شبکه اسکرول (Scroll) چیست؟ بررسی راهکار لایه دوم اتریوم و توکن SCR
شبکه اسکرول یک راهکار لایه دوم برای بلاکچین اتریوم است که با هدف پردازش سریعتر تراکنشها در خارج از شبکه اصلی طراحی شده است. اما این تعریف ساده، واقعیت پنهان این فناوری را نشان نمیدهد؛ اسکرول صرفا یک لایه جانبی نیست، بلکه یک کپی دقیق و بسیار ارزان از خود اتریوم است که بر پایه ریاضیات پیچیده «دانش صفر» کار میکند.

در زمان شلوغی بازار، بسیاری از کاربران برای خرید یا انتقال یک توکن ساده در اتریوم اقدام میکنند و با دیدن کارمزد ۵۰ دلاری برای یک تراکنش ۱۰۰ دلاری، به ناچار از انجام آن منصرف میشوند. اتریوم به عنوان امنترین بستر قراردادهای هوشمند، در عمل برای کاربرانی که سرمایههای خرد دارند، به یک محیط غیرقابل دسترس و پرهزینه تبدیل شده است. در این مقاله، فناوری پشت پرده اسکرول را به زبانی ساده بررسی میکنیم، نحوه استفاده از اکوسیستم و پلهای ارتباطی آن را یاد میگیریم و جایگاه آن را در حل قطعی این بحران، نسبت به رقبای بزرگی مثل آربیتروم بررسی خواهیم کرد.
شبکه اسکرول چیست؟ معرفی راهکار لایه دوم اتریوم به زبان ساده
برای درک بهتر شبکهی اسکرول، بیایید اتریوم را مانند یک اتوبان بسیار شلوغ در مرکز یک کلانشهر تصور کنیم. این اتوبان بسیار امن و قابل اعتماد است، اما به دلیل ترافیک سنگین، حرکت در آن کند و هزینهی عوارض آن بسیار بالا است. شبکهی اسکرول دقیقا مانند یک پل روگذر سریعالسیر عمل میکند که روی این اتوبان ساخته شده است. کاربران میتوانند با پرداخت هزینهای ناچیز و با سرعتی بسیار بیشتر از این پل عبور کنند و در نهایت با امنیت کامل به مقصد برسند.
در دنیای رمزارزها، به این پل روگذر راهکار لایه دوم (Layer 2 - شبکهای که روی بلاکچین اصلی قرار میگیرد تا بار پردازشی آن را کاهش دهد) میگویند. اسکرول یکی از پیشرفتهترین راهکارهای لایه دوم برای شبکهی اتریوم است. هدف اصلی این پروژه این است که انجام تراکنشها و اجرای برنامهها را سریعتر و ارزانتر کند، بدون اینکه امنیت بینظیر شبکهی اصلی اتریوم به خطر بیفتد.
داستان شکلگیری و معرفی تیم توسعهدهنده پروژه
هر پروژهی موفقی از یک دغدغه و یک تیم قدرتمند شروع میشود. ایدهی اولیهی اسکرول در سال 2021 میلادی شکل گرفت. در آن زمان، هزینهی تراکنشها در شبکهی اتریوم به شدت بالا رفته بود و استفاده از آن برای کاربران عادی به هیچ وجه منطقی و مقرونبهصرفه نبود. در این شرایط، تیمی متشکل از سه متخصص برجسته تصمیم گرفتند تا راه حلی اساسی برای این مشکل پیدا کنند. تیم بنیانگذار شبکهی اسکرول شامل افراد زیر است:
- سندی پنگ (Sandy Peng): او تجربهی بسیار خوبی در زمینهی تجارت و مدیریت پروژههای مرتبط با دنیای اینترنت غیرمتمرکز (Web3 - نسل جدید اینترنت که کنترل آن در دست کاربران است نه شرکتهای بزرگ) دارد. وظیفهی اصلی سندی، گسترش جامعهی کاربران و ایجاد ارتباطات تجاری برای پروژهی اسکرول است.
- یی ژانگ (Ye Zhang): یی یک محقق برجسته در زمینهی رمزنگاری است. او تخصص ویژهای در فناوریهای پیچیدهی ریاضی دارد و در واقع مغز متفکر بخش امنیتی شبکهی اسکرول محسوب میشود.
- هایچن شن (Haichen Shen): هایچن دارای مدرک دکترای علوم کامپیوتر است و در شرکتهای بزرگی مانند آمازون تجربهی ساخت سیستمهای پردازشی عظیم را دارد. او مهندسی زیرساخت و کدهای شبکهی اسکرول را مدیریت میکند.
اهداف اولیه و مسیر تکامل شبکه اسکرول
زمانی که تیم اسکرول کار خود را آغاز کرد، یک هدف بسیار روشن داشت، ساخت شبکهای که دقیقا شبیه اتریوم رفتار کند اما محدودیتهای سرعت و هزینهی آن را نداشته باشد. برای رسیدن به این هدف، آنها به سراغ فناوری ماشین مجازی اتریوم (EVM - محیط نرمافزاری که تمام قراردادهای هوشمند و کدهای اتریوم در آن اجرا میشوند) رفتند و تصمیم گرفتند آن را با یک فناوری جدید به نام اثبات دانش صفر (Zero-Knowledge - یک روش پیشرفتهی ریاضی که به شما اجازه میدهد درستی یک اطلاعات را ثابت کنید، بدون اینکه خود آن اطلاعات را فاش کنید) ترکیب کنند. مسیر تکامل پروژهی اسکرول یک شبه طی نشد. این تیم برای اطمینان از عملکرد بینقص شبکه، مراحل زیر را با دقت و صبوری پشت سر گذاشت:
- فاز تحقیق و توسعه: در ابتدا ماهها زمان صرف شد تا کدهای پیچیدهی ریاضی نوشته و از نظر امنیتی بررسی شوند.
