NFT تقسیم شده (Fractional NFT) چیست؟ راهنمای جامع مالکیت اشتراکی

توسعه سریع متاورس و بازی‌های بلاکچینی، دارایی‌هایی مانند زمین‌های مجازی یا آیتم‌های کاربردی درون بازی را به کالاهایی لوکس و دور از دسترس تبدیل کرده است. پرداخت هزینه‌های سنگین برای خرید یک قطعه زمین مجازی در پلتفرم‌های پیشرو، برای یک کاربر عادی که قصد شروع فعالیت یا کسب درآمد از این فضا را دارد، عملا غیرممکن به نظر می‌رسد و او را با حس جاماندگی از بازار رها می‌کند. این مطلب به روشنی نشان می‌دهد که چگونه پدیده توکن‌های اشتراکی، انحصار خرید این دارایی‌های گران‌بها را می‌شکند و مسیر ورود به سرمایه‌گذاری‌های کلان را هموار می‌کند.

توکن NFT تقسیم شده یا Fractional NFT چیست؟

دنیای رمزارزها همیشه پر از شگفتی و نوآوری است. احتمالا تا به حال درباره‌ی پروژه‌های گران‌قیمت توکن‌های غیرمثلی شنیده‌اید که با قیمت‌های میلیون دلاری خرید و فروش می‌شوند. اما آیا این بازار فقط برای افراد ثروتمند است؟ پاسخ منفی است. اینجا است که مفهوم توکن NFT تقسیم شده به میدان می‌آید تا بازی را تغییر دهد.

به زبان خیلی ساده، یک Fractional NFT همان توکن غیرمثلی اصلی است که به قطعات کوچک‌تر و ارزان‌تر تقسیم شده است. این کار به افراد بیشتری اجازه می‌دهد تا با سرمایه‌ی کم، در یک دارایی دیجیتال بسیار با ارزش شریک شوند. برای درک بهتر این موضوع، باید نگاهی دقیق‌تر به مفهوم مالکیت اشتراکی بیندازیم.

مفهوم مالکیت اشتراکی در دارایی‌های دیجیتال به زبان ساده

تصور کنید یک تابلوی نقاشی بسیار معروف و گران‌قیمت در یک گالری به فروش گذاشته شده است. قیمت این تابلو آن‌قدر بالا است که هیچ‌کس به تنهایی توانایی خرید آن را ندارد. حالا فرض کنید یک سیستم شفاف ایجاد شود که این تابلو را به یک میلیون سهم مساوی تقسیم کند. شما می‌توانید با پرداخت مبلغی بسیار کم، مثلا ده دلار، یک سهم از این تابلوی ارزشمند را بخرید. در این حالت، شما مالک کل تابلو نیستید، اما به اندازه‌ی همان یک سهم، در مالکیت و سودهای احتمالی آن شریک هستید.

این دقیقا همان اتفاقی است که در دنیای بلاکچین (Blockchain یا دفتر کل توزیع‌شده‌ای که اطلاعات تراکنش‌ها را شفاف و امن ثبت می‌کند) رخ می‌دهد. زمانی که یک دارایی دیجیتال بسیار گران‌قیمت است، مالک آن می‌تواند توکن خود را در یک Smart Contract (قرارداد هوشمند یا کدهای کامپیوتری خودکاری که بدون نیاز به واسطه دستورات را اجرا می‌کنند) قفل کند. این قرارداد هوشمند، توکن اصلی را به عنوان وثیقه نگه می‌دارد و در مقابل، هزاران یا میلیون‌ها توکن کوچک‌تر صادر می‌کند. حالا هر کاربری می‌تواند با خرید این توکن‌های کوچک، بخشی از مالکیت آن اثر هنری یا دارایی دیجیتال را به دست بیاورد.

بررسی تفاوت NFT معمولی و NFT تقسیم شده (همراه با جدول مقایسه ویژگی‌ها)

برای این که درک بهتری از ساختار این دو نوع دارایی داشته باشیم، بهتر است آن‌ها را در کنار هم قرار دهیم. در یک NFT معمولی که معمولا با استاندارد ERC-721 (کد استانداردی برای ساخت توکن‌های کاملا یکتا و غیرقابل کپی در شبکه‌ی اتریوم) ساخته می‌شود، ما با یک دارایی کاملا مستقل و یکپارچه روبرو هستیم. یک شخص آن را می‌خرد و تنها یک کیف پول دیجیتال مالک آن است.

اما در نقطه‌ی مقابل، وقتی آن دارایی تقسیم می‌شود، قطعات جدید به صورت توکن‌های قابل تعویض یا ERC20 (استاندارد ساخت توکن‌های معمولی مانند تتر که ارزش همه‌ی آن‌ها با هم برابر است) به بازار عرضه می‌شوند. این یعنی شما می‌توانید این قطعات را به راحتی در صرافی‌ها خرید و فروش کنید و درگیر پیدا کردن یک خریدار خاص برای کل اثر نشوید.

