ارزش دارایی کاربران، از چند ابزار و قانون بسیار هوشمندانه استفاده می‌کنند. این قوانین از روز اول در کدهای شبکه نوشته شده‌اند و هیچ‌کس نمی‌تواند آن‌ها را به سادگی و بدون توافق جمعی تغییر دهد. مهم‌ترین این مکانیزم‌ها عبارتند از:

• عرضه محدود (Capped Supply): ساده‌ترین راه برای جلوگیری از بی‌ارزش شدن یک دارایی، محدود کردن تعداد آن است. بسیاری از ارزهای دیجیتال دارای یک سقف نهایی تولید هستند. به عنوان مثال، در کدهای برنامه‌نویسی بیت کوین تعیین شده است که تنها 21 میلیون واحد بیت کوین در جهان وجود خواهد داشت. وقتی این تعداد استخراج شود، دیگر هرگز بیت کوین جدیدی خلق نخواهد شد. این ویژگی دقیقا شبیه به زمین‌های موجود در کره‌ی زمین است؛ چون مقدار زمین محدود است، با افزایش جمعیت و تقاضا، ارزش آن بالاتر می‌رود.
• هاوینگ (Halving): کلمه‌ی هاوینگ در زبان انگلیسی به معنی نصف شدن است. در شبکه‌هایی مانند بیت کوین، تقریبا هر چهار سال یک بار، پاداشی که ماینرها برای تولید سکه‌های جدید دریافت می‌کنند، دقیقا نصف می‌شود. برای درک بهتر این موضوع، یک معدن طلا را تصور کنید که هر چهار سال، استخراج طلا از آن دو برابر سخت‌تر می‌شود و معدن‌چیان طلای کمتری به دست می‌آورند. این کاهش سرعت تولید، باعث کمیاب شدن سکه‌های جدید در بازار شده و به عنوان یک سد محکم و پیش‌بینی‌پذیر در برابر تورم عمل می‌کند.
• توکن‌سوزی (Token Burning): این مکانیزم یکی از جذاب‌ترین روش‌ها برای مبارزه با تورم در دنیای ارزهای دیجیتال است. در این فرآیند، بخشی از سکه‌های موجود در بازار به یک کیف پول دیجیتال مرده (آدرسی که هیچ‌کس کلید خصوصی یا رمز عبور آن را ندارد) فرستاده می‌شوند. با این کار، آن سکه‌ها برای همیشه از چرخه‌ی اقتصاد خارج و نابود می‌شوند. برای مثال، شبکه‌ی اتریوم با استفاده از این روش، بخشی از کارمزد تراکنش‌ها را به صورت مداوم می‌سوزاند. توکن‌ سوزی شبیه به این است که یک شرکت موفق، بخشی از سهام خود را از بازار بخرد و آن‌ها را باطل کند؛ با این کار، سهام موجود کمیاب‌تر شده و ارزش سهام سایر افراد بیشتر می‌شود.

تحلیل دقیق تاثیر تورم جهانی بر بازار ارزهای دیجیتال

شاید در سال‌های اولیه‌ی پیدایش ارزهای دیجیتال، بسیاری فکر می‌کردند این بازار یک جزیره‌ی مستقل است که هیچ ارتباطی با اقتصاد جهانی ندارد. اما امروزه می‌دانیم که بازار کریپتو به شدت تحت تاثیر اتفاقات اقتصاد کلان (Macroeconomics: شاخه‌ای از علم اقتصاد که به بررسی کل اقتصاد یک کشور یا جهان مانند سطح تورم، تولید ملی و بیکاری می‌پردازد) قرار دارد. وقتی تورم در کشورهای بزرگ به ویژه آمریکا بالا می‌رود، موج آن به سرعت به ساحل بازار رمزارزها می‌رسد و قیمت‌ها را دستخوش تغییر می‌کند.

اقتصاد کلان و کریپتو: شاخص قیمت مصرف‌کننده (CPI) چیست و چرا برای تریدرها اهمیت دارد؟

اگر اخبار بازارهای مالی را دنبال کرده باشید، حتما کلمه‌ی اختصاری CPI را بارها شنیده‌اید. شاخص قیمت مصرف‌کننده یا CPI در واقع یک دماسنج برای اندازه‌گیری تب تورم در اقتصاد است.