- راهاندازی شبکههای آزمایشی: قبل از عرضهی نهایی، اسکرول چندین نسخهی آزمایشی (Testnet - شبکهای شبیهسازی شده برای تست کردن برنامهها بدون استفاده از پول واقعی و جلوگیری از ضرر مالی) را منتشر کرد. هزاران برنامهنویس از سراسر جهان این نسخهها را بررسی کردند تا ایرادات احتمالی برطرف شود.
- عرضهی شبکهی اصلی: در نهایت، پس از پشت سر گذاشتن آزمایشهای سختگیرانه، شبکهی اصلی اسکرول به صورت عمومی در دسترس قرار گرفت تا کاربران بتوانند با خیالی آسوده از سرعت بالا و کارمزد پایین آن لذت ببرند.
امروزه، شبکهی اسکرول همچنان در مسیر تکامل قرار دارد و هدف نهایی آن تبدیل شدن به یک بستر کاملا غیرمتمرکز است که مدیریت و آیندهی آن توسط خود جامعهی کاربران هدایت شود.
Scroll چه مشکلی از شبکهی اتریوم را حل میکند؟
برای درک ارزش واقعی پروژهی اسکرول، ابتدا باید بدانیم که این شبکهی جدید دقیقا برای درمان کدام درد از شبکهی اتریوم ساخته شده است. اتریوم بدون شک پادشاه قراردادهای هوشمند و برنامههای غیرمتمرکز است، اما این پادشاهی با چالشهای بزرگی دست و پنجه نرم میکند که استفادهی روزمره را برای بسیاری از کاربران عادی سخت و پرهزینه کرده است.
چالش مقیاسپذیری اتریوم: کارمزدهای نجومی و کندی شبکهی
اتریوم را مانند یک رستوران بسیار محبوب و باکیفیت در مرکز شهر تصور کنید. کیفیت غذای این رستوران (امنیت شبکهی اتریوم) بینظیر است، به همین دلیل همه میخواهند آنجا غذا بخورند. اما مشکل اینجاست که تعداد میزها و گارسونهای این رستوران محدود است. در ساعات اوج شلوغی، صفی طولانی دم در تشکیل میشود. در این شرایط، مدیر رستوران تصمیم میگیرد میزها را به کسانی بدهد که حاضرند پول بسیار بیشتری به عنوان ورودی پرداخت کنند.
در دنیای بلاکچین، به این مشکل ضعف در مقیاسپذیری (Scalability - توانایی یک سیستم برای پردازش حجم زیادی از اطلاعات به صورت همزمان، بدون افت کیفیت و سرعت) میگویند. وقتی تعداد کاربرانی که میخواهند همزمان در اتریوم تراکنش انجام دهند زیاد میشود، شبکه شلوغ شده و دو اتفاق آزاردهنده رخ میدهد:
- افزایش شدید گس فی: (Gas Fee - کارمزدی که شبکه برای تایید و انجام تراکنشهای شما دریافت میکند) در زمان شلوغی، شبکهی اتریوم کاربرانی را در اولویت قرار میدهد که کارمزد بیشتری میپردازند. به همین دلیل گاهی برای یک انتقال سادهی ده دلاری، ممکن است مجبور شوید پنجاه دلار کارمزد بدهید!
- کندی و تاخیر در تراکنشها: به دلیل ترافیک بالای شبکه، تایید شدن تراکنش شما ممکن است از چند دقیقه تا حتی چند ساعت طول بکشد.
این شرایط باعث میشود که شبکهی اتریوم برای کاربرانی که سرمایهی خرد دارند، عملا غیرقابل استفاده شود و لذت استفاده از دنیای رمزارزها از بین برود.
نقش اسکرول در کاهش هزینهها و افزایش سرعت تراکنشها
حالا شبکهی اسکرول وارد میدان میشود تا این مشکل را به هوشمندانهترین شکل ممکن حل کند. اسکرول به جای اینکه رستوران اتریوم را بزرگتر کند، یک شعبهی جدید، سریع و بسیار ارزان در کنار آن تاسیس کرده است.
نحوهی کار اسکرول به این صورت است که تراکنشهای کاربران را از دوش شبکهی اصلی اتریوم برمیدارد و آنها را در شبکهی خودش با سرعت نور پردازش میکند. سپس برای اینکه این اطلاعات به صورت امن در اتریوم ثبت شوند، از تکنیک بستهبندی (Batching - جمعآوری هزاران تراکنش خرد و تبدیل آنها به یک تراکنش واحد و فشرده) استفاده میکند.
برای درک بهتر، فرض کنید قرار است هزار نفر از یک شهر به شهر دیگر بروند. اگر هر کدام یک ماشین شخصی ببرند (انجام تراکنش به صورت مستقیم روی شبکهی اتریوم)، هم جاده ترافیک میشود و هم هر نفر باید هزینهی کامل عوارضی را به تنهایی پرداخت کند. اما اسکرول مانند یک اتوبوس تندرو عمل میکند؛ هزار نفر را سوار میکند و یکجا به مقصد میرساند. در این حالت:
- هزینهها به شدت کاهش مییابد: زیرا هزینهی عوارضی جاده (کارمزد شبکهی اتریوم) بین هزار مسافر اتوبوس تقسیم میشود. به همین دلیل، کارمزد تراکنشها در شبکهی اسکرول بسیار ناچیز و در حد چند سنت است.
- سرعت به شکل چشمگیری افزایش مییابد: چون ترافیک جاده کم شده و پردازشها در یک محیط خلوتتر و بهینهتر انجام میشود، تراکنش شما در شبکهی اسکرول در کسری از ثانیه تایید میشود.
به بیان ساده، شبکهی اسکرول موفق شده است تجربهی کاربری روان، ارزان و سریعی را برای ما فراهم کند، در حالی که در نهایت تمام این تراکنشها روی همان شبکهی امن و غیرقابل نفوذ اتریوم ثبت نهایی میشوند و هیچ خطری داراییهای شما را تهدید نمیکند.