در جدول زیر، تفاوت‌های کلیدی این دو مدل را به صورت خلاصه و کاربردی بررسی کرده‌ایم:

ویژگی اصلی	توکن NFT معمولی	توکن NFT تقسیم شده
نوع مالکیت	انحصاری (فقط یک نفر یا یک کیف پول مالک آن است)	اشتراکی (صدها یا هزاران نفر به طور همزمان مالک قطعات هستند)
هزینه‌ی ورود به سرمایه‌گذاری	معمولا بسیار بالا و نیازمند سرمایه‌ی کلان	بسیار پایین و کاملا متناسب با بودجه‌ی سرمایه‌گذاران خرد
وضعیت Liquidity	پایین (پیدا کردن خریدار برای یک اثر گران‌قیمت زمان‌بر است)	بالا (قطعات کوچک به سرعت و آسانی در بازار معامله می‌شوند)
ساختار فنی توکن	توکن غیرمثلی و کاملا یکتا	توکن‌های قابل تعویض و مشابه ارزهای دیجیتال معمولی

همان‌طور که در این جدول می‌بینید، هدف اصلی از قطعه‌بندی یک دارایی دیجیتال، از بین بردن محدودیت‌های مالی و باز کردن درهای سرمایه‌گذاری برای تمام افراد جامعه است. با این روش، دیگر نیازی نیست برای ورود به پروژه‌های بزرگ، سرمایه‌ی هنگفتی داشته باشید.

چرا به مالکیت اشتراکی در دنیای توکن‌های غیرمثلی نیاز داریم؟

هر فناوری جدیدی معمولا برای حل یک مشکل خاص به وجود می‌آید. در روزهای اولیه‌ی پیدایش توکن‌های غیرمثلی، همه‌چیز جذاب و هیجان‌انگیز بود، اما خیلی زود یک مانع بزرگ بر سر راه علاقه‌مندان قرار گرفت. برای درک این که چرا ایده‌ی قطعه‌بندی و مالکیت مشترک شکل گرفت، باید نگاهی به وضعیت بازار و دغدغه‌های سرمایه‌گذاران خرد بیندازیم.

چالش قیمت‌های نجومی در کلکسیون‌های معروف

تصور کنید در حال قدم زدن در یک محله‌ی بسیار لوکس هستید و دلتان می‌خواهد یک خانه‌ی زیبا در آنجا بخرید، اما قیمت‌ها آن‌قدر بالا است که حتی پس‌انداز سال‌ها کار کردن هم برای خرید آن کافی نیست. این دقیقا همان اتفاقی است که در دنیای هنر دیجیتال رخ داد.

پروژه‌ها و کلکسیون‌های معروفی مانند میمون‌های کسل (Bored Ape Yacht Club) یا کریپتوپانکس به سرعت رشد کردند و قیمت هر یک از دارایی‌های آن‌ها به صدها هزار یا حتی میلیون‌ها دلار رسید. این افزایش قیمت شدید، باعث ایجاد دو چالش اساسی در بازار شد:

• ایجاد سد ورود (Barrier to Entry): سرمایه‌گذاران خرد و افرادی که بودجه‌ی محدودی داشتند، عملا از بازار پروژه‌های معتبر و سودآور حذف شدند و فقط تماشاگر سودهای کلان ثروتمندان بودند.
• کاهش خریدار بالقوه: وقتی قیمت یک دارایی دیجیتال بیش از حد بالا می‌رود، پیدا کردن شخصی که حاضر باشد تمام آن مبلغ سنگین را به صورت یک‌جا پرداخت کند، بسیار سخت می‌شود. این یعنی سرمایه‌ی مالک اصلی در آن دارایی قفل می‌شود.

تغییر رویکرد از مالکیت فردی به سرمایه‌گذاری جمعی

برای حل مشکلاتی که در بخش قبل بررسی کردیم، بازار به یک راهکار هوشمندانه نیاز داشت. راهکار این بود: اگر نمی‌توانی کل دارایی را بخری، با دیگران شریک شو و بخشی از آن را بخر. این تفکر باعث شد تا رویکرد بازار از مالکیت فردی و انحصاری، به سمت سرمایه‌گذاری جمعی و مشارکتی تغییر مسیر دهد.