برای درک بهتر این مفهوم، یک سبد خرید بزرگ را تصور کنید که در آن کالاها و خدمات ضروری زندگی یک خانواده مانند نان، گوشت، بنزین، هزینه‌ی مسکن، بهداشت و پوشاک قرار دارد. دولت‌ها هر ماه قیمت این سبد را با ماه قبل و سال قبل مقایسه می‌کنند. اگر قیمت این سبد پر از کالا افزایش یافته باشد، نشان‌دهنده‌ی بالا رفتن تورم است. اما چرا تریدرها در بازار کریپتو با دقت بسیار زیادی به این شاخص نگاه می‌کنند؟

دلیل آن بسیار ساده است. دلار آمریکا نقش خون را در رگ‌های اقتصاد جهانی بازی می‌کند. وقتی CPI در آمریکا بالا می‌رود، یعنی تورم افزایش یافته است. در این حالت، معامله‌گران متوجه می‌شوند که بانک مرکزی آمریکا به زودی برای کنترل این تورم وارد عمل خواهد شد و این دخالت، مستقیما روی جریان پول و قیمت بیت کوین تاثیر می‌گذارد.

واکنش بازار کریپتو به افزایش نرخ بهره توسط بانک‌های مرکزی

همان‌طور که در بخش‌های قبلی گفتیم، وقتی تورم به شکل خطرناکی بالا می‌رود، بانک مرکزی برای مهار آن از ترمز دستی اقتصاد یعنی افزایش نرخ بهره استفاده می‌کند. به این اقدام، سیاست انقباضی (Contractionary Policy: تصمیمات مالی دولت‌ها و نهادهای مرکزی برای کاهش حجم پول در گردش و کم کردن سرعت رشد قیمت‌ها) می‌گویند. وقتی بانک‌های مرکزی نرخ بهره را بالا می‌برند، دو اتفاق مهم می‌افتد که برای بازار ارزهای دیجیتال خبر خوبی نیست:

• وام گرفتن گران می‌شود: سرمایه‌گذاران بزرگ معمولا برای خرید دارایی‌های بیشتر، از بانک‌ها وام‌های کلان می‌گیرند. وقتی سود وام‌ها زیاد شود، وام گرفتن دیگر صرفه‌ی اقتصادی ندارد و پول کمتری برای ورود به بازارهایی مانند ارز دیجیتال در دسترس خواهد بود.
• سپرده‌گذاری بانکی جذاب‌تر می‌شود: وقتی بانک‌ها سود بیشتری به پول‌های نقد و سپرده‌ها می‌دهند، بسیاری از افراد ترجیح می‌دهند پول خود را از بازارهای پرنوسان خارج کرده و در یک جای امن با سود تضمین‌شده قرار دهند.

در نتیجه‌ی این اتفاقات، پول از بازار ارزهای دیجیتال خارج می‌شود و ما معمولا شاهد افت قیمت‌ها در این بازار هستیم. به زبان ساده، سیاست‌های انقباضی مانند بستن شیر آب است که باعث می‌شود جریان نقدینگی ورودی به استخر کریپتو به شدت کاهش یابد.

تغییر رفتار سرمایه‌گذاران کلان در شرایط تورم بالا

سرمایه‌گذاران نهادی (Institutional Investors: شرکت‌ها، بانک‌ها و صندوق‌های سرمایه‌گذاری بزرگی که میلیاردها دلار پول را مدیریت می‌کنند) نقش اصلی را در تعیین مسیر و روند بازار دارند. در زمان تورم بالا و ترس از بحران اقتصادی، این نهادهای ثروتمند رفتار محافظه‌کارانه‌ای از خود نشان می‌دهند. دارایی‌ها در دنیای مالی از نظر میزان خطرپذیری، معمولا به دو دسته‌ی کلی تقسیم می‌شوند:

• دارایی‌های پرریسک (Risk-on): مانند سهام شرکت‌های تکنولوژی و ارزهای دیجیتال که نوسانات زیادی دارند، اما پتانسیل سودآوری آن‌ها نیز بسیار بالا است.
• دارایی‌های امن (Safe Haven): مانند طلا یا اوراق قرضه‌ی دولتی که در زمان بحران‌های اقتصادی، ارزش خود را بهتر حفظ می‌کنند و نوسان بسیار کمی دارند.