شبکهی اسکرول چگونه کار میکند؟
برای اینکه درک کنیم شبکهی اسکرول چگونه این سرعت بالا و کارمزد پایین را به ارمغان میآورد، باید به پشت صحنهی آن نگاهی بیندازیم. نگران اصطلاحات فنی نباشید؛ ما قرار است این مکانیزم پیچیده را مانند خط تولید یک کارخانهی مدرن بررسی کنیم. شبکهی اسکرول از چند فناوری پیشرفته ترکیب شده است که هماهنگ با هم کار میکنند تا بار ترافیکی اتریوم را سبک کنند.
فناوری zk-Rollup چیست و چرا برای اسکرول حیاتی است؟
کلمهی zk-Rollup از دو بخش مهم تشکیل شده است که اساس کار شبکهی اسکرول را میسازند. بخش اول Rollup (رولآپ - به معنی لوله کردن یا دستهبندی کردن) است. در این روش، شبکه به جای اینکه تراکنشها را یکییکی به اتریوم بفرستد، هزاران تراکنش را خارج از شبکهی اصلی پردازش کرده و همه را در یک بستهی فشرده جمع میکند.
بخش دوم zk مخفف عبارت Zero-Knowledge (دانش صفر - یک روش رمزنگاری که به شما اجازه میدهد درستی یک موضوع را ثابت کنید بدون اینکه جزئیات آن را فاش کنید) است. برای درک دانش صفر، فرض کنید میخواهید به نگهبان یک ساختمان ثابت کنید که کلید گاوصندوق را دارید. به جای اینکه کلید را به او نشان دهید، در گاوصندوق را باز میکنید و یک شیء خاص را از داخل آن به نگهبان میدهید. شما بدون نشان دادن خود کلید (فاش کردن اطلاعات)، ثابت کردهاید که کلید را دارید (اثبات ریاضی).
در شبکهی اسکرول، فناوری zk-Rollup هزاران تراکنش را پردازش میکند و سپس فقط یک تاییدیه ریاضی بسیار کوچک و غیرقابل جعل به شبکهی اتریوم میفرستد. اتریوم با دیدن این تاییدیه متوجه میشود که تمام آن هزاران تراکنش کاملا درست و قانونی بودهاند. این کار باعث میشود اتریوم به جای بررسی هزار پرونده، فقط یک مهر تایید را چک کند که نتیجهی آن سرعت خیرهکننده و هزینهی بسیار پایین است.
ماشین مجازی اتریوم با دانش صفر (zkEVM)؛ قلب تپندهی اسکرول
یکی از بزرگترین دستاوردهای شبکهی اسکرول، ساخت فناوری zkEVM است. ماشین مجازی اتریوم (EVM - محیطی نرمافزاری که تمام برنامهها و قراردادهای هوشمند اتریوم در آن اجرا و خوانده میشوند) مانند سیستمعامل ویندوز برای کامپیوترها است. تمام برنامهنویسان دنیا برنامههای خود را بر اساس این سیستمعامل مینویسند.
در گذشته، شبکههای لایه دومی که از فناوری دانش صفر استفاده میکردند، زبان ماشین مجازی اتریوم را نمیفهمیدند. یعنی برنامهنویسان مجبور بودند کدهای خود را از اول برای آن شبکهها بازنویسی کنند که کاری بسیار سخت و زمانبر بود. اما zkEVM به عنوان قلب تپندهی اسکرول، دقیقا همان زبان اتریوم را با فناوری دانش صفر ترکیب کرده است. این یعنی توسعهدهندگان میتوانند برنامههایی که برای اتریوم نوشتهاند را بدون تغییر حتی یک خط کد، به شبکهی اسکرول منتقل کنند و بلافاصله از سرعت بالا و کارمزد پایین آن بهرهمند شوند.
آشنایی با معماری فنی اسکرول
حالا که با مفاهیم پایهای آشنا شدیم، بیایید ببینیم اجزای مختلف شبکهی اسکرول چگونه با هم همکاری میکنند تا یک تراکنش از ابتدا تا انتها با موفقیت انجام شود. معماری این شبکه به سه بخش اصلی تقسیم میشود:
گرههای شبکه (Nodes) و نحوهی تایید تراکنشها
گرهها (Nodes - کامپیوترهای قدرتمندی که به شبکه متصل هستند و وظیفهی پردازش اطلاعات را بر عهده دارند) اولین ایستگاه در شبکهی اسکرول هستند. زمانی که شما یک تراکنش انجام میدهید، این گرهها تراکنش شما را دریافت میکنند.
آنها وظیفه دارند تراکنشهای کاربران را جمعآوری کنند، بررسی کنند که موجودی شما کافی است و سپس آنها را در قالب بلوکهایی دستهبندی کرده و برای پردازش نهایی آماده کنند. این گرهها مانند کارمندانی هستند که نامههای پستی را از صندوقها جمعآوری کرده و بر اساس مقصد مرتب میکنند.
شبکهی رولر (Roller Network) و تولید اثباتهای رمزنگاری
بعد از اینکه گرهها بلوکهای تراکنش را آماده کردند، کار به شبکهی رولر سپرده میشود. رولرها در واقع کامپیوترهای فوقسریع و تخصصی هستند که وظیفهی انجام محاسبات پیچیدهی ریاضی را دارند.
شبکهی رولر تراکنشهای دستهبندی شده را میگیرد و برای آنها همان اثبات دانش صفر را تولید میکند. به عبارت سادهتر، رولرها مانند حسابرسان ارشد یک شرکت هستند که اسناد دستهبندی شده را با دقت بررسی میکنند و در نهایت یک مهر تایید رمزنگاری شده روی کل آن پرونده میزنند که نشان میدهد هیچ خطایی در تراکنشها وجود ندارد.
قراردادهای هوشمند رولآپ و پلهای ارتباطی
ایستگاه آخر، روی خود شبکهی اصلی اتریوم قرار دارد. اسکرول مجموعهای از قراردادهای هوشمند (Smart Contracts - کدهای برنامهنویسی شدهای که به صورت خودکار و بدون نیاز به واسطه، دستورات خاصی را اجرا میکنند) را در اتریوم مستقر کرده است.