این تغییر رویکرد، درهای جدیدی را به روی کاربران باز کرد و مزیت‌های فوق‌العاده‌ای را با خود به همراه آورد:

• دموکراتیزه شدن بازار (Democratization): حالا دیگر نیازی نیست یک سرمایه‌دار بزرگ باشید. هزاران نفر می‌توانند با روی هم گذاشتن سرمایه‌های خرد خود، مالک یک اثر هنری بی‌نظیر شوند. این یعنی فرصت‌های سرمایه‌گذاری به صورت عادلانه‌تری بین عموم مردم پخش می‌شود.
• کاهش ریسک سرمایه‌گذاری: در گذشته، اگر تمام بودجه‌ی خود را برای خرید یک توکن گران‌قیمت خرج می‌کردید، ریسک بسیار بالایی را متحمل می‌شدید. اما با رویکرد جمعی، می‌توانید سرمایه‌ی خود را بین قطعاتی از چند پروژه‌ی مختلف تقسیم کنید و اصطلاحا تمام تخم‌مرغ‌های خود را در یک سبد نچینید.
• تشکیل جامعه‌ی کاربری قوی (Community): وقتی هزاران نفر مالک قطعات یک اثر هستند، همه‌ی آن‌ها برای موفقیت و شناخته شدن بیشتر آن پروژه در شبکه‌های اجتماعی تلاش می‌کنند. این حمایت دسته‌جمعی، در نهایت به نفع رشد ارزش آن دارایی تمام خواهد شد.

یک توکن NFT چگونه به قطعات کوچک‌تر تقسیم می‌شود؟

شاید برای شما هم این سوال پیش آمده باشد که از نظر فنی، چگونه می‌توان یک تصویر یا دارایی دیجیتال واحد را به هزاران بخش مساوی تقسیم کرد؟ برای درک این موضوع، بیایید یک مثال ساده بزنیم. فرض کنید شما یک شمش طلای یک کیلوگرمی دارید. شما نمی‌توانید این شمش را برای خریدهای روزمره تکه‌تکه کنید. بنابراین، آن را در گاوصندوق یک بانک معتبر قرار می‌دهید و بانک در ازای آن، هزار برگه‌ی گواهی صادر می‌کند که هر کدام نشان‌دهنده‌ی مالکیت یک گرم از آن شمش طلا است.

فرایند تقسیم کردن توکن‌های غیرمثلی در دنیای بلاکچین هم دقیقا بر اساس همین منطق و به کمک کدهای کامپیوتری انجام می‌شود. بیایید قدم‌به‌قدم این مسیر را بررسی کنیم.

نقش قراردادهای هوشمند در قفل کردن دارایی و صدور توکن‌های جدید

همان‌طور که در بانک به یک گاوصندوق امن نیاز داریم، در دنیای بلاکچین این وظیفه بر عهده‌ی قراردادهای هوشمند است. زمانی که مالک یک اثر دیجیتال تصمیم می‌گیرد دارایی خود را به اشتراک بگذارد، ابتدا باید آن را به یک Vault (گاوصندوق دیجیتال یا نوعی قرارداد هوشمند که دارایی‌ها را با امنیت کامل در خود نگه می‌دارد) منتقل کند.

به محض این که توکن اصلی در این گاوصندوق دیجیتال قفل شد، قرارداد هوشمند بر اساس دستوراتی که از پیش برای آن تعریف شده است، شروع به Mint (مینت یا فرایند تولید و ثبت توکن‌های جدید در شبکه‌ی بلاکچین) می‌کند. تعداد این قطعات جدید و قیمت اولیه‌ی آن‌ها توسط مالک اصلی تعیین می‌شود. این قطعات سپس به بازار عرضه می‌شوند تا سرمایه‌گذاران بتوانند آن‌ها را خریداری کنند. در تمام این مدت، توکن اصلی با امنیت کامل در گاوصندوق قفل می‌ماند.

تبدیل استاندارد ERC-721 به توکن‌های قابل تعویض ERC-20

یکی از جذاب‌ترین بخش‌های این فناوری، تبدیل استانداردهای شبکه‌ی اتریوم به یکدیگر است. همان‌طور که می‌دانید، توکن اصلی یک دارایی کاملا منحصربه‌فرد است و با استاندارد ERC-721 ساخته شده است. اما قطعاتی که از آن تولید می‌شوند، دیگر منحصربه‌فرد نیستند؛ بلکه دارایی‌هایی Fungible (قابل تعویض یا دارایی‌هایی که ارزش تک‌تک آن‌ها با هم برابر است، مانند اسکناس‌های بانکی) محسوب می‌شوند.

به همین دلیل، قرارداد هوشمند توکن‌های جدید را با استاندارد ERC-20 می‌سازد. این تغییر استاندارد دو مزیت بسیار مهم دارد:

• سهولت در معامله: توکن‌های ERC-20 به راحتی در هر DEX (صرافی غیرمتمرکز یا پلتفرمی که بدون نیاز به واسطه‌های انسانی امکان خرید و فروش رمزارزها را فراهم می‌کند) قابل معامله هستند.
• تامین نقدینگی: کاربران می‌توانند قطعات خود را به سرعت بفروشند یا در استخرهای نقدینگی قرار دهند تا از آن‌ها سود کسب کنند.