در دوره‌هایی که تورم جهانی اوج می‌گیرد و بانک‌های مرکزی در حال افزایش نرخ بهره هستند، سرمایه‌گذاران کلان معمولا ترجیح می‌دهند ریسک نکنند. آن‌ها بخشی از سرمایه‌ی خود را از بازارهای پرریسک مانند کریپتو خارج کرده و برای حفظ ارزش پولشان، به سمت دارایی‌های امن فرار می‌کنند. این تغییر رفتار، یکی از دلایل اصلی ریزش قیمت رمزارزها در کوتاه‌مدت هنگام انتشار اخبار بد اقتصادی است. البته داستان به همین جا ختم نمی‌شود؛ چرا که در بلندمدت، نگاه برخی از این سرمایه‌گذاران به بیت کوین تغییر کرده و آن را به عنوان سپری در برابر تورم می‌بینند که در بخش بعدی به طور مفصل به آن خواهیم پرداخت.

ارزهای دیجیتال: سپری در برابر تورم یا یک دارایی پرریسک؟

در زمان‌هایی که موج تورم به اقتصاد برخورد می‌کند، همه‌ی ما به دنبال یک جلیقه‌ی نجات می‌گردیم تا سرمایه‌ی خود را از غرق شدن نجات دهیم. دنیای رمزارز برای بسیاری از افراد همین نقش جلیقه‌ی نجات را ایفا می‌کند. اما سؤالی که ذهن بسیاری را به خود مشغول کرده این است که آیا همه‌ی ارزهای دیجیتال در برابر تورم مقاوم هستند یا اینکه این بازار خودش ریسک‌های جدیدی را به ما تحمیل می‌کند؟ در این بخش، این موضوع را از زاویه‌های مختلف بررسی می‌کنیم.

بیت کوین به عنوان طلای دیجیتال: آیا بیت کوین واقعا یک دارایی ذخیره ارزش است؟

بسیاری از تحلیل‌گران، بیت کوین را طلای دیجیتال می‌نامند. اما چرا این مقایسه انجام می‌شود؟ طلا به این دلیل ارزشمند است که مقدار آن در طبیعت محدود است و استخراج آن زحمت و هزینه‌ی زیادی دارد. بیت کوین هم دقیقا با همین منطق طراحی شده است. همان‌طور که پیش‌تر گفتیم، تنها 21 میلیون واحد بیت کوین وجود خواهد داشت و این محدودیت باعث می‌شود که دولت‌ها نتوانند با چاپ بی‌رویه‌ی آن، ارزشش را کاهش دهند.

بیت کوین به عنوان یک دارایی ذخیره ارزش (Store of Value: دارایی که ارزش خود را در طول زمان حفظ می‌کند و در بلندمدت قدرت خرید صاحبش را از بین نمی‌برد) شناخته می‌شود. اگرچه قیمت بیت کوین در کوتاه‌مدت نوسانات زیادی دارد، اما تاریخچه‌ی آن نشان داده که در بازه‌های زمانی چند ساله، توانسته است بسیار بیشتر از نرخ تورم جهانی رشد کند و قدرت خرید کاربرانش را چند برابر کند.

بررسی نقش استیبل کوین ها در حفظ ارزش سرمایه برای کاربران کشورهای درگیر تورم بالا

برای کاربرانی که در کشورهایی با تورم بسیار بالا زندگی می‌کنند، نوسانات شدید بیت کوین ممکن است نگران‌کننده باشد. در اینجاست که استیبل کوین ها (Stablecoin: ارز دیجیتالی که ارزش آن به یک دارایی ثابت مثل دلار یا طلا وابسته است تا از نوسانات شدید بازار در امان بماند) وارد بازی می‌شوند.

تتر یا همان USDT معروف، پرکاربردترین استیبل کوین در دنیاست که ارزش آن همیشه معادل یک دلار آمریکا باقی می‌ماند. استفاده از تتر برای کاربران ایرانی مزایای بزرگی دارد:

• دسترسی سریع به دلار: شما بدون نیاز به مراجعه‌ی حضوری به صرافی‌های سنتی، می‌توانید ریال خود را به دلار دیجیتال تبدیل کنید.
• حفظ ارزش پول در برابر سقوط پول ملی: وقتی تورم داخلی باعث کاهش ارزش ریال می‌شود، خرید تتر و داشتن آن به شما کمک می‌کند تا قدرت خرید خود را هم‌سطح با دلار جهانی نگه دارید.
• هزینه‌ی جابه‌جایی پایین: شما می‌توانید دلار دیجیتال خود را در سریع‌ترین زمان و با کارمزدی ناچیز به سراسر دنیا منتقل کنید.