وظیفهی این قراردادها، دریافت تاییدیههای ریاضی از شبکهی رولر و ثبت نهایی آنها در اتریوم است. همچنین بخش مهمی از این سیستم، پلهای ارتباطی (Bridges - ابزارهایی برای انتقال امن داراییها بین دو شبکهی بلاکچینی مختلف) هستند. این پلها به کاربران اجازه میدهند تا پولها و توکنهای خود را به راحتی و با امنیت کامل از اتریوم به شبکهی اسکرول وارد کنند یا در زمان دلخواه، دارایی خود را دوباره به اتریوم برگردانند.

مهمترین ویژگیها و مزایای راه حل لایه دوم Scroll
حالا که متوجه شدیم اسکرول چگونه کار میکند و چه فناوریهایی در قلب آن میتپد، وقت آن است که ببینیم این شبکهی لایهی دوم چه مزایای منحصربهفردی را به ما ارائه میدهد. در دنیای رمزارزها، پروژههای زیادی ادعا میکنند که میتوانند سرعت را افزایش دهند، اما معمولا این سرعت به قیمت فدا شدن امنیت یا آزادی کاربران تمام میشود. شبکهی اسکرول با یک طراحی هوشمندانه، تلاش کرده است تا بهترین ویژگیهای دنیای بلاکچین را در یک پکیج کامل ارائه دهد.
امنیت شبکهی اسکرول چگونه تامین میشود؟ (تکیه بر امنیت لایهی اول اتریوم)
یکی از بزرگترین نگرانیهای کاربران هنگام ورود به یک شبکهی جدید، امنیت سرمایهی آنهاست. برای درک امنیت اسکرول، یک شعبهی کوچک و سریع از یک بانک بسیار معتبر را تصور کنید. این شعبه تمام کارهای روزمرهی مشتریان را در کسری از ثانیه انجام میدهد، اما در پایان روز، تمام حساب و کتابهای نهایی و اسناد خود را در گاوصندوق غیرقابل نفوذ بانک مرکزی قرار میدهد تا از هرگونه دستبرد در امان باشد.
اسکرول دقیقا همین کار را در دنیای دیجیتال انجام میدهد. این پروژه به جای اینکه خودش به تنهایی شبکهای امنیتی بسازد، از شبکهی اصلی اتریوم (Layer 1 - شبکهی پایهای و مادر که زیرساخت اصلی و بالاترین سطح امنیت را برای سایر شبکهها فراهم میکند) به عنوان گاوصندوق خود استفاده میکند. همانطور که در بخشهای قبل یاد گرفتیم، اسکرول پس از پردازش تراکنشها، یک تاییدیهی ریاضی غیرقابل دستکاری به اتریوم میفرستد. تا زمانی که شبکهی اتریوم امن است و به درستی کار میکند، شبکهی اسکرول و داراییهای شما نیز در امنیت کامل خواهند بود. این تکیه بر لایهی اول باعث میشود که کاربران با همان آرامش خاطری که در اتریوم دارند، روی شبکهی اسکرول فعالیت کنند.
سازگاری صددرصدی با قراردادهای هوشمند و ابزارهای اتریوم
یکی از درخشانترین مزایای شبکهی اسکرول، همزبانی کامل آن با اتریوم است. فرض کنید یک برنامهنویس سالها وقت گذاشته و یک نرمافزار حرفهای برای سیستمعامل ویندوز نوشته است. اگر او بخواهد این نرمافزار را روی سیستم دیگری اجرا کند، احتمالا باید ماهها زمان بگذارد و کدهای خود را از نو بنویسد. اما اسکرول محیطی را فراهم کرده که دقیقا کپی برابر اصل محیط اتریوم است. این سازگاری فوقالعاده، دو مزیت بسیار مهم به همراه دارد که کار را برای همه آسان میکند:
- راحتی برای برنامهنویسان: توسعهدهندگان میتوانند برنامههای غیرمتمرکز (DApps - نرمافزارهایی که روی بلاکچین اجرا میشوند و هیچ فرد یا نهاد مرکزی روی آنها کنترل مطلق ندارد) خود را بدون تغییر دادن حتی یک خط کد، به اسکرول منتقل کنند و در زمان و هزینهی خود صرفهجویی بزرگی انجام دهند.
- تجربهی کاربری روان برای شما: شما به عنوان یک کاربر عادی، نیازی به یادگیری محیطهای جدید یا نصب نرمافزارهای ناآشنا ندارید. میتوانید از همان کیف پولهای محبوبی مانند متامسک (MetaMask - یک کیف پول دیجیتال بسیار معروف و کاربردی برای نگهداری رمزارزها) که در اتریوم استفاده میکردید، در شبکهی اسکرول هم استفاده کنید. فقط کافی است با یک کلیک، شبکهی کیف پول خود را روی اسکرول تنظیم کنید.
حفظ تمرکززدایی در کنار ارائهی سرعت بالا
در دنیای بلاکچین یک چالش همیشگی و سخت وجود دارد؛ معمولا اگر بخواهید سرعت پردازش تراکنشها را در یک شبکه بالا ببرید، مجبور میشوید مدیریت آن را به چند کامپیوتر یا شرکت خاص واگذار کنید. به این حالت، دور شدن از مفهوم تمرکززدایی (Decentralization - پخش شدن قدرت و مدیریت سیستم بین هزاران کاربر در سراسر جهان، به جای اینکه یک فرد یا شرکت تصمیمگیرنده باشد) میگویند.
بسیاری از شبکههای لایهی دوم که امروزه بسیار سریع هستند، در واقع توسط یک تیم خاص کنترل میشوند که این موضوع برخلاف روح آزاد و مستقل دنیای رمزارز است. اما پروژهی اسکرول از همان روز اول یک هدف بزرگ داشته است: این که شبکه باید به دست خود جامعهی کاربران اداره شود.