فرایند بازسازی یا Buyout؛ چگونه قطعات NFT دوباره یکپارچه می‌شوند؟

حالا ممکن است این سوال برایتان ایجاد شود که آیا این توکن برای همیشه به صورت قطعه‌قطعه باقی می‌ماند؟ پاسخ منفی است. در دنیای مالکیت اشتراکی، مکانیزمی به نام Buyout (بازخرید یا فرایندی که در آن یک شخص پیشنهاد خرید تمام قطعات را می‌دهد تا دوباره کل دارایی را تصاحب کند) وجود دارد.

فرایند بازسازی به این شکل کار می‌کند:

• ارائه‌ی پیشنهاد خرید: اگر شخصی بخواهد کل توکن اصلی را داشته باشد، باید مبلغی (معمولا به شکل اتریوم) را معادل یا بیشتر از ارزش کل قطعات، به قرارداد هوشمند واریز کند.
• آغاز مزایده: با ثبت این پیشنهاد، یک Auction (مزایده یا حراجی زمان‌دار که به دیگران اجازه می‌دهد قیمت‌های بالاتری پیشنهاد دهند) برای یک مدت مشخص (مثلا هفت روز) آغاز می‌شود.
• تکمیل فرایند: اگر در پایان زمان مشخص‌شده، کسی قیمت بالاتری پیشنهاد ندهد، شخص خریدار برنده‌ی مزایده می‌شود.
• آزادسازی دارایی: در این مرحله، توکن‌های خرد در دست کاربران Burn (سوزاندن یا فرایند از بین بردن همیشگی توکن‌ها برای خارج کردن آن‌ها از چرخه‌ی بازار) می‌شوند و در ازای آن، مبلغ پرداخت‌شده توسط خریدار به نسبت سهم هر کاربر به کیف پول آن‌ها واریز می‌گردد. سپس گاوصندوق دیجیتال باز شده و توکن اصلی به کیف پول شخص خریدار منتقل می‌شود.

با این مکانیزم هوشمندانه، چرخه‌ی عمر یک توکن تقسیم شده همواره پویا می‌ماند و حقوق تمام سرمایه‌گذاران خرد نیز به خوبی حفظ می‌شود.

مزایای سرمایه‌گذاری در F.NFT

اکنون که می‌دانیم قطعه‌بندی دارایی‌های دیجیتال از نظر فنی چگونه انجام می‌شود، زمان آن رسیده است که بپرسیم این کار چه فایده‌ای برای بازار و کاربران دارد؟ هر نوآوری در دنیای رمزارزها، تنها در صورتی موفق می‌شود که بتواند گره‌ای از مشکلات قبلی باز کند. توکن‌های تقسیم شده به خوبی توانسته‌اند سه مشکل بزرگ بازار سنتی این دارایی‌ها را حل کنند. در ادامه، این سه مزیت کلیدی را با زبانی ساده بررسی می‌کنیم.

کاهش هزینه ورود و ایجاد فرصت برابر برای سرمایه‌گذاران خرد

مهم‌ترین و واضح‌ترین مزیت این فناوری، از بین بردن دیوارهای بلند مالی است. در بازار سنتی، خرید یک اثر هنری دیجیتال از پروژه‌های معتبر، نیازمند پرداخت مبالغ هنگفتی است. این موضوع باعث می‌شود تا Retail Investors (سرمایه‌گذاران خرد یا افرادی که با سرمایه‌ی شخصی و محدود معامله می‌کنند) هیچ شانسی برای ورود به این بخش از بازار نداشته باشند.

اما با تقسیم یک دارایی به هزاران یا میلیون‌ها قطعه، هزینه‌ی ورود به شدت کاهش می‌یابد. به عنوان مثال، اگر یک توکن صد هزار دلاری به صد هزار قطعه تقسیم شود، هر کاربر می‌تواند تنها با پرداخت یک دلار، سهمی از آن پروژه‌ی ارزشمند داشته باشد. این ویژگی، فرصت‌های برابری را برای همه‌ی افراد جامعه‌ی کریپتو فراهم می‌کند تا بر اساس بودجه‌ی خود در سودهای احتمالی آینده‌ی بازار سهیم شوند.

تزریق نقدینگی بالا به بازار کند و کم‌حجم NFTها

یکی از بزرگترین دردسرهای دارایی‌های دیجیتال یکپارچه، کمبود Trading Volume (حجم معاملات یا مقدار پولی که در یک بازه‌ی زمانی مشخص برای خرید و فروش در گردش است) است. وقتی شما مالک یک توکن گران‌قیمت هستید، اگر به پول نقد نیاز پیدا کنید، ممکن است هفته‌ها یا ماه‌ها طول بکشد تا خریدار مناسبی پیدا شود که حاضر باشد مبلغ درخواستی شما را به طور کامل پرداخت کند.