کدام آلت کوین ها می توانند پوشش بهتری در برابر تورم ارائه دهند؟

به جز بیت کوین و تتر، برخی دیگر از آلت کوین ها (Altcoin: به تمام ارزهای دیجیتال به جز بیت کوین، آلت کوین گفته می‌شود) نیز مکانیزم‌های جالبی برای مقابله با تورم دارند.

یکی از بهترین مثال‌ها، اتریوم است. اتریوم پس از به‌روزرسانی‌های بزرگ خود، مکانیزمی را فعال کرد که طی آن بخشی از کارمزدهای هر تراکنش سوزانده می‌شود. این یعنی اگر فعالیت در شبکه‌ی اتریوم زیاد باشد، تعداد سکه‌هایی که از بین می‌روند ممکن است از تعداد سکه‌های جدید تولید شده بیشتر شود. این ویژگی باعث می‌شود اتریوم به یک دارایی کمیاب تبدیل شود. پروژه‌های دیگری که دارای عرضه‌ی محدود هستند یا سیستم‌های پاداش‌دهی منظمی دارند، گزینه‌های مناسبی برای بررسی به عنوان پوشش ضد تورمی محسوب می‌شوند.

چگونه نگاه سنتی به ارزهای دیجیتال در طول بحران های اقتصادی تغییر کرده است؟

در گذشته، بسیاری از اقتصاددانان کلاسیک، ارزهای دیجیتال را یک حباب یا یک سرگرمی برای شیفتگان تکنولوژی می‌دانستند. اما بحران‌های اقتصادی اخیر و تورم بی‌سابقه‌ی سال‌های گذشته باعث شد که این نگاه تغییر کند. امروزه شرکت‌های بزرگ سرمایه‌گذاری و حتی برخی بانک‌ها، بخشی از سبد دارایی خود را به رمزارزها اختصاص می‌دهند. این تغییر نگرش به چند دلیل رخ داده است:

• بی‌اعتمادی به سیستم‌های مرکزی: وقتی بانک‌های مرکزی با چاپ پول باعث تورم می‌شوند، مردم به دنبال سیستم‌های غیرمتمرکز (Decentralized: سیستمی که توسط هیچ فرد یا نهاد خاصی کنترل نمی‌شود و قدرت در آن بین همه‌ی شرکت‌کنندگان توزیع شده است) می‌روند که قوانین ثابتی دارند.
• نقدشوندگی بالا: برخلاف ملک یا طلا که فروش آن‌ها ممکن است زمان‌بر باشد، ارزهای دیجیتال را می‌توان در هر ساعت از شبانه‌روز به سرعت به پول نقد تبدیل کرد.
• شفافیت: در دنیای بلاک چین، همه‌ی قوانین مربوط به عرضه‌ی پول شفاف است و هیچ دولتی نمی‌تواند پنهانی موجودی ارزها را تغییر دهد.

در نهایت، ارزهای دیجیتال اگرچه هنوز با چالش نوسان روبرو هستند، اما به عنوان یک ابزار قدرتمند در جعبه‌ابزار مالی انسان مدرن برای مبارزه با غول تورم جای خود را محکم کرده‌اند.

چالش‌ها و ریسک‌های پنهان کریپتو در شرایط تورمی

با وجود تمام ویژگی‌های مثبتی که در بخش‌های قبل برای مقابله با کاهش ارزش پول بررسی کردیم، بازار ارزهای دیجیتال یک مسیر بدون دست‌انداز و کاملا امن نیست. ورود به این فضا، به خصوص در زمان‌هایی که اقتصاد جهانی با تورم دست و پنجه نرم می‌کند، چالش‌ها و ریسک‌های پنهانی به همراه دارد. اگر بدون شناخت این خطرات وارد بازار شویم، ممکن است به جای حفظ سرمایه‌ی خود، با ضررهای سنگینی روبه‌رو شویم. در این بخش، مهم‌ترین چالش‌هایی را که باید به عنوان یک سرمایه‌گذار هوشمند از آن‌ها آگاه باشید، مرور می‌کنیم.