تیم سازندهی اسکرول در حال پیادهسازی برنامههایی است تا تمام بخشهای پردازشی شبکه به مرور زمان به طور کامل بین کاربران توزیع شود و هر کسی بتواند در تامین امنیت آن نقش داشته باشد. این یعنی در آیندهی نزدیک شبکهی اسکرول به نقطهای میرسد که در آن شما نه تنها سرعت بالا و کارمزد پایین را تجربه میکنید، بلکه خیالتان راحت است که هیچ شخص یا شرکت قدرتمندی نمیتواند تراکنشهای شما را سانسور کند یا فعالیت شبکه را متوقف نماید.
مقایسه اسکرول با سایر راهکارهای لایهی دوم
حالا که با سازوکار شبکهی اسکرول آشنا شدیم، ممکن است این سوال برای شما پیش بیاید که این شبکه چه تفاوتی با رقبای قدرتمند و معروفی مانند آربیتروم یا آپتیمیزم دارد؟ دنیای راهکارهای لایهی دوم اتریوم پر از پروژههای خلاقانه است که هر کدام روش خاص خود را برای حل مشکل کندی و گرانی اتریوم دارند. برای اینکه دید بهتری پیدا کنید، در جدول زیر شبکهی اسکرول را با سه رقیب اصلی آن مقایسه کردهایم:
|
شبکهی لایهی دوم |
نوع فناوری |
میزان کارمزد |
سرعت تایید نهایی و برداشت |
سازگاری با محیط اتریوم |
|
اسکرول (Scroll) |
اثبات دانش صفر (zk-Rollup) |
بسیار پایین |
بسیار سریع (بدون تاخیر) |
سازگاری صددرصدی و کامل |
|
آربیتروم (Arbitrum) |
رولآپ خوشبینانه (Optimistic) |
پایین |
کند (نیاز به ۷ روز انتظار برای برداشت) |
سازگاری بسیار بالا |
|
آپتیمیزم (Optimism) |
رولآپ خوشبینانه (Optimistic) |
پایین |
کند (نیاز به ۷ روز انتظار برای برداشت) |
سازگاری بسیار بالا |
|
زدکی سینک (zkSync) |
اثبات دانش صفر (zk-Rollup) |
بسیار پایین |
بسیار سریع (بدون تاخیر) |
سازگاری بالا (اما نیازمند کمی تغییرات در کد) |
همانطور که در جدول میبینید، هر شبکه ویژگیهای خاص خود را دارد. در ادامهی این بخش، این تفاوتها را به زبانی سادهتر و با جزئیات بیشتری بررسی میکنیم.
تفاوت اسکرول با آربیتروم و آپتیمیزم (تفاوت Optimistic و zk-Rollup)
بزرگترین تفاوت شبکهی اسکرول با آربیتروم و آپتیمیزم، در روشی است که برای تایید تراکنشها استفاده میکنند. شبکههای آربیتروم و آپتیمیزم از فناوری رولآپ خوشبینانه (Optimistic Rollup - روشی که در آن سیستم فرض میکند همهی تراکنشها درست و قانونی هستند، مگر اینکه خلاف آن ثابت شود) استفاده میکنند.
برای درک این فناوری، یک فروشگاه زنجیرهای را تصور کنید که صندوقدار ندارد. مشتریان خرید خود را انجام میدهند، کارت میکشند و از در خارج میشوند. مدیر فروشگاه با خوشبینی فرض میکند همه پول را کامل دادهاند. اما یک دوربین مداربسته وجود دارد و مدیر به مدت یک هفته فرصت دارد تا فیلمها را چک کند. اگر کسی تخلف کرده باشد، جریمه میشود و تراکنش او باطل میگردد. در دنیای بلاکچین به این زمان یک هفتهای، دورهی چالش (Challenge Period - زمان چند روزهای که شبکه برای بررسی و اعتراض به تراکنشهای مشکوک در نظر میگیرد) میگویند. به همین دلیل است که وقتی میخواهید پول خود را از آربیتروم به اتریوم برگردانید، باید حدود هفت روز صبر کنید!
اما شبکهی اسکرول از فناوری اثبات دانش صفر استفاده میکند. این روش مانند این است که برای خروج از آن فروشگاه، یک دستگاه اسکنر فوقپیشرفته در خروجی قرار داشته باشد. این دستگاه در کسری از ثانیه و با محاسبات دقیق ریاضی بررسی میکند که آیا پول خرید پرداخت شده است یا خیر. در شبکهی اسکرول هیچ نیازی به خوشبینی و دورهی انتظار چند روزه نیست. تراکنشها به صورت آنی با ریاضیات تایید میشوند و شما میتوانید سرمایهی خود را بدون هیچ تاخیری بین اسکرول و اتریوم جابهجا کنید.

بررسی جایگاه اسکرول در برابر رقبای همرده مانند zkSync
حالا بیایید اسکرول را با شبکهای مقایسه کنیم که از فناوری مشابهی استفاده میکند. شبکهی زدکی سینک نیز مانند اسکرول، بر پایهی فناوری دانش صفر ساخته شده است. هر دو شبکه سرعت بسیار بالا و کارمزد پایینی دارند و هر دو نیازی به دورهی انتظار هفت روزه ندارند. تفاوت اصلی در میزان سازگاری آنها با کدهای اتریوم است. برای درک این موضوع، دو مترجم زبان را در نظر بگیرید:
- مترجم اول (مثل شبکهی زدکی سینک) مفهوم متن را به خوبی میفهمد و آن را با کلمات خودش ترجمه میکند. برنامهنویسان برای کار با این شبکه باید تغییرات کوچکی در ابزارها و کدهای خود ایجاد کنند تا شبکه زبان آنها را متوجه شود.
- مترجم دوم (مثل شبکهی اسکرول) دقیقا با همان ادبیات، دستور زبان و کلمات اصلی صحبت میکند و نیازی به هیچ تغییری ندارد.