در مقابل، توکن‌های تقسیم شده این مشکل را به طور کامل برطرف کرده‌اند. از آنجایی که قطعات جدید مانند ارزهای دیجیتال معمولی در صرافی‌ها خرید و فروش می‌شوند، شما می‌توانید در هر ساعت از شبانه‌روز، سهم خود را در عرض چند ثانیه بفروشید. این جریان روان سرمایه، باعث می‌شود تا بازار از حالت کند و بی‌روح خارج شده و پویایی بسیار بالایی پیدا کند.

کشف قیمت منطقی‌تر برای دارایی‌های دیجیتال با ارزش

ارزیابی و تعیین قیمت واقعی یک اثر هنری یا دارایی دیجیتال همیشه کار سختی بوده است. وقتی یک توکن فقط در اختیار یک نفر باشد، قیمت آن صرفا بر اساس حدس و گمان یا مبلغی تعیین می‌شود که آخرین خریدار برای آن پرداخته است.

اما زمانی که یک توکن قطعه‌بندی می‌شود، مکانیزمی به نام Price Discovery (کشف قیمت یا فرایندی که در آن تعامل خریداران و فروشندگان متعدد در بازار آزاد، ارزش واقعی و عادلانه‌ی یک دارایی را مشخص می‌کند) به کار می‌افتد. مزایای این فرایند عبارتند از:

• شفافیت لحظه‌ای: از آنجا که قطعات به صورت مداوم در صرافی‌ها معامله می‌شوند، ارزش کل دارایی به صورت لحظه‌ای و بر اساس عرضه و تقاضای واقعی بازار محاسبه می‌شود.
• کاهش حباب‌های قیمتی: وقتی هزاران نفر در تعیین قیمت یک دارایی مشارکت دارند، احتمال قیمت‌گذاری‌های غیرمنطقی و احساسی توسط یک شخص خاص به شدت کاهش می‌یابد.
• اعتمادسازی: سرمایه‌گذاران جدید با اطمینان بیشتری وارد پروژه‌ای می‌شوند که قیمت آن توسط یک بازار فعال و پویا تایید شده است.

به این ترتیب، ایده‌ی مالکیت اشتراکی نه تنها خرید را آسان‌تر می‌کند، بلکه به بازار کمک می‌کند تا به بلوغ و ثبات قیمتی بیشتری برسد.

کاربردهای جذاب Fractional NFT در بازارهای مختلف

اکنون که با مزایای این فناوری آشنا شدیم، وقت آن است که ببینیم این ایده‌ی نوآورانه در دنیای واقعی چگونه استفاده می‌شود. مالکیت اشتراکی تنها محدود به یک بخش خاص نیست و در حال باز کردن درهای جدیدی به روی حوزه‌های مختلف اقتصاد دیجیتال است. در ادامه، سه مورد از مهم‌ترین و جذاب‌ترین کاربردهای توکن‌های تقسیم شده را با هم بررسی می‌کنیم.

سرمایه‌گذاری خرد روی آثار هنری دیجیتال و کلکسیون‌های گران‌بها

آشناترین و محبوب‌ترین کاربرد توکن‌های غیرمثلی، دنیای هنر دیجیتال و کلکسیون‌ها است. حتما نام پروژه‌های بزرگی را شنیده‌اید که تصاویر آن‌ها با قیمت‌های خیره‌کننده‌ای معامله می‌شوند. در بازار رمزارزها به این پروژه‌های درجه یک و بسیار ارزشمند اصطلاحا Blue chip (پروژه‌ها و دارایی‌های بسیار معتبر و باارزش بازار که سابقه‌ی رشد و ثبات خوبی دارند) می‌گویند.

در حالت عادی، خرید یک توکن از یک کلکسیون معتبر برای بیشتر افراد غیرممکن است. اما به کمک فناوری توکن‌های تقسیم شده، یک تابلوی نقاشی دیجیتال از یک هنرمند معروف می‌تواند به هزاران سهم کوچک تبدیل شود. این اتفاق دو فایده‌ی مهم دارد:

• برای هنرمندان: آن‌ها می‌توانند آثار ارزشمند خود را به جامعه‌ی بزرگتری از طرفدارانشان بفروشند و راحت‌تر سرمایه جذب کنند.
• برای کاربران: افراد عادی می‌توانند با پرداخت مبالغی بسیار کم، روی آثار هنری آینده‌دار سرمایه‌گذاری کنند و از رشد قیمت آن‌ها در طول زمان سود ببرند.

خرید اشتراکی زمین و املاک در دنیای متاورس

دومین کاربرد هیجان‌انگیز این فناوری، در دنیای Metaverse (متاورس یا دنیای مجازی سه‌بعدی که کاربران می‌توانند در آن کار، بازی و معاشرت کنند) به چشم می‌خورد. در پلتفرم‌های معروف متاورسی، قطعات زمین مجازی درست مانند زمین‌های واقعی در شهرهای بزرگ، بسیار ارزشمند و گران‌قیمت هستند. شرکت‌های بزرگ و سرمایه‌داران کلان این زمین‌ها را می‌خرند تا در آن‌ها فروشگاه، گالری یا محیط‌های تفریحی بسازند.