نوسانات شدید قیمتی؛ شمشیری دو لبه برای سرمایه‌گذاران

یکی از بارزترین و معروف‌ترین ویژگی‌های بازار رمزارزها، نوسان (Volatility: تغییرات سریع، ناگهانی و شدید قیمت یک دارایی در یک بازه‌ی زمانی کوتاه) است. در بازارهای سنتی مانند طلا یا مسکن، قیمت‌ها معمولا با شیب ملایمی تغییر می‌کنند؛ اما در دنیای کریپتو، دیدن رشد یا افت ده درصدی قیمت‌ها در یک روز، اتفاق عجیبی نیست. این نوسانات شدید دقیقا مانند یک شمشیر دو لبه عمل می‌کنند و رفتار آن‌ها شبیه به سوار شدن بر یک ترن هوایی پرسرعت است:

• لبه‌ی اول (سودهای جذاب): نوسان بالا به معامله‌گران اجازه می‌دهد تا در مدت زمان کوتاهی به سودهای قابل توجهی دست پیدا کنند. زمانی که بازار در روند صعودی قرار دارد، رشد قیمت‌ها می‌تواند بسیار سریع‌تر از هر بازار سنتی دیگری اثرات تورم را خنثی کند.
• لبه‌ی دوم (خطر آب شدن سرمایه): روی دیگر سکه، زمانی است که بازار وارد فاز نزولی یا اصطلاحا بازار خرسی (Bear Market: دوره‌ای که در آن قیمت دارایی‌ها به طور مداوم کاهش می‌یابد و ترس بر سرمایه‌گذاران حاکم است) می‌شود. در این شرایط، قیمت ارزهای دیجیتال ممکن است در عرض چند هفته بخش بزرگی از ارزش خود را از دست بدهند.

برای یک فرد مبتدی، تحمل این افت و خیزهای ناگهانی از نظر روانی بسیار دشوار است. به همین دلیل، همیشه توصیه می‌شود پولی را وارد این بازار کنید که برای هزینه‌های روزمره‌ی زندگی به آن نیاز فوری ندارید، تا مجبور نشوید دارایی خود را در روزهای افت بازار با ضرر بفروشید.

همبستگی (Correlation) بازار کریپتو با بازار سهام

در روزهای اولیه‌ی پیدایش ارزهای دیجیتال، بسیاری از طرفداران این تکنولوژی باور داشتند که بازار کریپتو یک جزیره‌ی کاملا مستقل است و هیچ ارتباطی با بازارهای مالی سنتی ندارد. اما با گذشت زمان و بزرگ‌تر شدن این بازار، مفهوم اقتصادی بسیار مهمی به نام همبستگی (Correlation: معیاری که نشان می‌دهد قیمت دو یا چند دارایی مختلف تا چه حد هم‌جهت و شبیه به یکدیگر حرکت می‌کنند) خود را نشان داد.

امروزه مشاهده می‌کنیم که رفتار بیت کوین و سایر ارزهای دیجیتال، شباهت بسیار زیادی به بازار سهام آمریکا، به ویژه سهام شرکت‌های بزرگ تکنولوژی پیدا کرده است. اما چرا این اتفاق می‌افتد؟ دلیل اصلی این موضوع به چند عامل کلیدی برمی‌گردد:

• ورود سرمایه‌گذاران کلان: در سال‌های اخیر، شرکت‌های بزرگ سرمایه‌گذاری و بانک‌ها (که در بازارهای سنتی فعالیت دارند) پول‌های هنگفتی را وارد بازار کریپتو کرده‌اند. زمانی که شرایط اقتصاد کلان نگران‌کننده می‌شود و تورم بالا می‌رود، این سرمایه‌گذاران بزرگ برای کاهش ریسک خود، همزمان شروع به فروش سهام و ارزهای دیجیتال خود می‌کنند.
• واکنش یکسان به نرخ بهره: همان‌طور که پیش‌تر بررسی کردیم، وقتی بانک‌های مرکزی برای مهار تورم نرخ بهره را بالا می‌برند، دریافت وام گران‌تر می‌شود. این سیاست هم برای شرکت‌های تکنولوژی که نیاز به سرمایه برای رشد دارند مضر است و هم برای بازار پرریسک کریپتو. در نتیجه، هر دو بازار با هم افت می‌کنند.

این همبستگی بالا یک ریسک مهم برای کسانی است که به دنبال پوشش تورمی هستند. اگر قرار است ارزهای دیجیتال پناهگاهی در برابر بحران‌های اقتصادی باشند، نباید دقیقا هم‌مسیر با دارایی‌های پرریسکی مانند سهام حرکت کنند. این موضوع نشان می‌دهد که در دوره‌های افت شدید اقتصاد جهانی، ارزهای دیجیتال ممکن است در کوتاه‌مدت نتوانند نقش یک پناهگاه کاملا امن را ایفا کنند و نیاز به یک استراتژی سرمایه‌گذاری بلندمدت و سبد دارایی متنوع دارند.

منابع:

Crypto.com

DYDX