پروژهی اسکرول تمرکز اصلی خود را روی سازگاری در سطح بایتکد (Bytecode - کدهای بسیار پایهای و ماشینخوانی که مستقیما توسط هستهی سیستم اجرا میشوند) گذاشته است. این یعنی اسکرول دقیقا همان رفتار اتریوم را کپی کرده است. این ویژگی باعث میشود تا برنامهنویسان اتریوم عاشق اسکرول شوند، زیرا میتوانند پروژههای پیچیدهی خود را در یک چشم به هم زدن و بدون ترس از خراب شدن کدها، به این شبکهی جدید و سریع منتقل کنند.
ورود به اکوسیستم اسکرول: آموزش استفاده و ابزارهای کاربردی
اکنون که به خوبی میدانیم شبکهی اسکرول چیست و چگونه با فناوریهای پیشرفتهی خود سرعت و کارمزدها را بهینه میکند، زمان آن رسیده است که از تئوری فاصله بگیریم و وارد دنیای عملی شویم. برای فعالیت در این شبکهی جدید و جذاب، باید ابزارهای اولیهی آن را بشناسید. ورود به شبکهی اسکرول مانند سفر به یک شهر مدرن و تازه تاسیس است؛ شما ابتدا به یک مسیر ورودی امن برای انتقال سرمایهی خود نیاز دارید و سپس باید بدانید که بازارهای مالی این شهر در کجا قرار دارند.
آموزش انتقال دارایی به اسکرول از طریق پلهای ارتباطی (Bridges)
برای شروع فعالیت، پرداخت کارمزدها و خرید و فروش در شبکهی اسکرول، شما به مقداری ارز دیجیتال اتریوم در این شبکه نیاز دارید. از آنجایی که بلاکچینها محیطهایی ایزوله هستند و به صورت پیشفرض با هم ارتباطی ندارند، ما از ابزاری به نام پل ارتباطی (Bridge - یک نرمافزار واسطه که به شما اجازه میدهد ارزهای دیجیتال خود را از یک شبکهی بلاکچینی به شبکهی دیگر منتقل کنید) استفاده میکنیم. شما با کمک این پلها میتوانید اتریومهای خود را از شبکهی اصلی به شبکهی لایهی دوم اسکرول بفرستید.
مطمئنترین راه برای انتقال سرمایه، استفاده از پل رسمی خود پروژهی اسکرول است. این پل توسط تیم اصلی توسعهدهنده ساخته شده و بالاترین سطح امنیت را برای کاربران فراهم میکند. کار با این ابزار بسیار ساده است و طی چند قدم کوتاه انجام میشود:
- ابتدا وارد سایت رسمی شبکهی اسکرول و بخش Bridge شوید.
- کیف پول دیجیتال خود (مانند کیف پول متامسک) را به سایت متصل کنید.
- در بخش مبدا، شبکهی اتریوم و در بخش مقصد، شبکهی اسکرول را انتخاب کنید.
- مقدار اتریومی که قصد انتقال آن را دارید وارد کرده و روی دکمهی تایید کلیک کنید.
- تراکنش را در کیف پول خود تایید کنید. پس از مدت کوتاهی، دارایی شما به صورت خودکار در شبکهی اسکرول قابل مشاهده خواهد بود.
دیفای و Web3 در اسکرول: معرفی صرافیهای غیرمتمرکز
پس از اینکه سرمایهی خود را با موفقیت به شبکهی اسکرول منتقل کردید، درهای دنیای دیفای (DeFi - سیستمهای مالی نوآورانهای که بدون نیاز به بانکها و شرکتهای واسطه، خدماتی مثل وامدهی یا تبدیل ارز را ارائه میدهند) به روی شما باز میشود. در این فضا، قلب تپندهی بازارهای مالی، صرافیهای غیرمتمرکز (DEX - پلتفرمهایی برای خرید و فروش رمزارز که توسط هیچ نهاد مرکزی کنترل نمیشوند و نیازی به ثبتنام یا ارائهی مدارک هویتی ندارند) هستند.
یکی از معروفترین و پرکاربردترین صرافیهای غیرمتمرکز در شبکهی اسکرول، پلتفرم سینک سواپ (SyncSwap) است. این صرافی رابط کاربری بسیار سادهای دارد و تجربهی یک معاملهی سریع و ارزان را برای شما فراهم میکند. برای استفاده از این صرافی کافی است مراحل زیر را دنبال کنید:
- وارد وبسایت سینک سواپ شوید و گزینهی اتصال کیف پول را انتخاب کنید. دقت کنید که شبکهی کیف پول شما حتما روی اسکرول تنظیم شده باشد.
- در بخش Swap (سواپ - به معنی تبدیل مستقیم یک ارز دیجیتال به ارزی دیگر بدون نیاز به ثبت سفارش خرید و فروش پیچیده)، ارزی که در اختیار دارید را در کادر بالایی و ارزی که قصد خرید آن را دارید در کادر پایینی انتخاب کنید.
- مقدار مورد نظر را وارد کرده و دکمهی تایید را بزنید. کیف پول شما باز میشود تا تراکنش را تایید نهایی کنید. به لطف فناوری شبکهی اسکرول، این تبدیل ارز در کسری از ثانیه و با کارمزدی ناچیز انجام خواهد شد.

پیگیری تراکنشها با مرورگر بلاک چین اسکرول اسکن (Scrollscan)
شفافیت یکی از مهمترین اصول دنیای رمزارزها است. هر زمان که در شبکهی اسکرول پولی جابهجا میکنید یا خریدی انجام میدهید، ممکن است بخواهید وضعیت تراکنش خود را چک کنید و ببینید آیا با موفقیت انجام شده است یا خیر. برای این کار، ما به یک مرورگر بلاکچین (Block Explorer - یک موتور جستجوی تخصصی شبیه به گوگل که تمام اطلاعات، تراکنشها و آدرسهای یک شبکهی بلاکچینی را به صورت عمومی نشان میدهد) نیاز داریم.