برای یک کاربر عادی، پرداخت ده‌ها هزار دلار برای خرید یک قطعه زمین مجازی منطقی نیست. اما فرض کنید شما و گروهی از دوستانتان، پول‌های خود را روی هم بگذارید تا یک مغازه‌ی تجاری در بهترین نقطه‌ی شهر بخرید و سپس آن را اجاره دهید. توکن‌های تقسیم شده دقیقا همین امکان را در متاورس فراهم می‌کنند. کاربران می‌توانند به صورت دسته‌جمعی یک زمین مجازی گران‌قیمت را بخرند، آن را توسعه دهند یا به دیگران اجاره دهند و در نهایت، سود حاصل از این سرمایه‌گذاری را به نسبت سهم خود بین یکدیگر تقسیم کنند.

مالکیت گروهی آیتم‌های ارزشمند در بازی‌های بلاکچینی

بازی‌های نسل جدید تنها برای سرگرمی نیستند؛ بلکه اقتصاد خاص خود را دارند. در این دسته از بازی‌ها که با مدل Play-to-Earn (بازی برای کسب درآمد یا مدل جدیدی از بازی‌ها که بازیکنان در ازای فعالیت و پیروزی‌های خود ارز دیجیتال پاداش می‌گیرند) شناخته می‌شوند، داشتن آیتم‌های قدرتمند بسیار مهم است.

گاهی اوقات، یک شمشیر افسانه‌ای، یک سفینه‌ی فضایی پیشرفته یا یک کاراکتر خاص در بازی، قیمت بسیار بالایی دارد. بازیکنانی که بودجه‌ی کافی ندارند، نمی‌توانند این آیتم‌ها را بخرند و در نتیجه از جوایز بزرگ بازی محروم می‌شوند. در اینجا، مالکیت گروهی به عنوان یک راهکار عالی وارد عمل می‌شود:

• تجمیع سرمایه: چند بازیکن می‌توانند با هم یک آیتم گران‌قیمت و سطح بالا را به صورت اشتراکی خریداری کنند.
• استفاده‌ی نوبتی یا تیمی: بازیکنان می‌توانند به صورت توافقی یا تیمی از آن آیتم در محیط بازی استفاده کنند.
• تقسیم پاداش‌ها: تمام جوایز و ارزهای دیجیتالی که به کمک آن آیتم قدرتمند به دست می‌آید، بین مالکان آن به صورت عادلانه تقسیم می‌شود.

به این ترتیب، توکن‌های تقسیم شده نه تنها فاصله‌ی طبقاتی را در بازارهای مالی کم می‌کنند، بلکه هیجان و رقابت در دنیای بازی‌ها را نیز برای همه دست‌یافتنی‌تر می‌سازند.

ریسک‌ها و چالش‌های پنهان در خرید توکن‌های اشتراکی

همیشه به یاد داشته باشید که در دنیای سرمایه‌گذاری، هیچ سودی بدون ریسک نیست. هر فناوری جدیدی در کنار تمام مزایای فوق‌العاده‌اش، نقاط ضعف و خطراتی هم دارد که باید با چشمانی باز به آن‌ها نگاه کنیم. توکن‌های تقسیم شده نیز از این قاعده مستثنی نیستند. برای این که یک سرمایه‌گذار هوشمند باشید، باید با چالش‌های پنهان این مسیر آشنا شوید تا بتوانید از سرمایه‌ی خود به بهترین شکل محافظت کنید.

خطر انحصار در فرایند حراج و بازسازی توکن توسط نهنگ‌ها

در بخش‌های قبلی یاد گرفتیم که چگونه یک شخص می‌تواند با پیشنهاد خرید کل دارایی، فرایند حراج را آغاز کند تا قطعات دوباره یکپارچه شوند. این مکانیزم بسیار جذاب است، اما یک نقطه‌ی ضعف بزرگ دارد و آن حضور Whales (نهنگ‌ ها یا سرمایه‌دارانی که مقدار بسیار زیادی پول در اختیار دارند و می‌توانند روند بازار را به نفع خود تغییر دهند) است.