مرورگر اختصاصی این شبکه، اسکرول اسکن نام دارد. کار با این ابزار بسیار آسان است؛ کافی است آدرس کیف پول خود یا شناسهی تراکنش (TxHash) را در نوار جستجوی این سایت کپی کنید. در همان لحظه، تاریخچهی تمام فعالیتهای شما، موجودی حساب و وضعیت آخرین تراکنشهایتان به صورت کاملا شفاف و دقیق به نمایش درمیآید.

توکن SCR و اقتصاد توکنی شبکه
هر پروژهی موفق در دنیای بلاکچین به یک موتور محرک نیاز دارد تا چرخهای اقتصاد آن به حرکت دربیاید و مشارکتکنندگان برای فعالیت در آن انگیزه داشته باشند. این موتور محرک همان ارز دیجیتال اختصاصی شبکه است. در این بخش میخواهیم با توکن اختصاصی شبکهی اسکرول و برنامهی تیم سازنده برای توزیع آن آشنا شویم.
توکن SCR چیست و چه کاربردهایی در اکوسیستم دارد؟
برای درک بهتر این بخش، ابتدا باید با مفهوم اقتصاد توکنی (Tokenomics - دانشی که به بررسی نحوهی تولید، توزیع و کاربردهای یک ارز دیجیتال در یک سیستم میپردازد) آشنا شویم. توکن SCR ارز دیجیتال بومی و رسمی شبکهی اسکرول است. جدای از خرید و فروش ارز اسکرول این ارز مانند سهام یک شرکت بزرگ عمل میکند و نقشهای بسیار مهمی در سرنوشت شبکه دارد. کاربردهای اصلی توکن SCR در اکوسیستم شبکهی اسکرول شامل موارد زیر است:
- حق مشارکت و حاکمیت: مهمترین کاربرد این توکن، اعطای حق حاکمیت (Governance - سیستمی که در آن دارندگان یک توکن میتوانند در تصمیمگیریهای مهم پروژه حق رای داشته باشند) به کاربران است. اگر شما توکن SCR داشته باشید، مانند سهامدار یک شرکت حق دارید در مورد آیندهی شبکه، تغییرات فنی و نحوهی مدیریت هزینهها رای بدهید. این ویژگی باعث میشود مدیریت شبکهی اسکرول در دست خود مردم باشد.
- پاداش به تامینکنندگان امنیت: شبکهی اسکرول برای پردازش تراکنشها و تولید اثباتهای رمزنگاری به کامپیوترهای قدرتمندی نیاز دارد. توکن SCR به عنوان پاداش به صاحبان این کامپیوترها داده میشود تا انگیزهی کافی برای روشن نگهداشتن دستگاههای خود و تامین امنیت شبکه داشته باشند.
- پرداخت کارمزدها در آینده: اگرچه در حال حاضر کارمزدهای شبکهی اسکرول با اتریوم پرداخت میشود، اما تیم توسعهدهنده در نظر دارد در آیندهی شبکهی خود، از توکن SCR برای پرداخت بخشهایی از هزینههای داخلی شبکه استفاده کند.
همه چیز درباره ایردراپ اسکرول و نحوه توزیع توکنها بین کاربران
یکی از جذابترین بخشهای پروژههای جدید برای کاربران، پدیدهای به نام ایردراپ (Airdrop - روشی که در آن تیم سازندهی یک پروژه، مقداری از توکنهای خود را به صورت کاملا رایگان بین کاربران فعال و اولیه پخش میکند) است. برای درک ایردراپ، یک رستوران تازه تاسیس را تصور کنید که در روزهای اولیهی افتتاح، برای جذب مشتری و قدردانی از کسانی که به آن اعتماد کردهاند، به آنها کارت تخفیف یا غذای رایگان هدیه میدهد.
تیم شبکهی اسکرول نیز برای قدردانی از جامعهی کاربری خود، تصمیم گرفت بخش قابل توجهی از توکنهای SCR را به صورت رایگان بین کاربران توزیع کند. اما این توزیع به صورت تصادفی نبود. تیم اسکرول یک برنامهی امتیازی طراحی کرد تا کاربرانی که واقعا به رشد شبکه کمک کردهاند را شناسایی کند. نحوهی توزیع این توکنها بر اساس فعالیتهای زیر انجام شد:
- پاداش به کاربران فعال: کاربرانی که سرمایهی خود را از طریق پلهای ارتباطی به شبکهی اسکرول منتقل کردند و در صرافیهای غیرمتمرکز این شبکه به خرید و فروش پرداختند، امتیازهایی به نام مارک دریافت کردند و در نهایت بر اساس همین امتیازها، توکن SCR به آنها هدیه داده شد.
- پاداش به برنامهنویسان: توسعهدهندگانی که برنامهها و قراردادهای هوشمند خود را روی شبکهی اسکرول ساختند و باعث رونق این شهر دیجیتال شدند، سهم ویژهای از این ایردراپ داشتند.
- مشارکت با صرافیهای بزرگ: بخشی از توکنهای اسکرول از طریق بخش لانچپول (Launchpool - بستری در صرافیهای بزرگ مانند بایننس که به کاربران اجازه میدهد با قفل کردن ارزهای دیگر خود، توکنهای پروژههای جدید را به عنوان پاداش دریافت کنند) بین کاربران توزیع شد تا افراد بیشتری در سراسر جهان با این پروژهی قدرتمند آشنا شوند.
تیم توسعهدهندهی شبکهی اسکرول بخش دیگری از توکنها را برای بودجهی توسعهی آیندهی شبکه، حمایت از پروژههای جدید و همچنین دستمزد تیم سازنده در نظر گرفته است که این بخشها به صورت تدریجی و طی چند سال آزاد میشوند تا از افت ناگهانی قیمت توکن جلوگیری شود.

چشمانداز و آیندهی شبکهی اسکرول در بازار ارزهای دیجیتال
هر پروژهی بلاکچینی، هر چقدر هم که امروز پیشرفته و سریع باشد، اگر نقشهی راه مشخصی برای آینده نداشته باشد در میان رقبا گم خواهد شد. شبکهی اسکرول را میتوان به یک اتوبان تازهساز و فوقمدرن تشبیه کرد که به تازگی افتتاح شده و هر روز ماشینهای بیشتری وارد آن میشوند. اما تیم سازنده به همین اتوبان راضی نیست و نقشههای بزرگی برای توسعهی این زیرساخت در سر دارد. در این بخش، نگاهی به مسیر پیشروی این پروژه و جایگاه احتمالی آن در آیندهی بازار میاندازیم.
برنامههای پیشرو برای توسعه و تمرکززدایی بیشتر شبکه
یکی از انتقاداتی که معمولا به شبکههای لایهی دوم در ماهها و سالهای اولیهی فعالیتشان وارد میشود، این است که تیم سازنده کنترل زیادی روی بخشهای کلیدی شبکه دارد. این کار در ابتدا برای حفظ امنیت دارایی کاربران و رفع سریع اشکالات فنی ضروری است، اما با روح دنیای رمزارزها که بر پایهی آزادی و استقلال از شرکتها بنا شده، همخوانی کامل ندارد.
تیم اسکرول یک نقشهی راه (Roadmap - برنامهی زمانبندی شدهای که اهداف و مسیر توسعهی آیندهی یک پروژه را قدمبهقدم نشان میدهد) بسیار شفاف برای حل این موضوع ارائه داده است. هدف نهایی آنها رسیدن به تمرکززدایی کامل است تا شبکه به صورت خودکار و توسط خود مردم اداره شود. برای رسیدن به این هدف، دو گام بزرگ در دستور کار قرار دارد:
- غیرمتمرکز کردن بخش ترتیبسنج: در حال حاضر، بخش مهمی از شبکه به نام ترتیبسنج (Sequencer - کامپیوتر یا سیستمی که تراکنشهای کاربران را دریافت کرده و آنها را به ترتیب زمان و اولویت پشت سر هم میچیند تا پردازش شوند) توسط خود پروژهی اسکرول مدیریت میشود. برنامهی آینده این است که این وظیفه بین هزاران کامپیوتر مستقل در سراسر جهان پخش شود تا هیچکس نتواند تراکنشها را دستکاری یا متوقف کند.
- گسترش شبکهی تولیدکنندگان اثبات: همانطور که در بخشهای قبلی خواندیم، شبکهی اسکرول برای تایید تراکنشها به محاسبات سنگین ریاضی و تولید تاییدیههای دانش صفر نیاز دارد. قرار است در آینده، هر کاربری که در خانهی خود کامپیوتر قدرتمندی دارد، بتواند به این شبکه بپیوندد، در انجام این محاسبات کمک کند و در ازای آن پاداش بگیرد.
آیا اسکرول میتواند رهبر شبکههای لایهی دوم اتریوم شود؟
پاسخ به این سوال نیازمند بررسی واقعبینانهی بازار رقابتی رمزارزهاست. در حال حاضر، شبکهی اسکرول رقبای بسیار قدرتمند و باسابقهای مانند آربیتروم و آپتیمیزم دارد که میلیاردها دلار سرمایه را به خود جذب کردهاند و هزاران برنامهی مختلف روی آنها در حال اجرا است. با این حال، اسکرول برگ برندههای بسیار قدرتمندی در دست دارد که میتواند آن را در سالهای آینده به صدر جدول برساند:
- برتری فناوری در بلندمدت: بسیاری از متخصصان و بنیانگذاران اتریوم معتقدند که فناوری اثبات دانش صفر به دلیل امنیت بالاتر و سرعت نهایی بیشتر، در بلندمدت برندهی بیچونوچرای بازار خواهد بود. از آنجایی که اسکرول این فناوری پیچیده را به بهترین شکل ممکن پیادهسازی کرده است، پتانسیل بالایی برای جذب پروژههای بزرگ در آینده دارد.
- رشد سریع سرمایهی در گردش: یکی از معیارهای مهم برای سنجش موفقیت هر شبکه، میزان تیویال (TVL - مخفف عبارت Total Value Locked به معنی کل ارزش مالی داراییهایی که کاربران در یک شبکه وارد و سرمایهگذاری کردهاند) است. اسکرول در همان ماههای اولیهی راهاندازی، توانست صدها میلیون دلار سرمایه را به سمت خود بکشاند که نشان از اعتماد بالای سرمایهگذاران به این پروژه دارد.
- مهاجرت آسان برنامهنویسان: به دلیل سازگاری کامل اسکرول با کدهای اتریوم، هر روز برنامهنویسان بیشتری پروژههای موفق خود را به این بستر منتقل میکنند. در دنیای شبکهها یک قانون ساده وجود دارد، هرچه تعداد برنامههای کاربردی و جذاب در یک شبکه بیشتر شود، کاربران بیشتری هم به آن هجوم خواهند آورد.
در نهایت، اگرچه تبدیل شدن به رهبر بلامنازع و شماره یک شبکههای لایهی دوم کار بسیار سختی است و به زمان نیاز دارد، اما با توجه به زیرساخت فنی بینظیر، بودجهی مناسب و تیم توسعهدهندهی متعهد، شبکهی اسکرول قطعا یکی از مدعیان اصلی بازار خواهد بود و میتواند سهم بسیار بزرگی از آیندهی اتریوم را به خود اختصاص دهد.
سوالات متداول
یادگیری کریپتو از صفر
دانشنامه و مقالات آموزشی کیف پول من، رایگان
دیدگاههای کاربران
تاکنون 11 کاربر در مورد این مقاله دیدگاه و تحلیل ثبت کردهاندافزودن دیدگاه
دنبال آخرین اخبار بازار هستید؟
قیمت لحظهای، رویدادها و تحلیلهای روزانه را در اتاق خبر کیف پول مدیا دنبال کنید.
ویدئو رسانه
در بخش ویدئو رسانه، میتوانید به آموزشها، تحلیلها و محتوای ویدیویی جذاب درباره ارزهای دیجیتال و خدمات ما دسترسی پیدا کنید.