تصور کنید بازار در یک وضعیت نزولی قرار دارد و قیمت‌ها افت کرده‌اند. یک نهنگ می‌تواند از این فرصت استفاده کند و با ثبت یک پیشنهاد خرید برای کل توکن، حراجی را آغاز کند. از آنجایی که سرمایه‌گذاران خرد توانایی مالی برای رقابت با این شخص و پیشنهاد قیمت‌های بالاتر را ندارند، نهنگ به راحتی برنده‌ی مزایده می‌شود. نتیجه‌ی این اتفاق چیست؟

• کاربران عادی مجبور می‌شوند قطعات خود را در یک زمان نامناسب بفروشند.
• سود اصلی ناشی از رشد آینده‌ی آن دارایی، تنها به جیب یک سرمایه‌دار بزرگ می‌رود و عملا هدف اصلی مالکیت اشتراکی زیر سوال می‌رود.

ابهامات قانونی؛ آیا توکن‌های تقسیم شده نوعی اوراق بهادار هستند؟

یکی از جدی‌ترین چالش‌هایی که آینده‌ی این فناوری را تهدید می‌کند، نگاه قانون‌گذاران و دولت‌ها به آن است. در بازارهای مالی سنتی، مفهومی به نام Securities (اوراق بهادار یا اسناد مالی دارای ارزشی مانند سهام شرکت‌ها که خرید و فروش آن‌ها تحت نظارت قوانین سخت‌گیرانه‌ی دولتی است) وجود دارد.

وقتی شما قطعه‌ای از یک اثر هنری دیجیتال را می‌خرید، در واقع پولی را پرداخت می‌کنید و امیدوار هستید که به دلیل تلاش‌های تیم سازنده یا نوسانات بازار، ارزش سهم شما بالا برود و سود کنید. از نظر بسیاری از نهادهای نظارتی در جهان، این فرایند دقیقا شبیه به خرید سهام یک شرکت است. اگر در آینده مراجع قانونی تصمیم بگیرند توکن‌های اشتراکی را به عنوان اوراق بهادار دسته‌بندی کنند، پلتفرم‌های خرید و فروش این قطعات باید مجوزهای بسیار سختی دریافت کنند. این ابهام قانونی می‌تواند باعث توقف فعالیت برخی پلتفرم‌ها و قفل شدن سرمایه‌ی کاربران شود.

نوسانات شدید قیمتی و ریسک کاهش تقاضا برای قطعات

بازار رمزارزها به صورت کلی دارای Volatility (نوسان یا تغییرات سریع و شدید قیمت یک دارایی در یک بازه‌ی زمانی کوتاه) است. این نوسانات در بازار توکن‌های غیرمثلی به مراتب شدیدتر است، زیرا قیمت آن‌ها بیشتر بر اساس احساسات، ترندهای روز و میزان محبوبیت در شبکه‌های اجتماعی تعیین می‌شود.

سرمایه‌گذاری روی قطعات یک توکن به این معنا نیست که شما از این نوسانات در امان هستید. اگر هیجان بازار پیرامون یک پروژه‌ی خاص بخوابد، تقاضا برای خرید قطعات آن نیز به شدت کاهش می‌یابد. در این حالت، دو خطر بزرگ سرمایه‌ی شما را تهدید می‌کند:

• افت شدید ارزش: ممکن است قیمت هر قطعه در عرض چند روز نصف شود یا حتی به صفر برسد.
• بحران نقدینگی مجدد: اگر کسی حاضر به خرید قطعات نباشد، شما نمی‌توانید سهم خود را بفروشید و سرمایه‌ی شما تا زمان نامعلومی در آن پروژه قفل خواهد شد.

توکن‌های غیرمثلی تقسیم شده را از کجا می‌توان خرید؟

حالا که با تمام ابعاد این فناوری، از نحوه کارکرد تا مزایا و ریسک‌های آن آشنا شدید، نوبت به بخش عملی ماجرا می‌رسد. اگر تصمیم گرفته‌اید وارد این بازار شوید، باید بدانید که این قطعات مانند دارایی‌های معمولی در هر صرافی یا بازاری پیدا نمی‌شوند. پلتفرم‌های خاصی در دنیای رمزارزها وجود دارند که به طور ویژه برای قفل کردن توکن‌های بزرگ و عرضه یا معامله‌ی قطعات اشتراکی طراحی شده‌اند. در این بخش، مسیر دسترسی به این بازارها و راه‌حل‌های امن برای معامله را با هم مرور می‌کنیم.

معرفی پلتفرم‌ها و بازارهای برتر برای معامله F-NFT

برای خرید و فروش توکن‌های تقسیم شده، باید به سراغ پلتفرم‌های غیرمتمرکز ویژه‌ای بروید که این ابزارها را در اختیار کاربران قرار می‌دهند. برخی از شناخته‌شده‌ترین و معتبرترین پلتفرم‌ها در این حوزه عبارتند از:

• پلتفرم art (که اکنون با نام Tessera شناخته می‌شود): این سایت یکی از پیشگامان اصلی این حوزه است. کاربران در این پلتفرم می‌توانند دارایی‌های باارزش خود را قفل کنند و قطعات اشتراکی آن‌ها را بخرند یا بفروشند. محیط کاربری آن بسیار ساده طراحی شده است.
• پلتفرم Unicly: این بازار به شما اجازه می‌دهد تا فراتر از یک توکن واحد بروید. شما می‌توانید مجموعه‌ای از چند دارایی مختلف را در یک گاوصندوق دیجیتال ترکیب کنید و سپس کل آن مجموعه را به صورت توکن‌های خرد به نام uTokens به بازار عرضه کنید.
• پلتفرم NFTX: این پروتکل بیشتر برای ایجاد Liquidity Pool (استخر نقدینگی یا صندوقی از رمزارزها که توسط قراردادهای هوشمند مدیریت می‌شود تا کاربران بتوانند بدون نیاز به خریدار مستقیم، دارایی خود را معامله کنند) استفاده می‌شود. کاربران می‌توانند توکن‌های خود را به این استخرها واریز کنند و در ازای آن توکن‌های قابل تعویض دریافت کنند.

نکات امنیتی مهم پیش از خرید قطعات دارایی‌های دیجیتال

خرید دارایی در فضای غیرمتمرکز نیازمند دقت و هوشیاری بالایی است. برای این که تجربه‌ی موفقی داشته باشید و دارایی خود را از دست ندهید، حتما اصول زیر را رعایت کنید:

• بررسی قرارداد هوشمند: پیش از اتصال کیف پول خود به هر سایتی، مطمئن شوید که پلتفرم مورد نظر توسط شرکت‌های معتبر Audited (حسابرسی امنیتی یا فرایند بررسی کدهای قرارداد هوشمند برای اطمینان از نبود باگ و کدهای مخرب) شده است. پلتفرم‌های بدون حسابرسی ممکن است هک شوند و کل سرمایه‌ی شما نابود شود.
• استفاده از کیف پول‌های معتبر: برای اتصال به این بازارها همیشه از Web3 Wallets (کیف پول‌های وب ۳ یا کیف پول‌های نرم‌افزاری و سخت‌افزاری که به کاربران اجازه می‌دهند مستقیما با قراردادهای هوشمند ارتباط برقرار کنند) مانند متامسک استفاده کنید و هرگز عبارات بازیابی خود را در اختیار هیچ پلتفرمی قرار ندهید.
• بررسی دقیق ارزش کل قطعات: فریب قیمت پایین یک قطعه را نخورید. همیشه بررسی کنید که مجموع قیمت تمام قطعات صادر شده چقدر می‌شود. گاهی اوقات قیمت قطعات به صورت کاذب بالا می‌رود و ارزش کل آن‌ها بسیار بیشتر از قیمت واقعی آن دارایی در بازار آزاد می‌شود.
• مطالعه‌ی قوانین بازخرید: پیش از خرید قطعات یک پروژه، حتما قوانین مربوط به حراج و بازسازی آن را در قرارداد هوشمند مطالعه کنید تا غافلگیر نشوید و بدانید در صورت ارائه‌ی پیشنهاد خرید کل دارایی توسط یک نهنگ، چه اتفاقی برای سهم شما خواهد افتاد.

جمع‌بندی؛ آیا خرید توکن‌های تقسیم شده استراتژی هوشمندانه‌ای است؟

در نهایت، پاسخ به این سوال که آیا ورود به بازار توکن‌های تقسیم شده تصمیم درستی است یا خیر، کاملا به هدف و میزان ریسک‌پذیری شما بستگی دارد. این فناوری نوآورانه مانند یک شمشیر دو لبه عمل می‌کند؛ از یک سو با از بین بردن موانع مالی و ایجاد نقدینگی بالا، به شما اجازه می‌دهد تا با سرمایه‌ی بسیار کم در پروژه‌های ارزشمند و گران‌قیمت شریک شوید و سبد سرمایه‌گذاری یا Portfolio (پورتفولیو یا مجموعه‌ای از دارایی‌های مالی مختلف که برای کاهش خطر ضرر در کنار هم قرار می‌گیرند) خود را متنوع کنید، اما از سوی دیگر چالش‌هایی مانند نوسانات شدید قیمت، خطرات قانونی و احتمال بلعیده شدن بازار توسط سرمایه‌داران بزرگ را به همراه دارد.

اگر به عنوان یک کاربر تازه‌کار قصد دارید شانس خود را در این بخش از دنیای رمزارزها امتحان کنید، بهترین و هوشمندانه‌ترین استراتژی این است که ابتدا با مبالغی بسیار کم که تحمل از دست دادن آن‌ها را دارید وارد شوید، امنیت قراردادهای هوشمند و پلتفرم‌های واسطه را به دقت بررسی کنید و هرگز بر اساس هیجانات زودگذر و توصیه‌های نامعتبر در شبکه‌های اجتماعی تصمیم‌گیری نکنید.

منابع:

Coinmarketcap

Ledger.com

Kryptos.io